IV CZ 57/09
PostanowienieIzba Cywilna2009-09-17
Skład orzekający: Grzegorz Misiurek, Irena Gromska-Szuster, Krzysztof Strzelczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga o wznowienie postępowania może zostać odrzucona, jeśli wskazana w niej podstawa faktyczna, choć formalnie odpowiada przepisom Kodeksu postępowania cywilnego, w rzeczywistości nie zachodzi lub nie ma wpływu na wynik sprawy?Ratio decidendi
Samo sformułowanie podstawy wznowienia postępowania w sposób odpowiadający przepisom art. 401-403 k.p.c. nie jest wystarczające do uznania skargi za opartą na ustawowej podstawie, jeżeli z uzasadnienia skargi wynika, że podnoszona podstawa faktycznie nie zachodzi lub nie ma wpływu na wynik sprawy. W takiej sytuacji skarga podlega odrzuceniu. Ocena, czy wskazana podstawa faktyczna ma wpływ na wynik sprawy, powinna być dokonana w kontekście przesłanek, na których oparto zaskarżony wyrok.Stan faktyczny
Powód złożył skargę o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem, powołując się na pismo pozwanej Agencji Mienia Wojskowego, które miało wskazywać na popełnienie przestępstwa przez osobę prowadzącą przetarg. Sąd Apelacyjny odrzucił skargę, uznając, że wskazana podstawa nie jest ustawową podstawą wznowienia, ponieważ powództwo zostało oddalone z powodu niewykazania rozmiaru szkody, a okoliczność dotycząca przetargu została przesądzona na korzyść powoda w poprzednim postępowaniu. Sąd Apelacyjny wskazał również na uchybienie terminowi do wniesienia skargi.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powoda na postanowienie Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt IV CZ 57/09 POSTANOWIENIE Dnia 17 września 2009 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Grzegorz Misiurek (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Irena Gromska-Szuster SSN Krzysztof Strzelczyk ze skargi powoda o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego z dnia 26 stycznia 2006 r., sygn. akt [...] w sprawie z powództwa M.W. przeciwko Agencji Mienia Wojskowego o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 17 września 2009 r., zażalenia powoda na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 15 kwietnia 2009 r., sygn. akt [...], oddala zażalenie i przyznaje adwokatowi W.W. od Skarbu Państwa Sądu Apelacyjnego kwotę 5.400 (pięć tysięcy czterysta) zł, powiększoną o stosowną stawkę podatku od towarów i usług, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej powodowi z urzędu w postępowaniu zażaleniowym.
2 Uzasadnienie Sąd Apelacyjny postanowieniem z dnia 15 kwietnia 2009 r. odrzucił skargę powoda M.W. o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej prawomocnym wyrokiem tegoż Sądu z dnia 26 stycznia 2006 r., oddalającym apelację skarżącego od wyroku Sądu Okręgowego w L. z dnia 21 września 2005 r., oddalającego powództwo przeciwko Agencji Mienia Wojskowego o zapłatę. Sąd Apelacyjny stwierdził, że powołanie się przez skarżącego na pismo pozwanej Agencji z dnia 27 listopada 2001 r., mające – w jego ocenie – wskazywać na fakt popełnienia przestępstwa przez osobę prowadząca przetarg, nie może być uznane za oparcie skargi na ustawowej podstawie wznowienia postępowania, o której mowa w art. 403 § 2 k.p.c. Powództwo M.W. zostało oddalone wyłącznie z tej przyczyny, że nie udowodnił on rozmiaru poniesionej szkody. Sądy obu instancji uznały natomiast, że zachowanie pozwanego, polegające na nie dopuszczeniu powoda do przetargu, było działaniem oczywiście bezprawnym. Okoliczność podniesiona w skardze i mający ją potwierdzać dowód nie mogą mieć zatem wpływy na wynik sprawy. Niezależnie od powyższego Sąd Apelacyjny wskazał, że powód uchybił również terminowi do wniesienia skargi, gdyż o powołanym w niej piśmie dowiedział się z końcem 2006 r., zaś skargę wniósł 25 lutego 2009 r. W zażaleniu na powyższe postanowienie powód wniósł o jego uchylenie, zarzucając Sądowi Apelacyjnemu naruszenie art. 403 § 2 i art. 407 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zasadniczą przyczyną odrzucenia skargi powoda było stwierdzenie przez Sąd Apelacyjny, że nie została ona oparta na ustawowej podstawie wznowienia postępowania. W orzecznictwie Sądu Najwyższego dominuje zapatrywanie, zgodnie z którym, samo sformułowanie podstawy wznowienia w sposób odpowiadający przepisom art. 401-403 k.p.c. nie oznacza oparcia skargi na ustawowej podstawie wznowienia, jeżeli już z samego jej uzasadnienia wynika, że podnoszona podstawa nie zachodzi. Skarga o wznowienie postępowania podlega więc odrzuceniu także
3 wtedy, gdy wskazana w niej podstawa faktycznie nie występuje (zob. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 7 lipca 2005 r., IV CO 6/05; z dnia 21 września 2007 r., V CZ 88/07, niepubl.; z dnia 16 października 2007 r., V CO 27/07, niepubl.; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 16 maja 2007 r., III CSK 56/07, niepubl.). Do poglądu tego, aprobowanego przez skład orzekający, nawiązał Sąd Apelacyjny w zaskarżonym postanowieniu, stwierdzając, że jakkolwiek skarżący powołał się na podstawę wznowienia postępowania przewidzianą 403 § 2 k.p.c., to oczywiste jest, że podstawa ta w rzeczywistości nie występuje. Wbrew odmiennemu zapatrywaniu skarżącego, ocenę tę, biorąc pod uwagę przesłanki, na których została oparta, trzeba uznać za trafną. Nie ulega bowiem wątpliwości, że podniesiona w skardze okoliczność faktyczna została przesądzona w postępowaniu przed Sądami obu instancji na korzyść skarżącego. Nie może ona mieć wpływu na wynik sprawy, skoro na treści zaskarżonego wyroku zaważyło jedynie niewykazanie przez skarżącego poniesionej szkody. Podniesiony w zażaleniu zarzut obrazy art. 403 § 2 k.p.c. całkowicie pomija, że wskazana w skardze podstawa wznowienia w żaden sposób nie odnosi się do tej istotnej przesłanki rozstrzygnięcia zawartego w zaskarżonym wyroku. Zamierzonego skutku nie mógł też odnieść zarzut naruszenia art. 407 § 1 k.p.c. Stwierdzenie, że skarga nie została oparta na ustawowej podstawie wznowienia postępowania czyni zbędnym rozważanie, czy ten środek zaskarżenia wniesiony został w terminie. Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 39414 w związku z art. 3941 § 3 k.p.c. orzekł, jak w sentencji, rozstrzygając o kosztach postępowania zażaleniowego w oparciu o art. 108 § 1 k.p.c. oraz § 19, § 6 pkt 7 i § 13 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokacki oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348).
Powiązane orzeczenia
- III CZ 52/17 2018-01-30Czy skarga o wznowienie postępowania jest oparta na ustawowej podstawie, jeśli wskazane okoliczności formalnie odpowiadają przesłankom wznowienia, ale w rzeczywistości nie wystąpiły?
- II CZ 187/11 2012-04-25Czy skarga o wznowienie postępowania, oparta na okolicznościach faktycznych lub środkach dowodowych powstałych po uprawomocnieniu się wyroku, może stanowić ustawową podstawę wznowienia postępowania?
- II CZ 5/15 2015-04-30Czy skarga o wznowienie postępowania, która powołuje się na ustawowe podstawy wznowienia, ale przedstawione okoliczności faktyczne nie potwierdzają ich istnienia, podlega odrzuceniu na wstępnym etapie postępowania?
- IV CZ 4/10 2010-02-19Czy skarga o wznowienie postępowania podlega odrzuceniu, jeżeli sąd stwierdzi, że powołana przez skarżącego podstawa wznowienia rzeczywiście nie istnieje, mimo że formalnie została wskazana zgodnie z przepisami kodeksu p…
- II CZ 171/10 2010-12-15Czy skarga o wznowienie postępowania opiera się na ustawowej podstawie, jeśli skarżący powołuje się na art. 403 § 2 k.p.c., ale nie wskazuje konkretnych środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy?
Powołane przepisy
art. 403 § 2 KPCart. 403 § 2art. 407 § 1 KPCart. 401art. 39414art. 3941 § 3 KPCart. 108 § 1 KPC§ 2§ 1§ 3§ 19§ 6 pkt 7
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026. · PDF źródłowy