II UZ 124/00

Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych2000-10-18

Skład orzekający: Beata Gudowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd drugiej instancji jest uprawniony do sprawdzenia prawidłowości oznaczenia wartości przedmiotu zaskarżenia w kasacji, jeśli wnoszący ją nie określił jej zgodnie z przepisami Kodeksu postępowania cywilnego?
Ratio decidendi
Sąd drugiej instancji jest uprawniony do sprawdzenia prawidłowości oznaczenia wartości przedmiotu zaskarżenia w kasacji, jeśli wnoszący ją nie określił jej zgodnie z przepisami Kodeksu postępowania cywilnego. Wartość przedmiotu zaskarżenia określona przez wnoszącego kasację z naruszeniem reguł art. 19-24 KPC nie jest wiążąca dla oceny dopuszczalności kasacji. W uzasadnionych przypadkach wskazana przez wnoszącego kasację wartość przedmiotu zaskarżenia podlega sprawdzeniu przez sąd drugiej instancji.
Stan faktyczny
Agnieszka T. domagała się przyznania wyższej renty inwalidy wojennego, twierdząc, że jej niezdolność do pracy jest całkowita. Sąd Okręgowy przyznał jej rentę z tytułu częściowej niezdolności do pracy, a Sąd Apelacyjny oddalił jej apelację. W kasacji pełnomocnik skarżącej nie określił wartości przedmiotu zaskarżenia, a po wezwaniu wskazał kwotę 14400 zł. Sąd Apelacyjny odrzucił kasację jako niedopuszczalną z powodu nieprawidłowego oznaczenia wartości przedmiotu zaskarżenia. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie na to postanowienie.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie, utrzymując w mocy postanowienie Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu kasacji.

Pełny tekst orzeczenia

Postanowienie z dnia 18 października 2000 r. II UZ 124/00 W uzasadnionych przypadkach wskazana przez wnoszącego kasację wartość przedmiotu zaskarżenia podlega sprawdzeniu przez sąd apelacyjny, który bada, czy jej oznaczenie nastąpiło zgodnie z regułami określonymi w art. 19-24 KPC. Przewodniczący SSN Beata Gudowska (sprawozdawca), Sędziowie SN: Krystyna Bednarczyk, Roman Kuczyński. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 18 października 2000 r. na posiedze-niu niejawnym sprawy z wniosku Agnieszki T. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych-Oddziałowi w N.S. o rentę inwalidy wojennego, na skutek zażalenia wnioskodawczyni od postanowienia Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 2 sierpnia 2000 r. [...] p o s t a n o w i ł: o d d a l i ć zażalenie. U z a s a d n i e n i e Agnieszka T. wniosła apelację od wyroku Sądu Okręgowego w Krakowie z dnia 30 marca 1999 r., zmieniającego decyzję Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Spo-łecznych w N.S. i przyznającego jej od dnia 3 czerwca 1997 r. prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy pozostającej w związku z działaniami wojennymi. W apelacji domagała się przyznania wyższego świadczenia przez ustalenie, że jej niezdolność do pracy jest całkowita. Sąd Apelacyjny-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Krakowie wyrokiem z dnia 11 kwietnia 2000 r. apelację oddalił. Kasacja ubezpieczonej oparta została na podstawie naruszenia przepisów art. 217 i 233 KPC i zawierała wniosek o uchylenie wyroku Sądu Apelacyjnego i przeka- 2 zanie temu Sądowi sprawy do ponownego rozpoznania. Pełnomocnik skarżącej, wbrew obowiązkowi z art. 3933 in fine KPC (w brzmieniu sprzed dnia 1 lipca 2000 r.), nie określił wartości przedmiotu zaskarżenia. Uzupełniając ten brak na wezwanie Sądu, w piśmie z dnia 11 lipca 2000 r. wskazał, że skarżąca domaga się 1200 zł miesięcznie, czyli skarży wyrok co do kwoty 14400 zł. Postanowieniem z dnia 2 sierpnia 2000 r. Sąd Apelacyjny kasację odrzucił jako niedopuszczalną z mocy art. 393 pkt 1 KPC. W zażaleniu pełnomocnik ubezpieczonej wniósł o uchylenie tego postanowie-nia twierdząc, że jej roszczenie w skali miesięcznej wynosi różnicę pomiędzy kwotą otrzymywanej renty (809,03 zł) a kwotą bazową, ogłoszoną w dniu 11 maja 2000 r. przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego (1540,20 zł), czyli kwotą 731,17 zł, co za okres 12 miesięcy stanowi sumę 8774,04 zł. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: W orzecznictwie przyjmuje się, że sprawa - jak niniejsza - w której ubezpie-czona żąda przyznania wyższej renty przez stwierdzenie całkowitej niezdolności do pracy, jest sprawą o świadczenie w rozumieniu przepisu art. 393 pkt 1 KPC, albo-wiem nie dotyczy prawa do świadczeń, lecz ich wysokości (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 10 października 1996 r., II UKN 4/96, OSNAPiUS 1997 nr 8, poz. 138; z dnia 14 stycznia 1997 r., II UKN 51/96, OSNAPiUS 1997 nr 17, poz. 329, czy z dnia 22 kwietnia 1999 r. II UKN 596/98, OSNAPiUS 2000 nr 16, poz. 629). Oznacza to, że dopuszczalność kasacji w rozpoznawanej sprawie zależy od wartości przedmiotu zaskarżenia nie niższej od 5000 zł. Sąd Apelacyjny powziął wątpliwość co do prawidłowości oznaczenia tej warto-ści przez pełnomocnika skarżącej i dokonał zbadania, czy wyliczenie wartości przedmiotu zaskarżenia nastąpiło zgodnie z regułami określonymi w art. 19 - 24 KPC. W jego wyniku stwierdził błąd polegający na porównywaniu niewłaściwych kwot jako należnych świadczeń. Sąd Apelacyjny stwierdził, że zgodnie z art. 10 ustawy z dnia 29 maja 1974 r. o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych oraz ich ro-dzin (jednolity tekst: Dz.U. z 1983 r. Nr 13, poz. 68 ze zm.) renta inwalidy wojennego przyznana ubezpieczonej wyrokiem Sądu Okręgowego wynosi 75 % kwoty bazowej obowiązującej w dniu wydania przez Sąd drugiej instancji wyroku, co stanowi 1029,33 zł, a renta z tytułu całkowitej niezdolności do pracy wynosi 100 % kwoty ba- 3 zowej, czyli 1372,44 zł. Różnica wysokości świadczeń w skali rocznej to kwota 4111,32 zł, a nie kwota podana przez skarżącego. Sąd Apelacyjny był uprawniony do takiej kontroli, albowiem przepis art. 393 pkt 1 KPC ma charakter bezwzględny i wyklucza dowolność stron przy oznaczeniu wartości przedmiotu zaskarżenia tylko w celu uzyskania dostępu do trzeciej instancji (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 13 czerwca 1997 r., I CKN 46/97, OSNC 1997 11, poz. 180), zatem wartość przedmiotu zaskarżenia określona przez wnoszącego kasację z naruszeniem reguł art. 19 - 24 KPC nie jest dla oceny dopuszczalności kasacji wiążąca (postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 6 czerwca 1997 r., II CKN 47/97 i z dnia 20 czerwca 1997 r., II CKN 245/97 - nie publikowane). Sąd Najwyższy wyraził przytoczony pogląd na tle art. 3938 § 1 KPC, lecz ma on odniesienie także do sytuacji normowanej przepisem art. 3935 KPC, tak więc w uzasadnionych więc wypadkach wskazana przez wynoszącego kasację wartość przedmiotu zaskarżenia podlega sprawdzeniu przez sąd drugiej instancji. Trzeba podkreślić, że wyliczenia wartości przedmiotu zaskarżenia dokonane przez Sąd drugiej instancji są prawidłowe i odnoszą się do właściwych wartości obli-czenia świadczeń. Wartość żądania wskazana w kasacji nie może być wyższa niż wynika ze stanu rzeczy istniejącego w dacie wydania wyroku Sądu Apelacyjnego, dlatego kwota bazowa w niej wskazana nie może być uwzględniona. Gdyby zresztą nawet dopuścić jej zmianę, to wartość przedmiotu zaskarżenia wyliczona według wskazówek Sądu Apelacyjnego wynosi kwotę 4620,60 zł. W konsekwencji zażalenie jako bezzasadne ulega oddaleniu (art. 385 w związku z art. 39319 KPC). ========================================

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 19art. 217art. 3933art. 393 pkt 1 KPC.art. 393 pkt 1 KPCart. 10art. 3938 § 1 KPCart. 3935 KPCart. 385art. 39319 KPC§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy