I CSK 2411/22

WyrokIzba Cywilna2022-04-15

Skład orzekający: Krzysztof Wesołowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna, której uzasadnienie opiera się na zarzucie oczywistej zasadności, może zostać przyjęta do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, jeśli skarżący nie wykazał w sposób niewątpliwy i widoczny na pierwszy rzut oka, bez konieczności głębszej analizy, sprzeczności orzeczenia z przepisami prawa niepodlegającymi różnej wykładni?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, jeśli nie zostały spełnione przesłanki określone w art. 3989 § 1 k.p.c., w tym przesłanka oczywistej zasadności. Oczywista zasadność wymaga wykazania niewątpliwej, widocznej na pierwszy rzut oka sprzeczności orzeczenia z przepisami prawa niepodlegającymi różnej wykładni, a nie jedynie stwierdzenia rażącego naruszenia prawa bez pogłębionej analizy prawnej. Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową i nie ma obowiązku korygowania błędów w każdej indywidualnej sprawie.
Stan faktyczny
Wnioskodawca złożył skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego w G. dotyczącego zasadności przyjęcia do szpitala psychiatrycznego. Skarżąca wniosła o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, powołując się na przesłankę oczywistej zasadności z uwagi na rażące naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego. Sąd Najwyższy uznał, że skarżąca nie wykazała w sposób wystarczający oczywistej zasadności skargi, ograniczając się do stwierdzeń bez pogłębionej analizy prawnej.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I CSK 2411/22 POSTANOWIENIE Dnia 15 kwietnia 2022 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Krzysztof Wesołowski w sprawie z wniosku Wojewódzkiego Szpitalu Psychiatrycznego w G. z udziałem B. P. o stwierdzenie zasadności przyjęcia do szpitala psychiatrycznego, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 15 kwietnia 2022 r., na skutek skargi kasacyjnej uczestniczki od postanowienia Sądu Okręgowego w G. z dnia 11 września 2020 r., sygn. akt II 1 Ca (…), odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. UZASADNIENIE W związku ze skargą kasacyjną uczestniczki postępowania B. P. od postanowienia Sądu Okręgowego w G. z dnia 11 września 2020 r. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Cel wymagania przewidzianego w art. 3984 § 2 k.p.c. może być osiągnięty jedynie przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek umożliwiających realizację publicznoprawnych funkcji skargi kasacyjnej. Tylko na tych przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie o przyjęciu lub odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. 2 Dopuszczenie i rozpoznanie skargi kasacyjnej ustrojowo i procesowo jest uzasadnione jedynie w tych sprawach, w których mogą być zrealizowane jej funkcje publicznoprawne. Nie w każdej zatem sprawie, nawet w takiej, w której rozstrzygnięcie oparte jest na błędnej subsumcji czy wadliwej wykładni prawa, skarga kasacyjna może być przyjęta do rozpoznania. Podkreślenia wymaga, że Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową i nie jest jego rolą korygowanie ewentualnych błędów w zakresie stosowania czy wykładni prawa w każdej indywidualnej sprawie. Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżąca oparła na przesłance uregulowanej w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. Przesłanka ta nie została spełniona. Oparcie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania na przesłance oczywistej zasadności wymaga wykazania niewątpliwej, widocznej na pierwszy rzut oka, bez konieczności głębszej analizy, sprzeczności orzeczenia z przepisami prawa niepodlegającymi różnej wykładni (por. m. in.: postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 8 marca 2002 r., I PKN 341/01, OSNP 2004, nr 6, poz. 100, z dnia 10 stycznia 2003 r., V CZ 187/02, OSNC 2004, nr 3, poz. 49). Zdaniem skarżącej zachodzi oczywista zasadność skargi z uwagi na rażące naruszenie przez Sąd Okręgowy art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 19 sierpnia 1994 r. o ochronie zdrowia psychicznego (Tekst jedn. Dz. U. 2020, poz. 685, dalej u.o.z.p.) oraz art. 328 § 2 w zw. z art. 391 § 1 oraz art. 378 § 1 k.p.c. Skarżąca podniosła, że Sąd drugiej instancji nie rozpoznał wszystkich zarzutów apelacyjnych, gdyż całkowicie zaniechał w uzasadnieniu postanowienia odniesienia się do zarzutów wprost, a jedynie odniósł się do sformułowanych zarzutów ogólnie, nie dokonując przy tym szczegółowej analizy, w żaden sposób nie odniósł się do zarzutów w zakresie błędnej oceny dowodów oraz poczynionych przez Sąd pierwszej instancji ustaleń faktycznych. Skarżąca, zarzucając rażące naruszenie art. 22 ust. 1 u.o.z.p. nie uwzględniła, że skarga kasacyjna winna być tak zredagowana i skonstruowana, by Sąd Najwyższy nie musiał poszukiwać w jej podstawach lub ich uzasadnieniu elementów ją kreujących. Skarżąca winna była podać argumenty wykazujące, iż 3 rzeczywiście skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona i w czym – w jej ocenie – wyraża się ta „oczywistość”, a czego nie uczyniła, ograniczając się do stwierdzenia, że Sąd Okręgowy rażąco uchybił ww. przepisowi, nie przeprowadzając żadnego wywodu prawnego. Należy przypomnieć, że wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania wraz z uzasadnieniem jest odrębną konstrukcyjnie i funkcjonalnie częścią skargi kasacyjnej i nie jest rzeczą Sądu Najwyższego poszukiwanie w innych częściach skargi argumentów na uzasadnienie podniesionych w nim twierdzeń (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 22 kwietnia 2015 r., IV CSK 613/14, niepubl.). Rolą Sądu Najwyższego nie jest domyślanie się lub poszukiwanie okoliczności, które uzasadniałaby przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 9 czerwca 2008 r., II UK 38/08, niepubl. i z dnia 14 grudnia 2004 r., II CZ 142/04, niepubl.). Wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania i jego uzasadnienie podlegają analizie na etapie przedsądu, natomiast przytoczone podstawy kasacyjne i ich uzasadnienie oceniane są dopiero po przyjęciu skargi do rozpoznania, w trakcie jej merytorycznego rozpoznawania; oba te elementy muszą być przez skarżącego wyodrębnione, oddzielnie przedstawione i uzasadnione, a dla spełnienia wymogu z art. 3984 § 2 k.p.c. nie wystarczy odwołanie się do podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia, ponieważ mimo że argumenty mogą być podobne, to Sąd Najwyższy w ramach przedsądu bada tylko wskazane w skardze okoliczności uzasadniające przyjęcie jej do rozpoznania, nie analizuje zaś podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 8 lipca 2014 r., sygn. akt I UK 65/14, niepubl., zob. także m.in. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 14 maja 2015 r., III PK 6/15, niepubl., z dnia 13 lutego 2014 r. I PK 262/13, niepubl., z dnia 27 maja 2010, II UK 274/09, niepubl., z dnia 13 grudnia 2007 r., I PK 207/07, niepubl., z dnia 12 lipca 2007 r., III CSK 160/07, niepubl.). Upatrując oczywistą zasadność skargi również w rażącym naruszeniu art. 328 § 2 w zw. z art. 391 § 1 oraz art. 378 § 1 k.p.c., skarżąca pominęła, że w podstawie skargi zarzuciła wyłącznie naruszenie przepisów prawa materialnego, więc już z tej przyczyny jej argumentacja odnosząca się do oczywistego naruszenie przepisów postępowania, nie może stanowić podstawy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Niezależnie od powyższego, z lektury uzasadnienia zaskarżonego postanowienia 4 wynika, że Sąd Okręgowy szczegółowo rozważył postawione w apelacji zarzuty, w tym te dotyczące błędnej oceny dowodów oraz poczynionych przez Sąd pierwszej instancji ustaleń faktycznych. Uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie przekonuje zatem, że doszło w niniejszej sprawie do rażącego naruszenia prawa, które skutkowałoby oczywistym uzasadnieniem skargi. Wobec powyższego, na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3989 § 1 KPCart. 3984 § 2 KPCart. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 22 ust. 1art. 328 § 2art. 391 § 1art. 378 § 1 KPCart. 3989 § 2 KPC§ 1§ 2§ 1 pkt 4

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy