II UK 249/13
Izba Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych2013-10-21
Skład orzekający: Roman Kuczyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna w sprawie o emeryturę może być oparta na zarzutach dotyczących ustaleń faktycznych lub oceny dowodów przez sąd drugiej instancji, a jeśli tak, to w jakich okolicznościach?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że zarzuty dotyczące ustaleń faktycznych i oceny dowodów przez sąd drugiej instancji nie mogą stanowić podstawy skargi kasacyjnej zgodnie z art. 3983 § 3 k.p.c. Skarżący nie może skutecznie powoływać się na brak wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego, gdyż zakres ten nie jest objęty kognicją Sądu Najwyższego w postępowaniu kasacyjnym. Odmienna ocena okoliczności faktycznych nie może być uzasadnieniem dla wykazania oczywistości naruszenia przepisów prawa materialnego.Stan faktyczny
Wnioskodawca złożył skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego oddalającego jego odwołanie w sprawie o emeryturę. Skargę oparł na zarzutach naruszenia przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania, w tym na błędnych ustaleniach faktycznych i ocenie dowodów przez sąd drugiej instancji. Wnioskodawca wskazał również na potrzebę wyjaśnienia zagadnień prawnych związanych z pominięciem przez sąd dowodów i przeprowadzeniem dowodu z akt innej sprawy.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II UK 249/13 POSTANOWIENIE Dnia 21 października 2013 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Roman Kuczyński w sprawie z wniosku J. G. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w W. o emeryturę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 21 października 2013 r., skargi kasacyjnej wnioskodawcy od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 10 października 2012 r., sygn. akt III AUa […], odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. UZASADNIENIE J. G. wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w […] z dnia 10 października 2012 r. w sprawie o emeryturę. Skargę oparł na podstawie: 1. naruszenia przepisów prawa materialnego – art. 184 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych w związku z § 2 ust. 1, § 4 Rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, 2. naruszenia przepisów postępowania – art. 233 § 1 k.p.c. art. 378 § 1 k.p.c. w związku z art. 230 k.p.c. Jako okoliczność uzasadniającą przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania wskazał konieczność wyjaśnienia zagadnienia prawnego: - czy Sąd drugiej instancji w oparciu o normę zawartą w art. 382 k.p.c. może pominąć cześć dowodów zebranych przez Sąd pierwszej instancji;
2 - czy Sąd drugiej instancji powołując się na wyrok w innej sprawie dotyczącej jednak tego samego przedmiotu może przeprowadzić również dowód z akt tej sprawy, gdy ta został już prawomocnie zakończona, - oraz oczywiste naruszenie prawa. Oceniając podstawy uzasadniające przyjęcie skargi do rozpoznania lub odmowę takiego przyjęcia Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga kasacyjna jest środkiem zaskarżenia o charakterze szczególnym, co potwierdza przepis art. 3981 § 1 i § 2 k.p.c. oraz reprezentatywne piśmiennictwo. Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, gdy w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, a ponadto, gdy zachodzi nieważność postępowania lub gdy skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Na tle wskazanych w skardze przepisów nie występuje zagadnienie prawne wymagające rozstrzygnięcia. Przepis art. 468 k.p.c. stanowi, że sąd podejmie czynności wyjaśniające, jeżeli przemawiają za tym wyniki wstępnego badania sprawy (...). W sprawie nie ma wątpliwości, że sąd drugiej instancji przeprowadził postępowanie dowodowe, a następnie na jego podstawie wydał orzeczenie merytoryczne (zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, że odwołanie oddalił) a zatem orzekł co do istoty sprawy. Stosownie do art. 232 k.p.c. wskazywanie dowodów należy do stron, a przewidziana w tym przepisie możliwość działania sądu z urzędu nie może dotyczyć sytuacji, w której sąd uznaje, że sprawa została dostatecznie wyjaśniona. Jeżeli przeprowadzone w sprawie dowody stanowią wystarczającą podstawę dokonania ustaleń co do wszystkich niezbędnych dla rozstrzygnięcia faktów, to nie może być uznane za zasadne formułowanie zarzutów skargi na podstawie tej, że sąd z urzędu nie przeprowadził bliżej niesprecyzowanego postępowania wyjaśniającego dla sprawdzenia hipotezy co do możliwości zaistnienia stanu faktycznego innego niż ten, który został ustalony. Tak więc wskazane w skardze wątpliwości dotyczą prawidłowości ustaleń faktycznych Sądu drugiej instancji. W tej kwestii skarga nie powołuje się na zagadnienie prawne wymagające rozstrzygnięcia. Ponadto powołane w skardze kasacyjne argumenty prawne odnoszące się do stosowania art. 233 § 1 k.p.c. nie mogą usprawiedliwiać
3 przyjęcia tej skargi do rozpoznania, skoro zgodnie z treścią art. 3983 § 3 k.p.c., podstawą skargi kasacyjnej nie mogą być zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów. Skarżący nie może zatem powoływać się skutecznie na brak wszechstronnego i wnikliwego rozważenia zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, ponieważ zakres ten nie jest objęty kognicją Sądu Najwyższego w postępowaniu kasacyjnym. Takie stanowisko zajął również Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 23 września 2005 r., III CSK 13/05 (Biul. SN 2005 r. Nr 12, poz. 8). Z kolei powołując się na oczywistość naruszenia prawa przez zaskarżone orzeczenie, skarżący obowiązany jest wykazać kwalifikowaną postać tego naruszenia, polegającej na jego oczywistości widocznej prima facie przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 10 stycznia 2003 r., V CZ 187/02, OSNC 2004 Nr 3, poz. 49). Skarżący oczywistość naruszenia powołanych w skardze przepisów prawa materialnego sprowadza do kwestii ocennych, skoro naruszenie wyżej wymienionych przepisów przez Sąd drugiej instancji utożsamia z błędną jego oceną, polegającą na przyjęciu - odmiennie niż wynika to z ustalonego stanu faktycznego – że pracował stale w warunkach szkodliwych, świadcząc wyłącznie pracę jako spawacz. Odmienna ocena okoliczności faktycznych nie może być uzasadnieniem dla wykazania oczywistości naruszenia powołanych w skardze przepisów. Z powyższych motywów Sąd Najwyższy nie dopatrując się też nieważności postępowania - na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. odmówił przyjęcia kasacji do rozpoznania. aw
Powiązane orzeczenia
- I USK 485/21 2022-06-28Czy skarga kasacyjna w sprawie o emeryturę, oparta na zarzutach dotyczących naruszenia przepisów proceduralnych i błędnej oceny dowodów, może zostać przyjęta do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, jeśli nie wykazano oczywis…
- II UK 279/14 2015-03-26Czy skarga kasacyjna w sprawie o emeryturę, oparta na zarzutach naruszenia przepisów postępowania dotyczących oceny dowodów i ustaleń faktycznych, może zostać przyjęta do rozpoznania przez Sąd Najwyższy na podstawie prze…
- II UK 155/13 2013-08-22Czy skarga kasacyjna w sprawie o emeryturę może być oparta na zarzutach dotyczących oceny dowodów i ustaleń faktycznych dokonanych przez sąd drugiej instancji?
- II UK 273/15 2016-01-13Czy skarga kasacyjna w sprawie o emeryturę jest oczywiście uzasadniona, jeśli zarzuca naruszenie przepisów postępowania, które nie podlegają kontroli kasacyjnej?
- III UK 92/14 2014-12-03Czy skarga kasacyjna w sprawie o przyznanie emerytury, oparta na zarzutach naruszenia przepisów postępowania dotyczących oceny dowodów i ustaleń faktycznych, może zostać przyjęta do rozpoznania z uwagi na oczywistą zasad…
Powołane przepisy
art. 184 ust. 1art. 233 § 1 KPCart. 378 § 1 KPCart. 230 KPCart. 382 KPCart. 3981 § 1art. 3989 § 1 KPCart. 468 KPCart. 232 KPCart. 3983 § 3 KPCart. 3989 § 2 KPC§ 2 ust. 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026. · PDF źródłowy