IV CSK 601/19

Sygn. akt IV CSK 601/19 POSTANOWIENIE Dnia 28 lutego 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Monika Koba w sprawie z powództwa F. D. W. przeciwko Niepublicznemu Zakładowi Opieki Zdrowotnej "M." Spółce Jawnej w O. z udziałem interwenienta ubocznego po stronie pozwanej - Z. Ł. o zadośćuczynienie, odszkodowanie, rentę i ustalenie, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 28 lutego 2020 r., na skutek skargi kasacyjnej strony pozwanej od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 25 lutego 2019 r., sygn. akt I ACa (…), 1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, 2) zasądza od pozwanego na rzecz powoda kwotę 5.400 (pięć tysięcy czterysta) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 25 lutego 2019 r. Sąd Apelacyjny w (…) oddalił apelację pozwanego Niepublicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej „M”. spółki jawnej w O. od wyroku Sądu Okręgowego w O. z dnia 15 listopada 2017 r. zasądzającego na rzecz powoda F. W. zadośćuczynienie w kwocie 400.000 zł, rentę w kwocie po 2 4.000 zł miesięcznie oraz sumę potrzebną na koszty leczenia w kwocie 43.000 zł, w związku z nieprawidłowościami podczas porodu powoda skutkującymi powstaniem ciężkiej encefalopatii niedotleniowo - niedokrwiennej. Orzeczenie to zostało zaskarżone skargą kasacyjną przez pozwaną. Wnosząc o przyjęcie skargi do rozpoznania wskazała, że jest ona oczywiście uzasadniona z uwagi na naruszenie przez Sąd Apelacyjny przepisów wskazanych w podstawach kasacyjnych. W przekonaniu skarżącej doprowadziło to do wydania orzeczenia bez uprzedniego, kompleksowego zbadania sprawy pod kątem ewentualnych wad wrodzonych powoda. W odpowiedzi na skargę kasacyjną powód wniósł o odmowę przyjęcia jej do rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, którego rozpoznanie przez Sąd Najwyższy musi być uzasadnione względami o szczególnej doniosłości, wykraczającymi poza indywidualny interes skarżącego, a mającymi swoje źródło w interesie publicznym. Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Sąd Najwyższy w ramach przedsądu bada tylko wskazane w skardze kasacyjnej okoliczności uzasadniające jej przyjęcie do rozpoznania, a nie podstawy kasacyjne i ich uzasadnienie. Cel wymagania określonego w art. 3984 § 2 k.p.c. może być osiągnięty tylko przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek o charakterze publicznoprawnym, które będą mogły stanowić podstawę oceny skargi kasacyjnej pod kątem przyjęcia jej do rozpoznania. Zgodnie z utrwalonym stanowiskiem Sądu Najwyższego przez oczywistą zasadność skargi kasacyjnej (art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.) należy rozumieć sytuację, w której skarga jest uzasadniona w sposób ewidentny, wskazując na rażące i poważne uchybienia zaskarżonego orzeczenia, które są możliwe do stwierdzenia bez konieczności prowadzenia bardziej złożonych rozumowań. Jedynie w takim 3 wypadku możliwa jest kontrola prawomocnego orzeczenia sądu drugiej instancji w postępowaniu kasacyjnym. Obciążenie go oczywistą i istotną wadą wskazuje, że usunięcie tego orzeczenia z obrotu leży w interesie publicznym - a tym samym, że może dojść do realizacji celu skargi kasacyjnej, jako nadzwyczajnego środka zaskarżenia (tak np. Sąd Najwyższy w postanowieniach z dnia 10 kwietnia 2013 r., III CSK 67/13, niepubl. i z dnia 29 września 2017 r., V CSK 162/17, niepubl.). Skarżąca odniosła tę przyczynę kasacyjną do zarzutów naruszenia prawa procesowego ujętych w ramach podstaw skargi kasacyjnej, ale w przedstawionym uzasadnieniu wniosku brak jest takich argumentów, które wskazywałyby na rażące naruszenie prawa w ustalonym przez Sąd drugiej instancji stanie faktycznym. Argumentacja zawarta w uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania koncentruje się wokół zarzutów, których zgłaszanie w postępowaniu kasacyjnym jest niedopuszczalne. Skarga kasacyjna jest bowiem instrumentem prawidłowości stosowania prawa przez sądy, a nie instrumentem kontroli ustaleń faktycznych przyjętych za podstawę zaskarżonego orzeczenia (art. 3983 § 3 i art. 39813 § 2 k.p.c.). Pozwana zasady tej nie respektuje, czyniąc zarzut naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. podstawą skargi. Ponadto istota zarzutów, z którymi skarżąca wiąże oczywistą zasadność skargi polega w znacznej mierze na kwestionowaniu poczynionych w sprawie - w oparciu o opinie biegłych - ustaleń faktycznych, z których wynika, że powstanie u powoda ciężkiej encefalopatii niedotleniowo - niedokrwiennej z dużym prawdopodobieństwem pozostawało w adekwatnym związku przyczynowym z przebiegiem porodu oraz nieprawidłowymi czynnościami podjętymi w trakcie jego przeprowadzenia. W orzecznictwie Sądu Najwyższego zostało także wyjaśnione, że okoliczność, iż zgodnie z art. 286 k.p.c. sąd może zażądać dodatkowej opinii od tych samych lub innych biegłych, wcale nie oznacza, że w każdym przypadku jest to konieczne, potrzeba taka może bowiem wynikać z okoliczności sprawy i podlega ocenie sądu orzekającego. Wskazaną możliwość należy traktować jako obowiązek podjęcia wymienionej czynności wówczas, gdy konieczne jest ustalenie okoliczności wymagających wiadomości specjalnych, a ocena wydanej opinii prowadzi do wniosku, że jest nieprzekonująca, zawiera braki, stwierdzenia budzące wątpliwości lub sprzeczności. Okoliczność, że opinia biegłych nie ma treści odpowiadających 4 stronie nie stanowi dostatecznego uzasadnienia dla przeprowadzenia dowodu z opinii dalszych biegłych, jeżeli w sprawie wypowiadało się już kilku kompetentnych pod względem fachowości biegłych. Potrzeba powołania innego biegłego powinna wynikać z okoliczności sprawy, a nie z faktu, że jest nieprzekonująca dla stron (por. m.in. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 14 lipca 2017 r., II CSK 655/16, niepubl., z dnia 10 stycznia 2017 r., III UK 41/16, niepubl., z dnia 13 stycznia 2016 r., V CSK 262/15, niepubl., z dnia 14 listopada 2013 r., IV CSK 135/13, niepubl., z dnia 10 października 2012 r., I UK 210/12, niepubl., z dnia 30 maja 2007 r., IV CSK 41/07, niepubl., z dnia 4 sierpnia 1999 r., I PKN 20/99, OSNAPiUS 2000, nr 22, poz. 807, i z dnia 5 listopada 1974 r., I CR 562/74, niepubl. oraz postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 24 listopada 2016 r., III CSK 35/16, niepubl., i z dnia 7 listopada 2010 r., I CKN 1170/98, OSNC 2001 nr 4, poz. 64). Nie przeprowadzenie przez Sąd Apelacyjny dalszych dowodów z opinii biegłych nie dowodzi zatem w okolicznościach sprawy oczywistej zasadności skargi. Zarzut naruszenia art. 328 § 2 w zw. z art. 391 § 1 k.p.c. może natomiast tylko wyjątkowo stanowić podstawę skargi kasacyjnej, gdy wady uzasadnienia uniemożliwiają dokonanie kontroli kasacyjnej z uwagi na jego sporządzenie w sposób nie pozwalający na zorientowanie się w przyczynach natury faktycznej i prawnej, które legły u podstaw rozstrzygnięcia (por. m.in. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 18 lutego 2005 r., V CK 469/04, MoP 2009, nr 9, s. 501 oraz postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 22 maja 2013 r., III CSK 293/12, OSNC 2012, nr 12, poz. 148). Konstrukcja uzasadnienia zaskarżonego orzeczenia nie wskazuje by wykazywało ono wady pozwalające zakwalifikować skargę, jako oczywiście uzasadnioną. Również oparcie się przez Sąd na dowodach z opinii biegłych przeprowadzonych w sprawie zamiast na prywatnych ekspertyzach powstałych na zlecenie skarżącej i poglądach wyrażonych w literaturze fachowej do których się odwoływała, nie dowodzi oczywistej zasadności skargi. Opinia prywatna nie ma waloru dowodu z opinii biegłego w rozumieniu art. 278 k.p.c. (por. m.in. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 17 listopada 2010 r., I CSK 57/10, niepubl. i z dnia 15 stycznia 2010 r., I CSK 199/19, niepubl.). 5 Z przytoczonych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, nie znajdując też okoliczności, które w ramach przedsądu jest obowiązany brać pod uwagę z urzędu. O kosztach postępowania kasacyjnego Sąd Najwyższy orzekł na podstawie art. 98 § 1 i 3 w zw. z art. 391 § 1 w zw. z art. 39821 k.p.c. i § 10 ust. 4 pkt 2 w zw. z § 2 pkt 7 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r., poz. 1800 ze zm.). jw