IV KK 442/20

WyrokIzba Karna2020-10-29

Skład orzekający: Marek Siwek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 433 § 2 k.p.k. i art. 457 § 3 k.p.k., przez sąd odwoławczy, który nie odniósł się należycie do zarzutów apelacji, może stanowić podstawę do uchylenia wyroku sądu odwoławczego, jeśli zarzuty te były już przedmiotem oceny sądu pierwszej instancji?
Ratio decidendi
Kasacja obrońcy skazanego została oddalona jako oczywiście bezzasadna. Sąd Najwyższy podkreślił, że kwestionowanie rzetelności kontroli instancyjnej przez sąd odwoławczy wymaga precyzyjnego wykazania, które zarzuty apelacyjne nie zostały rozpoznane i czy miało to istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia. Nawet jeśli uzasadnienie wyroku sądu odwoławczego nie spełnia wymogów art. 457 § 3 k.p.k., nie może to stanowić samoistnej podstawy do uchylenia wyroku. W analizowanej sprawie sąd odwoławczy rozpoznał wszystkie zarzuty apelacji, a argumenty podniesione w kasacji były już przedmiotem oceny sądu pierwszej instancji.
Stan faktyczny
Skazany D. W. został uznany za winnego popełnienia czynów z art. 197 § 1 k.k. i art. 157 § 2 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. Sąd Rejonowy wymierzył mu karę pozbawienia wolności oraz orzekł środki karne. Sąd Okręgowy utrzymał wyrok w mocy po rozpoznaniu apelacji obrońcy. Obrońca wniósł kasację, zarzucając rażące naruszenie prawa procesowego przez sąd odwoławczy, w tym nienależyte odniesienie się do zarzutów apelacji. Prokurator wniósł o oddalenie kasacji.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną i obciążył skazanego kosztami postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt IV KK 442/20 POSTANOWIENIE Dnia 28 października 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Marek Siwek na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 29 października 2020 r., sprawy D. W. skazanego z art. 197 § 1 k.k. i art. 157 § 2 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. z powodu kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego od wyroku Sądu Okręgowego w G. z dnia 16 kwietnia 2020 r., sygn. akt V Ka (…) utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w R. z dnia 3 grudnia 2019 r., sygn. akt II K (…) p o s t a n o w i ł I. oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną, II. wydatkami postępowania kasacyjnego obciążyć skazanego D. W.. UZASADNIENIE D. W. wyrokiem Sądu Rejonowego w R. z 3 grudnia 2019 r., sygn. akt II K (…), został uznany za winnego popełnienia czynu z art. 197 § 1 k.k. i art. 157 § 2 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. i za ten czyn została mu wymierzona kara 2 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności. Na podstawie art. 41a § 2 i 4 k.k. w zw. z art. 43 § 1 k.k. orzeczono wobec oskarżonego środek karny w postaci zakazu 2 bezpośredniego kontaktowania się z pokrzywdzoną N. H. o charakterze osobistym jak i za pomocą środków porozumiewania się na odległość oraz zakazu intencyjnego zbliżania się do pokrzywdzonej na odległość nie mniejszą niż 50 metrów na okres 5 lat. Wyrokiem tym rozstrzygnięto także w przedmiocie zaliczenia na poczet orzeczonego środka karnego w postaci zakazu kontaktowania się z pokrzywdzoną okres rzeczywistego stosowania środka zapobiegawczego w postaci dozoru policji i zakazu kontaktowania się z pokrzywdzoną od dnia 19 kwietnia 2019 r. do 3 grudnia 2019 r. (art. 63 § 3 k.k.). Rozstrzygnięto także w przedmiocie dowodów rzeczowych i kosztów sądowych. Na skutek apelacji wniesionej przez obrońcę oskarżonego, Sąd Okręgowy w G. wyrokiem z 16 kwietnia 2020 r., sygn. akt V Ka (…), zaskarżony wyrok utrzymał w mocy, rozstrzygając jednocześnie w przedmiocie kosztów sądowych. Kasację od wyroku Sądu odwoławczego wniósł obrońca D. W., który zaskarżając wyrok w całości, zarzucił rażące naruszenie prawa procesowego, które miało wpływ na treść zaskarżonego wyroku, a to przepisów art. 7 k.p.k., art. 410 k.p.k. w zw. z art. 366 § 1 k.p.k. oraz art. 424 § 1 k.p.k. poprzez oparcie wyroku Sądu II instancji na dowodach wybiórczo ocenionych za prawdziwe, a w szczególności zeznań pokrzywdzonej N. H., Ł. K. oraz I. O. oraz bezkrytyczne oparcie się na opinii sądowo-psychologicznej przedstawiających pokrzywdzoną jako osobę prawdomówną, a jej relacje za prawdziwą i realną, co w konsekwencji doprowadziło do niewyczerpującego przeprowadzenia postępowania dowodowego, a nadto art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 457 § 3 k.p.k. poprzez nienależyte odniesienie się w uzasadnieniu wyroku Sądu II instancji do zarzutów apelacji. Wskazując na powyższy zarzut obrońca wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w G., ze względu na nieprawidłowo przeprowadzoną kontrolę odwoławczą. Prokurator Rejonowy w R. w pisemnej odpowiedzi na kasację wniósł o jej oddalenie jako oczywiście bezzasadnej. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Kasacja jest oczywiście bezzasadna. 3 Zgodnie z art. 519 k.p.k. przedmiotem zaskarżenia kasacji może być tylko wyrok sądu odwoławczego. W kasacji strona jest zobligowana do wykazania, jakie rażące i mogące mieć istotny wpływ na treść zapadłego rozstrzygnięcia uchybienia prawa nastąpiły wskutek niewłaściwego przeprowadzenia kontroli instancyjnej (art. 523 § 1 k.p.k.). Kwestionowanie spełnienia przez sąd odwoławczy standardu kontroli rzetelnej obarczone jest dodatkowym wymogiem, precyzyjnego wykazania, które z zarzutów apelacyjnych nie zostały w ogóle rozpoznane (art. 433 § 2 k.p.k.), i że uchybienie takie mogło mieć istotny wpływ na treść zapadłego rozstrzygnięcia. W przypadku podniesienia zaś naruszenia art. 457 § 3 k.p.k., należy mieć dodatkowo na uwadze, że sporządzenie uzasadnienia wyroku sądu odwoławczego, następuje już po wydaniu orzeczenia, co w świetle brzmienia art. 537a k.p.k., nie może powodować uchylenia wyroku tylko z tego powodu, że nie spełnia ono wymogów art. 457 § 3 k.p.k. Pomimo, że w kasacji skarżący podniósł zarzut naruszenia prawa procesowego, tj. art. 433 § 2 k.p.k. i art. 457 § 3 k.p.k., to zarzut ten, choć oczywiście formalnie dopuszczalny, w rzeczywistości jednak okazał się nieuprawnioną próbą spowodowania ponownej kontroli orzeczenia pierwszoinstancyjnego. Zarzut ten nie mógł zatem wywołać skutku zgodnego z celem kasacji, zwłaszcza że przywołane na jego popadacie argumenty były przedmiotem oceny przez Sąd odwoławczy. Z pisemnych motywów wyroku tego Sądu wynika, że nie tylko rozpoznano i omówiono wszystkie zarzuty podniesione w apelacji, ale przede wszystkim uczyniono to zgodnie z zasadami kontroli rzetelnej i wszechstronnej. Autor kasacji nie wskazał i nie uzasadnił, który konkretnie z zarzutów apelacji – jego zdaniem – pominięto w czasie kontroli instancyjnej, poprzestając wręcz na wyrażeniu braku akceptacji efektów przeprowadzonej w tym względzie kontroli. Sąd II instancji podzielił zarówno ustalenia faktyczne dokonane przez Sąd Rejonowy jak i prawno-karną ocenę zachowania D. W.. Nie dopatrzył się błędów w zakresie oceny poszczególnych dowodów, w tym zeznań pokrzywdzonej N. H., ani świadków Ł. K. i I. O.. Jak podkreślono zeznania pokrzywdzonej, która zrelacjonowała okoliczności przebiegu zdarzenia z udziałem oskarżonego nie nosiły cech konfabulacji, co wynikało z rzeczowej opinii sądowo-psychologicznej. Wbrew 4 sugestiom skarżącego, przedmiotowa opinia stanowiła przedmiot szczegółowej kontroli instancyjnej, w toku której stwierdzono, że jako jasna, zupełna i logiczna mogła stanowić pełnowartościowy materiał dowodowy. Relacje N. H. znalazły także potwierdzenie w zeznaniach przesłuchanych w sprawie świadków. Ł. K. opisał szczegółowo zachowanie i stan psychiczny pokrzywdzonej, która wyznała mu, że została zgwałcona. Depozycje w tym zakresie potwierdziła także koleżanka z ośrodka pokrzywdzonej I. O.. O fakcie zgwałcenia pokrzywdzona opowiedziała także pedagogom ośrodka: M. C., A. M., oraz wychowawcy N. K. Osoby te, choć nie były bezpośrednimi świadkami inkryminowanego zdarzenia, złożyły zeznania dostarczając przekonujących informacji potwierdzających wersję N. H. Podjęte próby zdyskredytowania zeznań tej pokrzywdzonej i forsowania tezy o dobrowolności odbycia aktu seksualnego z oskarżonym okazały się zaś nieskuteczne. Sąd Okręgowy podzielił nadto stanowisko, zgodnie z którym zeznania świadków: M. W., S. W., P. B., Ł. M. i D. K., jako niewiarygodne nie mogły stanowić fundamentu ustaleń faktycznych w sprawie. Świadkowie ci starali się przedstawić w jak najgorszym świetle pokrzywdzoną bezpodstawnie wspierając w tym zakresie linię obrony oskarżonego. Z powyższego wynika więc, że wszystkie zarzuty apelacyjne zostały z należytą uwagą rozpoznane, właściwie ocenione i umotywowane w prawidłowo sporządzonym uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. Treść wniesionej kasacji wskazuje zatem, że jej autor natomiast nie respektując rzeczywistych podstaw wniesienia kasacji (art. 523 § 1 k.p.k.), w sposób zupełnie bezzasadny dąży do wywołania ponownej kontroli orzeczenia Sądu Rejonowego. Zauważyć przecież należy, że Sąd odwoławczy nie mógł dopuścić się naruszenia wskazanych w kasacji przepisów prawa procesowego (art. 7 k.pk. i art. 410 k.p.k., art. 366 § 1 k.p.k. i art. 424 § 1 k.p.k.). Dokonując kontroli instancyjnej nie oceniał wszakże dowodów i nie czynił ustaleń faktycznych. Poddał weryfikacji zaskarżone apelacją orzeczenie, by następnie potwierdzić, że sprawstwo D. W. w zakresie przypisanego mu czynu z art. 197 § 1 k.k. zostało wykazane i udowodnione, a obrońcy nie udało się natomiast tego skutecznie podważyć, skoro w kasacji powołuje w istocie te same argumenty. 5 Z tych względów, nie znajdując okoliczności podlegających uwzględnieniu z urzędu (art. 536 k.p.k.) Sąd Najwyższy orzekł jak w pkt. I postanowienia. Rozstrzygnięcie o kosztach sądowych postępowania kasacyjnego wynika z zasady wyrażonej w art. 636 § 1 k.p.k. Mając na uwadze powyższe orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 535 § 3 KPKart. 197 § 1 KKart. 157 § 2 KKart. 11 § 2 KKart. 41a § 2art. 43 § 1 KKart. 63 § 3 KKart. 7 KPKart. 410 KPKart. 366 § 1 KPKart. 424 § 1 KPKart. 433 § 2 KPK

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026. · PDF źródłowy