III KK 256/22

WyrokIzba Karna2022-08-24

Skład orzekający: Paweł Wiliński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Sąd Najwyższy powinien uwzględnić kasację obrońcy skazanego za prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości, zarzucającą rażące naruszenie przepisów postępowania przez sąd odwoławczy, w tym nierozpoznanie zarzutów apelacyjnych i niewłaściwą ocenę dowodów?
Ratio decidendi
Kasacja obrońcy skazanego za prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości została oddalona jako oczywiście bezzasadna. Sąd Najwyższy uznał, że sąd odwoławczy prawidłowo ustosunkował się do zarzutów apelacyjnych, w tym dotyczących oceny zeznań świadków, wniosków dowodowych (wariograf, opinia biegłego z zakresu fotografii, odzyskanie nagrania z monitoringu, oględziny miejsca zdarzenia) oraz oceny materiału dowodowego. Nie stwierdzono rażącego naruszenia przepisów prawa procesowego, które miałoby istotny wpływ na treść orzeczenia.
Stan faktyczny
Sąd Rejonowy skazał W. T. za prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości (art. 178a § 4 k.k.) i prowadzenie pojazdu pomimo cofnięcia uprawnień (art. 180a k.k.). Sąd Okręgowy, rozpoznając apelację, wyeliminował z opisu czynu zarzut prowadzenia pojazdu pomimo cofnięcia uprawnień i przyjął jako podstawę prawną skazania wyłącznie art. 178a § 4 k.k. Kasację od wyroku Sądu Okręgowego wniósł obrońca skazanego, zarzucając m.in. nierozpoznanie zarzutów apelacyjnych i niewłaściwą ocenę dowodów.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną i obciążył skazanego kosztami postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt III KK 256/22 POSTANOWIENIE Dnia 24 sierpnia 2022 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Paweł Wiliński na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 24 sierpnia 2022 r. sprawy W. T. skazanego za czyn z art. 178a § 4 k.k. i art. 180a k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. z powodu kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego, od wyroku Sądu Okręgowego w R. z dnia 12 października 2021 r., sygn. akt III Ka […] zmieniającego w części, a w pozostałym zakresie utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w L. z dnia 9 lutego 2021 r., sygn. akt II K […] p o s t a n o w i ł: 1. oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną; 2. obciążyć skazanego W. T. kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Wyrokiem Sądu Rejonowego w L. z dnia 9 lutego 2021 roku, sygn. akt II K […], oskarżonego W. T. uznano za winnego popełnienia przestępstwa z art. 178a § 4 k.k. i art. 180a k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k., za co wymierzono mu karę 5 miesięcy pozbawienia wolności. Ponadto, zasądzono od oskarżonego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej świadczenie pieniężne w wysokości 10.000 złotych oraz orzeczono zakaz prowadzenia przez W. T. wszelkich pojazdów mechanicznych dożywotnio. 2 Po rozpoznaniu apelacji obrońcy oskarżonego, Sąd Okręgowy w R. wyrokiem z dnia 12 października 2021 roku, w sprawie o sygn. akt III Ka […], zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, że: a) wyeliminował z opisu czynu przypisanego oskarżonemu W. T. zwrot o treści: „a ponadto w czasie i miejscu j/w prowadził pojazd pomimo decyzji nr […] z dnia 18 września 2018 r. wydanej przez Starostę R. o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami”, b) wyeliminował z podstawy prawnej skazania zwrot o treści: „i art. 180a kk w zw. z art. 11 § 2 kk” oraz przyjął jako podstawę prawną skazania treść art. 178a § 4 kk, c) wyeliminował z podstawy prawnej wymiaru kary zwrot o treści: „w zw. z art. 11 § 3 kk” oraz przyjął jako podstawę prawną wymiaru kary treść art. 178a § 4 kk. W pozostałym zakresie utrzymał wyrok w mocy. Kasację od wyroku Sądu odwoławczego wniósł obrońca skazanego W. T., który zaskarżył ww. orzeczenie w całości na jego korzyść i zarzucił rażące naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na treść orzeczenia: „1. Art. 433 § 2 kpk w zw. z art. 457 § 3 kpk (zarzut przeprowadzenia niedostatecznej kontroli instancyjnej) poprzez nierozpoznanie właściwie zarzutów apelacyjnych podniesionych w apelacji skazanego w zakresie: - Art. 7 kpk poprzez niewłaściwe dokonanie kontroli oceny zgromadzonego materiału dowodowego tj. przyznanie waloru wiarygodności zeznaniom świadków T. L. i K. L.. Podczas gdy, ich zeznania stoją w sprzeczności z wyjaśnieniami skazanego W. T., świadka J. L. które to osoby stanowczo zaprzeczają aby w nocy z 30 września na 1 października 2019r. w H. powiatu […] skazany prowadził pojazd marki S. […] o nr rej. […] w ruchu lądowym znajdując się w stanie nietrzeźwości (I badanie nie mniej niż 1,11 mg/1 alkoholu w wydychanym powietrzu). - Art. 7 kpk poprzez niewłaściwe dokonanie oceny materiału dowodowego tj. zeznań świadków zeznań K. S., G. C. podczas gdy ich zeznania nie były spójne i nie pokrywały się ze sobą oraz z zeznaniami świadków T. L. i K. L. w zakresie godziny prowadzenia pojazdu przez skazanego w tym awantury pomiędzy 3 skazanym W. T. i K. L. która rzekomo miała mieć miejsce przed domem świadka K. S., a które to zdarzenie nie zostało potwierdzone przez pozostałych świadków. - Art. 167 kpk w poprzez nie przeprowadzenie dowodu z przesłuchania skazanego W. T. za pomocą wariografu który to dowód mógł potwierdzić wyjaśnienia skazanego jako wiarygodne oraz świadka J. L. w tym zakresie, że skazany nie prowadził w dniu w dniu 30 września na 1 października 2019r. w H. powiatu […] pojazd mechaniczny marki S. G. o nr rej. […] w ruchu lądowym znajdując się w stanie nietrzeźwości. - Art. 167 kpk w zw. z art. 193 kpk poprzez nie przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego sądowego z zakresu fotografii na okoliczność wykazania kiedy zostały wykonane zdjęcia uwidaczniającego skazanego w pojeździe które to zalegają w aktach sprawy, w tym na okoliczność czy pojazd znajdował się wówczas w ruchu. Brak przeprowadzenia dowodu przez biegłego posiadającego specjalistyczną wiedzę w ocenie obrony doprowadziło do tego, iż Sąd dowolnie uznał, że przedłożona dokumentacja fotograficzna wykazała aby skazany dopuścił się zarzucanego mu czynu. - Art. 167 kpk w zw. z art. 193 §1 kpk poprzez brak przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego sądowego celem ustalenia czy jest możliwe odzyskanie nagrania z monitoringu z Stacji Paliw […] w L. z dnia 30.09.2019r., który to dowód w przypadku jego odzyskania wykazałby, że skazany nie prowadził w nocy z 30 września na 1 października 2019r. w H. powiatu l. pojazd marki S. […] o nr rej. […] w ruchu lądowym znajdując się w stanie nietrzeźwości, a prowadziła go J. L.. - Art. 167 kpk w zw. z art. 9 §2 kpk poprzez brak przeprowadzenia dowodu z oględzin miejsca posesji J. L., T. L. oraz K. S. celem wykazania, czy świadkowie w porze nocnej przy braku oświetlenia mieli możliwość z uwagi na odległość rozpoznanie osoby która rzekomo kierowała pojazdem w nocy z 30 września na 1 października 2019r. w H.. 2. Art. 433 § 2 k.p.k. i art. 457 § 3 k.p.k. w zw. Art. 410 kpk w zw. z art. 4 kpk poprzez niezauważenie i nierozważenie przez Sąd Okręgowy że Sąd Rejonowy w L. oparł się na okolicznościach, które budzą wątpliwości a które obciążały 4 oskarżonego, a nie na całokształcie okoliczności ujawnionych w toku postępowania, a mających znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, 3. Art. 433 § 1 i 2 kpk w zw. z art. 457 § 3 kpk w zw. z art. 424 § 1 kpk poprzez nieustosunkowanie się w sposób spełniający standard procesowy w uzasadnieniu Sądu odwoławczego, do wniosków i zarzutów o charakterze prawno-karnym wskazanych w treści apelacji złożonej przez obrońcę oskarżonego, a tym samym brak skonkretyzowania przyczyn i podstaw niezasadności wskazanych zarzutów, co w konsekwencji spowodowało bezkrytyczne podzielenie stanowiska Sądu a quo o winie oskarżonego oraz błędne przyjęcie, iż wszystkie podniesione w apelacji zarzuty obrońcy oskarżonego są nietrafne i nie zasługują na uwzględnienie, a mianowicie w zakresie dowodów w postaci bezpośredniego świadka J. L., które wskazały na brak dowodów, aby oskarżony dopuścił się zarzucanego mu czynu.” Podnosząc powyższe zarzuty, skarżący wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku w całości tj. uniewinnienie oskarżonego od zarzucanego mu czynu, ewentualnie z ostrożności procesowej: o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. W odpowiedzi na kasację Prokurator Rejonowy w L. wniósł o jej oddalenie, jako oczywiście bezzasadnej. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja okazała się oczywiście bezzasadna, o czym przesądził zakres podniesionych w niej zarzutów. Przypomnieć należy, że kasacja nie stanowi trzeciej instancji rozpoznawania spraw karnych, lecz jest nadzwyczajnym środkiem odwoławczym, a zarazem i środkiem kontroli prawomocnych orzeczeń sądowych. To sprawia, że postępowanie kasacyjne prowadzi tylko do oceny kasacji w aspekcie rażącego naruszenia przepisów prawa, przez sąd odwoławczy, które mogło mieć istotny wpływ na treść orzeczenia, a nie zaś do merytorycznego rozpoznania sprawy, w której kasacja została wniesiona (zob. postanowienie SN z 25 lutego 2014 r., IV KK 5 6/14). Postępowanie kasacyjne nie jest z pewnością postępowaniem, które ponawiać ma kontrolę odwoławczą. W toku postępowania z założenia nie dokonuje się zatem kontroli poprawności oceny poszczególnych dowodów, nie weryfikuje zasadności ustaleń faktycznych i nie bada współmierności orzeczonej kary (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 13 maja 2014 r. IV KK 125/14). Odnosząc się w pierwszej kolejności do zarzutu przeprowadzenia niedostatecznej kontroli instancyjnej poprzez nierozpoznanie właściwie zarzutów apelacyjnych podniesionych w zakresie naruszenia art. 7 k.p.k. i art. 167 k.p.k., wskazać należy, że uważna lektura uzasadnienia Sądu odwoławczego prowadzi do zgoła odmiennych wniosków. Sąd Okręgowy ustosunkował się bowiem do oceny zeznań świadków T. L. i K. L., dostrzegając niedokładność w ich depozycjach, która jednak nie pozbawiła ich wiarygodności; zwrócił przy tym uwagę na okoliczność pozostawania przez tych świadków w konflikcie z J. L., a także bliską relację między nią a oskarżonym, która mogła wpłynąć na złożenie przez nią zeznań korzystnych dla W. T.. Sąd odwoławczy odniósł się także do oceny zeznań świadków K. S. i G. C., zwracając uwagę na szczegóły ich wypowiedzi co do miejsca zdarzenia, a także na dwuczłonowy charakter zajścia – o dwóch różnych porach. Wbrew twierdzeniom obrońcy, Sąd odwoławczy omówił również kwestię wnioskowanego przez obronę dowodu „z wariografu”, wskazując, że rozstrzygnął ten wniosek dowodowy w toku postępowania odwoławczego (co potwierdza k. 244v), a nadto podzielił ocenę wyjaśnień oskarżonego i zeznań J. L. dokonaną przez Sąd Rejonowy, uznając, że nie wymaga ona uzupełnienia przez przeprowadzenie dodatkowego przesłuchania oskarżonego z udziałem wariografu. Ponadto, wobec treści art. 192a § 2 k.p.k. brak było ustawowych przesłanek do przeprowadzenia wnioskowanego dowodu. Odnośnie do przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego sądowego z zakresu fotografii, Sąd odwoławczy wyraźnie wskazał z jakich powodów byłoby to niepotrzebne i niecelowe, zarówno w przypadku ustalenia czasu wykonania zdjęć, jak i kwestii pozostawania na nich przez skazanego w ruchu, co uznał za ustalone innymi dowodami. Natomiast zarzut braku przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego sądowego celem ustalenia czy jest możliwe odzyskanie nagrania z monitoringu ze Stacji Paliw […] w L. nie był 6 podnoszony w apelacji ani w toku postępowania odwoławczego; w apelacji obrońca zarzucił naruszenie art. 167 k.p.k. poprzez brak przeprowadzenia dowodu z nagrania monitoringu, do czego Sąd Okręgowy się ustosunkował, wskazując, że przeprowadził uzupełniające postępowanie dowodowe w celu pozyskania tego nagrania, ale było to niemożliwe z uwagi na miesięczny okres jego archiwizacji (co potwierdza k. 243). Do zarzutu dotyczącego braku przeprowadzenia dowodu z oględzin miejsca posesji J. L., T. L. oraz K. S., Sąd II instancji odniósł się, uznając zarzut za całkowicie nieuzasadniony i wskazując, że dostępna jest dokumentacja zdjęciowa z miejsca zdarzenia, która potwierdza, że świadkowie byli w odległości umożliwiającej zrobienie zdjęć. Trafnie wskazano więc w odpowiedzi Prokuratora na kasację, że wbrew twierdzeniom obrońcy Sąd odwoławczy odniósł się w swoim orzeczeniu do wszystkich podniesionych w apelacji zarzutów, omawiając szczegółowo przyczyny braku ich uwzględnienia. Sądy obu instancji w sposób pełny i logiczny wskazały w uzasadnieniach swoich orzeczeń, jakie przyczyny legły u podstaw uznania W. T. za winnego czynu polegającego na prowadzeniu pojazdu w stanie nietrzeźwości. Obrońca zdaje się nadal lansować wersję przedstawianą przez skazanego i świadka J. L., lecz ocena dowodów oczekiwana przez obrońcę nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ nie wykazano po stronie Sądu odwoławczego rażących uchybień w zakresie kontroli oceny dowodów dokonanej przez Sąd I instancji. Kolejny zarzut z art. 433 § 2 k.p.k. i art. 457 § 3 k.p.k. w zw. art. 410 k.p.k. w zw. z art. 4 k.p.k. również nie wytrzymuje w realiach sprawy krytyki. Sąd odwoławczy ustosunkował się do zarzutu apelacyjnego obrońcy z art. 410 k.p.k., uznając go za niezasadny i wskazując, że nie podziela oceny skarżącego w tym zakresie. Norma z art. 4 k.p.k. stanowi zaś ogólną dyrektywę postępowania, której naruszenia obrońca nie wykazał. Sąd Okręgowy w R. w sposób kompleksowy ocenił zarzuty apelującego i - co wynika z pisemnego uzasadnienia orzeczenia - brał pod uwagę dowody i okoliczności przemawiające za sprawstwem W.T., nie tracąc jednak z pola widzenia dowodów przeciwnych, w tym linii obrony zaprezentowanej przez stronę skarżącą. Za oczywiście bezzasadny uznać również należało zarzut z art. 433 § 1 i 2 k.p.k. w zw. z art. 457 § 3 k.p.k. w zw. z art. 424 § 1 k.p.k. poprzez rzekome 7 nieustosunkowanie się w uzasadnieniu Sądu odwoławczego, w sposób spełniający standard procesowy, do wniosków i zarzutów wskazanych w treści apelacji złożonej przez obrońcę oskarżonego. Wbrew twierdzeniom skarżącego, Sąd Okręgowy w sposób pełny i rzeczowy odniósł się do zarzutów apelacyjnych, oceniając je i argumentując swoje stanowisko. Uzasadnienie rozstrzygnięcia tego Sądu nie wykazuje żadnych wadliwości, rozbieżności czy braku logiki przeprowadzonego wywodu. Odmienne od Sądów stanowisko obrońcy w zakresie sprawstwa W. T. i wartości dowodowej zeznań J. L., niepoparte rażącym naruszeniem prawa przez Sąd odwoławczy, nie może stanowić podstawy kasacyjnej. Z powyższych względów, nie dopatrując się w przedmiotowej sprawie zaistnienia którejkolwiek z wymienionych w treści art. 439 § 1 k.p.k. bezwzględnych przyczyn odwoławczych ani innej rażącej obrazy prawa mogącej mieć istotny wpływ na treść orzeczenia Sądu II instancji, Sąd Najwyższy, na podstawie art. 535 § 3 k.p.k., zdecydował o oddaleniu kasacji obrońcy W. T., jako oczywiście bezzasadnej. Nie znajdując podstaw do zwolnienia skazanego od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych postępowania kasacyjnego, Sąd Najwyższy obciążył go tymi kosztami. Z tych powodów Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie. [as]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 535 § 3 KPKart. 178a § 4 KKart. 180a KKart. 11 § 2 KKart. 11 § 3 kkart. 178a § 4 kk.Art. 433 § 2 kpkart. 457 § 3 kpkArt. 7 kpkArt. 167 kpkart. 193 kpkart. 193 §1 kpk

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy