V KZ 37/19
PostanowienieIzba Karna2019-09-30
Skład orzekający: Małgorzata Wąsek-Wiaderek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zarządzenie sędziego Sądu Najwyższego o uznaniu wniosku o wznowienie postępowania karnego za bezskuteczny z powodu nieuzupełnienia braku formalnego jest prawidłowe, gdy wniosek nie został sporządzony i podpisany przez adwokata lub radcę prawnego?Ratio decidendi
Zarządzenie sędziego Sądu Najwyższego o uznaniu wniosku o wznowienie postępowania karnego za bezskuteczny z powodu nieuzupełnienia braku formalnego jest prawidłowe, gdy wniosek nie został sporządzony i podpisany przez adwokata lub radcę prawnego, zgodnie z art. 545 § 2 k.p.k. Niespełnienie tego wymogu stanowi brak formalny, który, jeśli nie zostanie usunięty w terminie, skutkuje odmową przyjęcia wniosku do rozpoznania na podstawie art. 120 § 2 k.p.k. w zw. z art. 545 § 2 k.p.k. i art. 530 § 2 k.p.k.Stan faktyczny
Skazany Ł.D. złożył wniosek o wznowienie postępowania karnego. Po wezwaniach do uzupełnienia braków formalnych, w tym wskazania podstaw wznowienia i wyroku, skazany wniósł o wyznaczenie obrońcy z urzędu. Po wyznaczeniu obrońcy, wpłynęła opinia o braku podstaw do wznowienia. Sędzia Sądu Najwyższego uznał wniosek o wznowienie za bezskuteczny z powodu nieuzupełnienia braku formalnego polegającego na braku podpisu adwokata lub radcy prawnego.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone zarządzenie sędziego Sądu Najwyższego o uznaniu wniosku o wznowienie postępowania za bezskuteczny.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V KZ 37/19 POSTANOWIENIE Dnia 30 września 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Małgorzata Wąsek-Wiaderek po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu bez udziału stron, w dniu 30 września 2019 r., zażalenia skazanego Ł.D. na zarządzenie Sędziego Sądu Najwyższego z dnia 10 lipca 2019 r., sygn. akt V KO 22/19, o uznaniu za bezskuteczny wniosku o wznowienie postępowania karnego zakończonego wyrokiem Sądu Okręgowego w S. z dnia 19 października 2017 r., sygn. akt III K (…), utrzymanym w mocy wyrokiem Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 4 kwietnia 2018 r., sygn. akt II AKa (…), p o s t a n o w i ł utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie. UZASADNIENIE Zarządzeniem z dnia 10 lipca 2019 r. Sędzia Sądu Najwyższego na podstawie art. 120 § 2 k.p.k. uznał za bezskuteczny wniosek o wznowienie postępowania sporządzony przez skazanego Ł.D.. Powyższe zarządzenie zostało zaskarżone przez Ł.D., który zanegował sporządzoną przez wyznaczonego z urzędu obrońcę opinię o braku podstaw do wznowienia postępowania, wskazując m.in., że „działania obrońcy były na jego szkodę”, a opinia jest lakoniczna. Skarżący nie sformułował wniosków końcowych co do zarządzenia, lecz ponownie wniósł o wyznaczenie obrońcy z urzędu. Sąd Najwyższy zważył co następuje. Złożone zażalenie nie jest zasadne. Skazany M.D. pismem z dnia 11 listopada 2018 r. (data wpływu do Sądu Najwyższego – 29 marca 2019 r.), zatytułowanym „Wniosek” wystąpił o wznowienie postępowania w sprawie o sygn. II AKa (…) Sądu Apelacyjnego w (…). Pismem z dnia 17 marca 2019 r. skazany
2 wniósł o wyznaczenie obrońcy z urzędu celem reprezentowania go „w sprawie wniosku o wznowienie postępowania”. Zarządzeniem Przewodniczącego V Wydziału Karnego Izby Karnej Sądu Najwyższego z dnia 1 kwietnia 2019 r., skazany został wezwany do uzupełnienia braku formalnego wniosku poprzez wskazanie wyroku skazującego lub orzeczenia, o którym mowa w art. 541 § 2 k.p.k. w terminie 7 dni pod rygorem odmowy przyjęcia wniosku. Ponadto wezwano skazanego do udzielenia informacji, jakie to nowe okoliczności, nieprzywołane poprzednio a wskazane w art. 540 k.p.k., art. 540a i b k.p.k. mają stanowić podstawę wniosku o wznowienie postępowania, pod rygorem nierozpoznania wniosku o ustanowienie obrońcy w urzędu i skierowania wniosku na posiedzenie w trybie art. 545 § 3 k.p.k. Wobec powyższego wezwania skazany w piśmie z dnia 5 maja 2019 r. przytoczył okoliczności, które w jego ocenie stanowiły nowe fakty i dowody w rozumieniu art. 540 k.p.k. Skazany podniósł, że „przestępstwo za które został skazany nie miało miejsca, a wymiar sprawiedliwości pominął ważne fakty w toku rozpoznawanej sprawy, co wynika z analizy akt sprawy oraz, że „(…) sprefabrykowane dowody przez Policjantów oraz rzekomego pokrzywdzonego stały się podstawą do orzeczenia wieloletniego więzienia”. Skazany wniósł o przesłuchanie lekarza neurologa oraz świadków. Zarządzeniem z dnia 16 maja 2019 r., na podstawie art. 81 § 1 k.p.k. oraz art. 78 § 1a k.p.k. w zw. z art. 84 § 3 k.p.k., Przewodniczący V Wydziału Karnego Izby Karnej Sądu Najwyższego wyznaczył skazanemu Ł.D. obrońcę z urzędu celem sporządzenia wniosku o wznowienie postępowania lub sporządzenia opinii o braku podstaw do wznowienia postępowania. W dniu 19 czerwca 2019 r. do akt sprawy wpłynęła opinia obrońcy o braku podstaw do wniesienia wniosku o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 4 kwietnia 2018 r. w sprawie o sygn. II AKa (…). Przewodniczący V Wydziału Karnego Izby Karnej Sądu Najwyższego zarządzeniem z dnia 24 czerwca 2019 r. wezwał skazanego Ł.D. do uzupełnienia, w terminie 7 dni od otrzymania odpisu zarządzenia, pod rygorem odmowy przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania, braku formalnego wniosku o wznowienie
3 postępowania poprzez sporządzenie i podpisanie go przez obrońcę będącego adwokatem lub radcą prawnym. W odpowiedzi na powyższe wezwanie skazany w piśmie z dnia 5 lipca 2019 r. (nadanym w dniu 10 lipca 2019 r.) zatytułowanym „Skarga” podważył rzetelność sporządzonej opinii oraz wniósł o wyznaczenie mu kolejnego obrońcy z urzędu. Zarządzeniem z dnia 18 lipca 2019 r., na podstawie art. 81 § 1b k.p.k., wniosek skazanego Ł.D. o wyznaczenie kolejnego obrońcy pozostawiono bez rozpoznania. Zarządzeniem z dnia 10 lipca 2019 r. Sędzia Sądu Najwyższego na podstawie art. 120 § 2 k.p.k. uznał za bezskuteczny wniosek o wznowienie postępowania sporządzony przez skazanego Ł.D. wobec nieuzupełnienia braku formalnego wniosku. Wskazana decyzja jest prawidłowa. Nie budzi bowiem wątpliwości, że zarządzenie upoważnionego Sędziego Sądu Najwyższego z dnia 10 lipca 2019 r. w przedmiocie wniosku o wznowienie postępowania oparte było na prawidłowych ustaleniach faktycznych związanych z brakiem formalnym pisma, który nie został uzupełniony w terminie, a brak był tego rodzaju, że pismo nie mogło otrzymać biegu. Z akt sprawy jednoznacznie wynika, że wniosek o wznowienie postępowania spełniający wymóg z art. 545 § 2 k.p.k. nie wpłynął, wobec tego niezbędne było wydanie decyzji zgodnej z przepisem art. 120 § 2 k.p.k. w zw. z art. 545 § 2 k.p.k. w zw. z art. 530 § 2 k.p.k. Przepis art. 545 § 2 k.p.k. stwierdza jednoznacznie, że jeśli wniosek o wznowienie postępowania nie pochodzi od prokuratora, powinien być sporządzony i podpisany przez adwokata albo radcę prawnego. Zatem złożenie wniosku o wznowienie postępowania sporządzonego osobiście przez samego wnioskodawcę (skazanego, ukaranego), jest czynnością prawnie bezskuteczną. Sam skarżący w złożonym zażaleniu nie kwestionuje oczywistego faktu, że nie dopełnił warunku z 545 § 2 k.p.k. Termin do uzupełnienia braku formalnego, o którym mowa w art. 120 § 1 k.p.k. nie został przez skarżącego dotrzymany. W tych okolicznościach argumenty zawarte w zażaleniu nie mogą podważyć wydanego zarządzenia. Uzasadniając swoje stanowisko Ł.D. podniósł szereg okoliczności kwestionujących sposób sporządzenia opinii o braku podstaw do
4 wznowienia postępowania, jak również wskazujących na nieuwzględnienie w jej treści niektórych z podnoszonych przez niego faktów. W ocenie skarżącego opinia została sporządzona bez zapoznania się z wnioskami ze strony skazanego, co stoi w opozycji do stanowiska zawartego w opinii. Z jej treści wynika, że została sporządzona nie tylko na podstawie akt sprawy, lecz również po odbyciu rozmów telefonicznych z Ł.D. (k. 44 akt sprawy V KO 22/19). Sformułowane w zażaleniu argumenty wskazują przede wszystkim na niezadowolenie strony z opinii dotyczącej braku podstaw do wznowienia postępowania. Z tego też powodu nie mogą stanowić podstawy do podważenia decyzji dotyczącej osobiście sporządzonego wniosku o wznowienie postępowania, który był wnioskiem obarczonym brakiem formalnym (co bezsporne, ostatecznie nieuzupełnionym). W tym miejscu przytoczyć należy stanowisko zawarte w postanowieniu Sądu Najwyższego z dnia 30 grudnia 2016 r., IV KZ 69/19, w którym stwierdzono, że: „(…) zarówno art. 42 ust. 2 Konstytucji RP, jak i regulacja przewidziana w art. 83 k.p.k. nie daje gwarancji wyznaczania kolejnych obrońców z urzędu, o ile dotychczasowi nie spełniają oczekiwań mandanta”. Przypomnieć należy, że rozpoznając niniejsze zażalenie Sąd Najwyższy nie jest uprawniony do badania zasadności skazania, w tym okoliczności faktycznych i dowodowych przedstawionych w zażaleniu, a odnoszących się do sprawy o sygn. II AKa (…), podobnie jak też do badania istnienia przesłanek do wznowienia postępowania. Z uwagi na fakt, że Ł.D. nie usunął braków formalnych wniosku o wznowienie, wydanie zaskarżonego zarządzenia stało się konieczne. Jest ono merytorycznie słuszne. Należy jedynie doprecyzować, że w myśl art. 545 § 2 k.p.k. w zw. z art. 545 § 1 k.p.k., który nakazuje stosować w postępowaniu wznowieniowym odpowiednio art. 530 § 2 k.p.k., uznanie wniosku skazanego za bezskuteczny z powodu nieusunięcia w terminie braku formalnego (art. 120 § 2 k.p.k.) jest równoznaczne z odmową jego przyjęcia do rozpoznania. Mając powyższe na względzie, Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji. as
5
Powiązane orzeczenia
- III KZ 15/18 2018-04-10Czy zarządzenie o odmowie przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania, sporządzonego przez skazanego osobiście, jest prawidłowe, jeśli skazany nie uzupełnił braku formalnego w postaci braku podpisu obrońcy lub radcy praw…
- III KO 88/12 2013-04-26Czy zarządzenie o uznaniu wniosku o wznowienie postępowania za bezskuteczny, wydane z powodu nieusunięcia przez skazanego braku formalnego polegającego na niesporządzeniu i niepodpisaniu wniosku przez adwokata lub radcę…
- III KZ 17/13 2013-04-26Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, który nie pochodzi od prokuratora, musi być sporządzony i podpisany przez adwokata lub radcę prawnego, aby nie został odrzucony z powodu braków formalnych?
- II KZ 58/15 2015-12-16Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, złożony przez skazanego osobiście, bez sporządzenia i podpisu adwokata lub radcy prawnego, jest skuteczny, nawet jeśli skazany został wezwany do usunięcia tego braku formaln…
- III KO 122/12 2013-06-06Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, sporządzony i podpisany osobiście przez skazanego, mimo wezwania do usunięcia braku formalnego poprzez jego sporządzenie i podpisanie przez adwokata lub radcę prawnego, może…
Powołane przepisy
art. 120 § 2 KPKart. 541 § 2 KPKart. 540 KPKart. 540aart. 545 § 3 KPKart. 81 § 1 KPKart. 78 § 1art. 84 § 3 KPKart. 81 § 1art. 545 § 2 KPKart. 530 § 2 KPKart. 120 § 1 KPK
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026. · PDF źródłowy