III RN 18/97
Izba Cywilna1997-04-24
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy policjantowi, który nabył własność lokalu mieszkalnego wcześniej przydzielonego mu na podstawie decyzji administracyjnej, przysługuje pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego na podstawie art. 94 ust. 1 ustawy o Policji?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że policjantowi, który nabył własność lokalu mieszkalnego, który wcześniej został mu przydzielony na podstawie decyzji administracyjnej, nie przysługuje pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego. Przepis art. 94 ust. 1 ustawy o Policji stanowi, że pomoc ta przysługuje policjantowi, który nie otrzymał lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej o przydziale, a następnie realizuje prawo do lokalu poprzez jego uzyskanie w inny sposób. Nabycie własności lokalu, który był wcześniej przydzielony, nie spełnia tego warunku, ponieważ stanowi przekształcenie prawa najmu wynikającego z decyzji o przydziale w prawo własności.Stan faktyczny
Piotr B., policjant, uzyskał prawo najmu lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej. Następnie, w drodze umowy notarialnej, nabył własność tego lokalu. Został mu odmówiony przyznania pomocy finansowej na budownictwo mieszkaniowe, ponieważ otrzymał lokal na podstawie decyzji administracyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny początkowo oddalił skargę, ale następnie uchylił decyzję odmawiającą pomocy, uznając, że nabycie własności lokalu zmieniło stan faktyczny i nie stosuje się już warunek z art. 94 ust. 1 ustawy o Policji. Minister Sprawiedliwości wniósł rewizję nadzwyczajną.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego i oddalił skargę Piotra B.Pełny tekst orzeczenia
Wyrok z dnia 24 kwietnia 1997 r. III RN 18/97 Policjantowi, który nabył własność lokalu mieszkalnego wcześniej przy-dzielonego mu na podstawie decyzji administracyjnej, nie przysługuje pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego (art. 94 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji, Dz.U. Nr 30, poz. 179 ze zm.). Przewodniczący SSN: Jerzy Kwaśniewski (sprawozdawca), Sędziowie SN: Adam Józefowicz, Andrzej Wasilewski. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 24 kwietnia 1997 r. sprawy ze skargi Piotra B. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w L. z dnia 31 października 1995 r. [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej na budownictwo mieszkaniowe, na skutek rewizji nadzwyczajnej Ministra Sprawiedliwości [...] od wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego-Ośrodka Zamiejscowego w Lublinie z dnia 24 września 1996 r. [...] u c h y l i ł zaskarżony wyrok i oddalił skargę. U z a s a d n i e n i e Naczelny Sąd Administracyjny-Ośrodek Zamiejscowy w Lublinie orzekał dwukrot-nie w sprawach dotyczących odmowy przyznania Piotrowi B. pomocy finansowej z funduszu mieszkaniowego w związku z nabyciem lokalu mieszkalnego przy ul. W. w Ś. W wyroku z dnia 16 czerwca 1995 r. [...] Naczelny Sąd Administracyjny skargę Piotra B. oddalił po ustaleniu, że uzyskał on prawo najmu przedmiotowego lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji właściwego organu do spraw lokalowych. Jest to zdaniem Sądu okoliczność, pozbawiająca prawa do pomocy finansowej, którą - zgodnie z art. 94 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. Nr 30, poz. 179 ze zm.) przyznaje się "Policjantowi, który nie otrzymał lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej o przydziale". W świetle takiej ustawowej regulacji bez znaczenia prawnego jest to, że to staraniem Piotra B. powstało mieszkanie przy ul. W., po zaadoptowaniu na ten cel pomieszczeń strychowych budynku wielorodzinnego. Natomiast wyrokiem z dnia 24 września 1996 r. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną przez Piotra B. kolejną decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w L. odmawiającą przyznania pomocy finansowej z tytułu uzyskania lokalu mieszkal-nego. W zakresie oceny prawnej wyrażonej w poprzednim wyroku NSA stwierdził, że nie jest ona odpowiednia do rozstrzygnięcia tej sprawy, w której ocenie podlega inny stan faktyczny. W szczególności Piotr B. w drodze właściwie sporządzonej w formie aktu notarialnego umowy z dnia 21 lipca 1995 r. nabył własność przedmiotowego lokalu mieszkalnego. W tej sytuacji - zdaniem NSA - nie ma już obecnie wobec Piotra B. zastosowania warunek pomocy finansowej wynikający ze zdania pierwszego art. 94 ust. 1 ustawy o Policji. Podstawą otrzymania przez niego lokalu mieszkalnego nie jest już decyzja administracyjna o przydziale, ale uzyskanie tego lokalu w drodze kupna.
Ostatnio powołany wyrok z dnia 24 września 1996 r. został zaskarżony rewizją nadzwyczajną wniesioną przez Ministra Sprawiedliwości. Jej podstawę stanowi zarzut rażącego naruszenia art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74, poz. 368), art. 94 ust. 1 ustawy o Policji oraz § 3 ust. 3 zarządzenia Nr 41 Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 19 marca 1993 r. w sprawie określenia wysokości pomocy finansowej na budownictwo mieszkaniowe dla funkcjonariuszy Policji, Urzędu Ochrony Państwa, Straży Granicznej i Państwowej Straży Pożarnej oraz zasad jej przyznawania i zwracania (Dz. Urz. MSW Nr 3, poz. 40). Według rewidującego pomoc finansowa Piotrowi B. nie przysługuje, bowiem kupiony przez niego w dniu 21 lipca 1995 r. lokal mieszkalny wcześniej był mu przydzielony decyzją administracyjną. Wniosek rewizji nadzwyczajnej dotyczył uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: W poszczególnych przepisach rozdziału 8 ustawy o Policji określona została przede wszystkim zasada, że policjantowi w służbie stałej przysługuje prawo do lokalu mieszkalnego w miejscowości, w której pełni służbę lub w miejscowości pobliskiej z uwzględnieniem liczby członków rodziny oraz ich uprawnień wynikających z przepisów odrębnych (art. 88 ust. 1) oraz różnorakie gwarancje realizacji tej zasady, dotyczące w pierwszym rzędzie sposobów uzyskiwania lokali mieszkalnych dla policjantów (art. 90), przysługiwania równoważników pieniężnych za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego (art. 91), a także równoważnika pieniężnego w przypadku, gdy policjant nie posiada lokalu mieszkalnego w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej (art. 92). Na tym tle określona w art. 94 pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkal-nego przedstawia się przede wszystkim jako środek zapewnienia policjantowi prawa do lokalu mieszkalnego w miejscowości, w której pełni służbę. Stosownie do jednoznacznej treści wstępnego warunku chodzi w tym przypadku o policjanta "który nie otrzymał lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej o przydziale", to znaczy nie będzie miał zaspokojonego w tej formie prawa do lokalu mieszkalnego w miejscowości, w której pełni służbę, ale zrealizuje to prawo poprzez "uzyskanie lokalu mieszkalnego w spółdzielni mieszkaniowej albo domu jednorodzinnego lub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość". Z ustaleń dokonanych w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 czerwca 1995 r. w sprawie [...] wynikało, że Piotr B. nie spełniał wówczas żadnej z określonych w art. 94 ustawy o Policji przesłanek pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego przez policjanta, który nie otrzymał lokalu mieszkalnego. Otrzymał on bowiem lokal mieszkalny na podstawie przydziału wynikającego z decyzji Burmistrza Miasta Ś. z dnia 6 lipca 1993 r. i na tej podstawie był jedynie najemcą tego lokalu. W wyroku z dnia 24 września 1996 r., od którego wniesiona została rozpatrywana rewizja nadzwyczajna Naczelny Sąd Administracyjny, przyjął że ustalenia w sprawie [...] są prawidłowe z tym, że uległa zmianie sytuacja faktyczna w związku z późniejszym wykupieniem przez Piotra B. przedmiotowego lokalu. Należy podzielić zarzuty rewizji nadzwyczajnej, że wyżej przedstawiony,
uaktualniony w rozpoznawanej sprawie stan faktyczny nie odpowiada przesłankom art. 94 ust. 1 ustawy o Policji. Wszak Piotr B. nabył własność lokalu mieszkalnego będąc jego najemcą na podstawie decyzji o przydziale. Uzyskując przekształcenie otrzymanego wcześniej prawa najmu lokalu mieszkalnego w prawo własności był w sytuacji osoby, która otrzymała lokal mieszkalny na podstawie decyzji administracyjnej o przydziale. Zasadnie w rewizji nadzwyczajnej zwrócono uwagę na to, że ocena przyję-ta w zaskarżonym wyroku jest wyraźnie sprzeczna z brzmieniem art. 94 ust. 1 ustawy. Jest to rażące naruszenie tego przepisu także w świetle § 3 ust. 3 zarządzenia Nr 41 Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 9 marca 1993 r. będącego - stosownie do upoważnienia z art. 94 ust. 2 ustawy o Policji - aktem określającym między innymi zasady przyznawania pomocy finansowej, o której mowa w art. 94 ust. 1 ustawy. Z § 3 ust. 3 tego zarządzenia wynika jasno, że środków pomocy finansowej na budownictwo mieszkaniowe nie można przyznać osobie uprawnionej do nabycia zajmowanego lokalu mieszkalnego z jedynym wyjątkiem - który w sprawie nie zachodził - gdyby dalsze zajmowanie lokalu uwarunkowane zostało udokumentowaną koniecznością jego kupna. Z przedstawionych przyczyn Sąd Najwyższy wobec zasadności zarzutów i wniosków rewizji nadzwyczajnej orzekł jak w wyroku stosownie do art. 39315 § 1 KPC w związku z art. 10 ustawy z dnia 1 marca 1996 r. o zmianie Kodeksu postępowania cywilnego... (Dz. U. Nr 43, poz. 189). ========================================
Powiązane orzeczenia
- III ARN 36/95 1995-10-05Czy rozstrzygnięcie w sprawie udzielenia pomocy finansowej funkcjonariuszowi Policji na budownictwo mieszkaniowe należy do trybu postępowania administracyjnego?
- III ARN 63/95 1996-02-22Czy uprawnienie Ministra Spraw Wewnętrznych do określenia zasad przyznawania pomocy finansowej na budownictwo mieszkaniowe dla policjantów obejmuje także zasady postępowania administracyjnego w tych sprawach?
- III RN 19/99 1999-07-07Czy Komendant Wyższej Szkoły Policji jest organem właściwym do wydania decyzji administracyjnej w sprawie przyznania policjantowi pomocy finansowej na budownictwo mieszkaniowe, a jeśli tak, to czy policjant, który skorzy…
- III ARN 35/95 1995-10-05Czy wniosek funkcjonariusza Policji o przyznanie pomocy finansowej z funduszu mieszkaniowego podlega rozpatrzeniu w drodze postępowania administracyjnego?
- II PK 178/13/1 2014-04-10Czy funkcjonariuszowi służby więziennej, który nabył lokal mieszkalny przed złożeniem wniosku o przyznanie pomocy finansowej na jego uzyskanie, przysługuje taka pomoc, jeśli jego potrzeby mieszkaniowe nie były zaspokojon…
Powołane przepisy
art. 94 ust. 1art. 27 ust. 1art. 88 ust. 1art. 90art. 91art. 92art. 94art. 94 ust. 2art. 39315 § 1 KPCart. 10§ 3 ust. 3§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy