II CZ 35/14
PostanowienieIzba Cywilna2014-08-07
Skład orzekający: Agnieszka Piotrowska, Wojciech Katner, Anna Owczarek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd odwoławczy, odmiennie oceniając przesłanki przywrócenia terminu do złożenia apelacji, dopuszcza się naruszenia art. 168 § 1 k.p.c.?Ratio decidendi
Sąd odwoławczy jest uprawniony do zbadania zasadności przywrócenia przez sąd pierwszej instancji uchybionego terminu do złożenia środka odwoławczego. Odmienna ocena przesłanek przywrócenia terminu przez sąd odwoławczy nie stanowi naruszenia art. 168 § 1 k.p.c., jeśli strona nie wykazała braku winy w niedokonaniu czynności procesowej w terminie, uwzględniając obiektywny miernik staranności.Stan faktyczny
Sąd Rejonowy odrzucił apelację wnioskodawczyni z powodu złożenia jej po terminie. Następnie przywrócił jej termin do wniesienia apelacji. Sąd Okręgowy, odmiennie oceniając przesłanki przywrócenia terminu, odrzucił apelację. Wnioskodawczyni wniosła zażalenie, zarzucając naruszenie przepisów postępowania.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie jako nieuzasadnione i zasądził od wnioskodawczyni na rzecz Skarbu Państwa koszty postępowania zażaleniowego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II CZ 35/14 POSTANOWIENIE Dnia 7 sierpnia 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Agnieszka Piotrowska (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Wojciech Katner SSN Anna Owczarek w sprawie z wniosku I. T. i I. W. - następców prawnych M.W. przy uczestnictwie PKP Polskie Linie Kolejowe Spółki Akcyjnej z siedzibą w W. oraz Skarbu Państwa - Starosty P. o zasiedzenie , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 7 sierpnia 2014 r., zażalenia wnioskodawczyni I. T. na postanowienie Sądu Okręgowego w P. z dnia 18 listopada 2013 r., 1. oddala zażalenie; 2. zasądza od I. T. na rzecz Skarbu Państwa - Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa kwotę 2.700,- (dwa tysiące siedemset) złotych tytułem kosztów postępowania zażaleniowego. UZASADNIENIE
2 Postanowieniem z dnia 7 grudnia 2012 roku Sąd Rejonowy odrzucił apelację M. W. od postanowienia z dnia 20 września 2012 r. oddalającego jej wniosek o stwierdzenie zasiedzenia bliżej opisanej nieruchomości jako złożoną po upływie ustawowego terminu, a następnie postanowieniem z dnia 7 marca 2013 r. przywrócił wnioskodawczyni termin do wniesienia apelacji. Sąd Okręgowy postanowieniem z dnia 18 listopada 2013 roku odrzucił jednak apelację M. W., stwierdzając brak podstaw do przywrócenia uchybionego terminu. W złożonym na to orzeczenie zażaleniu następczyni prawna wnioskodawczyni I. T. zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 373 w zw. z art. 370 k.p.c. oraz art. 168 k.p.c. i wniosła o jego uchylenie. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Wbrew zarzutowi zażalenia nie doszło do naruszenia art. 373 w zw. z art. 370 k.p.c. przez odrzucenie apelacji przez Sąd Odwoławczy, albowiem w ramach swojej kognicji jest on uprawniony do zbadania zasadności przywrócenia przez Sąd pierwszej instancji uchybionego terminu do złożenia środka odwoławczego. Odmiennie oceniając przesłanki przywrócenia terminu do złożenia apelacji Sąd ten nie dopuścił się naruszenia 168 § 1 zdanie pierwsze k.p.c. przewidującego, że jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności procesowej bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Ugruntowane na tle art. 168 k.p.c. orzecznictwo i doktryna zgodnie wskazują, że brak winy w niedokonaniu w terminie czynności procesowej podlega ocenie z uwzględnieniem wszystkich okoliczności danej sprawy w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy (por. postanowienie SN z dnia 14 stycznia 1972 r., III CRN 448/71, OSPiKA 1972, z. 7-8, poz. 144). Wnioskodawczyni, będąc prawidłowo pouczona o terminie i sposobie złożenia apelacji, uchybiła temu terminowi wskutek własnego niedbalstwa z uwagi na, jak to sama przyznała, przekazanie osobie, która na jej zlecenie sporządziła apelację, błędnej informacji o dacie doręczenia wnioskodawczyni odpisu postanowienia z uzasadnieniem. Skarżąca nie wykazała więc, że przyczyną uchybienia terminu były okoliczności niezależne od M. W. czy
3 też nadzwyczajne. W świetle zaś utrwalonego poglądu orzecznictwa i doktryny możliwość przywrócenia terminu wyłączają nawet takie zachowania, którym można przypisać charakter lekkiego niedbalstwa (por. orzeczenie SN z 9 sierpnia 1974 r., II CZ 149/74, OSPiKA 1975, nr 2, poz. 39). W tej sytuacji zażalenie podlegało oddaleniu jako nieuzasadnione (art. 3941 § 3 k.p.c. w zw. z art. 39814 k.p.c.). O kosztach postępowania zażaleniowego na rzecz uczestnika postępowania, który wniósł w ustawowym terminie odpowiedź na zażalenie, orzeczono na podstawie art. 520 § 3 w związku z art. 39821 i art. 13 § 2 k.p.c.
Powiązane orzeczenia
- III CZ 40/19 2019-11-22Czy Sąd Apelacyjny prawidłowo odrzucił apelację powódki jako spóźnioną, uznając, że niedochowanie terminu do jej wniesienia nastąpiło z jej winy?
- I CZ 92/13 2013-12-18Czy Sąd Apelacyjny prawidłowo odrzucił apelację pozwanych jako wniesioną po terminie, uznając, że nie uprawdopodobnili oni braku winy w nieodebraniu korespondencji sądowej?
- II UKN 238/97 1997-09-17Czy skierowanie apelacji bezpośrednio do sądu drugiej instancji, zamiast do sądu pierwszej instancji, mimo prawidłowego pouczenia o trybie i sposobie wniesienia środka odwoławczego, może być podstawą do przywrócenia term…
- V CZ 12/08 2008-04-09Czy przywrócenie terminu do wniesienia apelacji może nastąpić, gdy wniosek o przywrócenie terminu został złożony po terminie, a okoliczności uzasadniające opóźnienie nie świadczą o braku winy strony?
- III CZ 49/09 2009-11-20Czy Sąd Apelacyjny słusznie zakwestionował zasadność przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, odrzucając apelację jako wniesioną po terminie, mimo trudnej sytuacji życiowej i braku wyk…
Powołane przepisy
art. 373art. 370 KPCart. 168 KPCart. 3941 § 3 KPCart. 39814 KPCart. 520 § 3art. 39821art. 13 § 2 KPC§ 1§ 3§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 14.07.2026. · PDF źródłowy