IV CZ 73/19
PostanowienieIzba Cywilna2019-10-16
Skład orzekający: Małgorzata Manowska, Jacek Grela, Marcin Krajewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna w sprawie o zapłatę czynszu dzierżawnego jest niedopuszczalna, gdy jej przedmiotem jest ustalenie, że umowa dzierżawy uległa rozwiązaniu, a nie wysokość czynszu?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził, że skarga kasacyjna jest niedopuszczalna w sprawach o czynsz najmu lub dzierżawy, zgodnie z art. 398^2 § 2 pkt 1 k.p.c. Sprawą o czynsz jest każda sprawa dotycząca obowiązku płacenia czynszu, jego rodzaju, wysokości, sposobu płacenia oraz istnienia zobowiązania z tego tytułu, niezależnie od sposobu obrony pozwanego. W związku z tym, nawet jeśli skarżący podnosi zarzuty dotyczące ustalenia rozwiązania umowy dzierżawy, a nie bezpośrednio wysokości czynszu, sprawa nadal pozostaje sprawą o czynsz dzierżawny, co skutkuje niedopuszczalnością skargi kasacyjnej.Stan faktyczny
Powód L.C. wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego, który oddalił jego apelację w sprawie o zapłatę. Sąd Apelacyjny odrzucił skargę kasacyjną powoda. Powód w zażaleniu na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej zarzucił naruszenie przepisów postępowania, w tym niewłaściwe zastosowanie art. 398^2 § 2 pkt 1 k.p.c., twierdząc, że istota skargi nie dotyczyła czynszu dzierżawy, lecz niezgodnego z prawem oparcia orzeczenia na ustaleniu rozwiązania umowy dzierżawy. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powoda i zasądził od niego kwotę 2 700 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt IV CZ 73/19 POSTANOWIENIE Dnia 16 października 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Małgorzata Manowska (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Jacek Grela SSN Marcin Krajewski w sprawie z powództwa L.C. przeciwko P.C. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 16 października 2019 r., zażalenia powoda na postanowienie Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia 27 marca 2019 r., sygn. akt I ACa […], 1) oddala zażalenie 2) zasądza od L.C. kwotę 2 700 (dwa tysiące siedemset) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 27 marca 2019 r. Sąd Apelacyjny we [...] w sprawie o zapłatę z powództwa L.C. przeciwko P.C. odrzucił skargę powoda od wyroku tego Sądu z dnia 15 października 2018 r., którym zmieniono wyrok Sądu Okręgowego w [...] z dnia 18 sierpnia 2017 r., w zakresie jego pkt.: I i III, a apelację L.C. oddalono.
2 W zażaleniu na to postanowienie L.C. zarzucił naruszenie przepisów postępowania to jest: art. 3986 § 2 k.p.c. w zw. z art. 3982 § 2 pkt 1 k.p.c. poprzez niewłaściwe zastosowanie w sytuacji, gdy istota zarzutów skargi kasacyjnej nie dotyczyła czynszu dzierżawy, lecz niezgodnego z prawem oparcia zaskarżonego skargą kasacyjną orzeczenia na ustaleniu, iż umowa dzierżawy uległa rozwiązaniu, co nie było przedmiotem żądania pozwu; art. 871 § 1 k.p.c. w zw. z art. 91 k.p.c. poprzez niedoręczenie zaskarżonego postanowienia pełnomocnikowi powoda, ustanowionemu w postępowaniu kasacyjnym, w tym przed Sądem Najwyższym w sprawie ze skargi kasacyjnej i, jak to ujął skarżący „celowe doręczenie tego postanowienia adwokatowi, który stosownego umocowania nie posiadał”; art. 49 k.p.c. w zw. z art. 39821 k.p.c. w zw. z art. 391 § 1 k.p.c. w zw. z art. 207 § 7 k.p.c. poprzez niezwrócenie pisma strony pozwanej z dnia 19 marca 2019 r., w którym strona pozwana domagała się odrzucenia skargi kasacyjnej oraz wskazała także na błąd w ustaleniach faktycznych, polegający na uznaniu, iż wniesiona skarga kasacyjna dotyczyła czynszu dzierżawy, podczas gdy z zarzutów skargi kasacyjnej wywodzonych z naruszenia art. 491 k.c. w zw. z art. 58 § 1 k.c. i art. 3531 k.c. oraz art. 65 § 2 k.c., wynikało, w ocenie żalącego, w sposób oczywisty, że przedmiotem skargi było niezgodne z prawem oparcie orzeczenia na ustaleniu, iż umowa dzierżawy uległa rozwiązaniu, co nie było przedmiotem żądania pozwu. We wnioskach L.C. domagał się uchylenia zaskarżonego postanowienia i przyjęcia jego skargi kasacyjnej do rozpoznania. W odpowiedzi na to zażalenie pozwany wniósł o jego oddalenie. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie jest bezzasadne. W trybie procesowym, nadzwyczajny środek zaskarżenia, którym jest skarga kasacyjna przysługuje, co do zasady od wydanego przez sąd drugiej instancji prawomocnego wyroku lub postanowienia w przedmiocie odrzucenia pozwu albo umorzenia postępowania kończących postępowanie w sprawie, chyba że przepis szczególny nie stanowi inaczej (art. 3981 § 1 k.p.c.). Przyjęte
3 w przepisach szczególnych limity dostępności skargi kasacyjnej uzasadniane są różnymi względami, opartymi na przesłankach przedmiotowych bądź na kryteriach kwotowych. Jedno z ograniczeń przedmiotowych skargi kasacyjnej przewidziane zostało w art. 3982 § 2 pkt 1 k.p.c. Zgodnie z tym przepisem skarga kasacyjna w sprawach o czynsz najmu lub dzierżawy jest niedopuszczalna. Sprawą o czynsz jest, bowiem, sprawa, która dotyczy obowiązku płacenia czynszu, jego rodzaju, wysokości, sposobu płacenia oraz istnienia zobowiązania z tego tytułu, bez względu na sposób obrony pozwanego, a więc także taka, w której kwestionuje on swoją legitymację bierną, czy legitymację czynną powoda jak również istnienie zobowiązania z tytułu czynszu (por. np.: następujące postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 2 grudnia 2014 r., V CSK 286/14, z dnia 8 października 2014 r., IV CSK 194/14, z dnia 2 października 2014 r., IV CSK 71/14, z dnia 5 grudnia 2013 r., V CSK 25/13, z dnia 3 lutego 2012 r., I CZ 4/12, z dnia 10 lutego 2011 r., IV CZ 124/10 - wszystkie nie publ.). Nadto, jak przewiduje art. 3982 § 2 pkt 1 k.p.c., wyżej wskazany środek zaskarżenia jest niedopuszczalny w sprawach o prawa majątkowe, w których wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż pięćdziesiąt tysięcy złotych. Przenosząc rozważania na grunt niniejszej sprawy nie ulega wątpliwości, że dotyczyła ona zapłaty czynszu dzierżawnego i wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z nieruchomości (grunty rolne), o wskazanych wartościach kwotowych, nie spełniających limitów, o których mowa wyżej. Taka też była podstawa faktyczna sporu i zasądzonego świadczenia. W konsekwencji nie sposób było uznać, aby przedmiotowa sprawa, rozstrzygnięta przez Sąd II instancji, była sprawą o ustalenie, zgodnie z art. 189 k.p.c. W konsekwencji dla przedmiotowej kwalifikacji sprawy pod kątem dopuszczalności przedmiotowego środka zaskarżenia nie miały znaczenia dalsze zarzuty podnoszone, w zażaleniu, przez stronę powodową w tym, w szczególności, wskazane kwestie doręczeniowe, czy też dotyczące umocowania profesjonalnego pełnomocnika, które, w efekcie, wobec stanowczej narracji art. 3982 § 2 pkt 1 k.p.c. miały charakter li tylko uboczny, nie zmieniając zasadniczego tła rozstrzygnięcia. Mając to wszystko na względzie należało na podstawie art. 39814 w związku z art. 3941 § 3 k.p.c. oddalić zażalenie.
4 jw
Powiązane orzeczenia
- I CSK 439/08 2009-03-19Czy skarga kasacyjna jest niedopuszczalna w sprawie o zapłatę czynszu dzierżawy?
- II CSK 454/20 2021-08-27Czy skarga kasacyjna w sprawie o zapłatę czynszu dzierżawnego jest dopuszczalna, mimo że dotyczy kwestionowania istnienia zobowiązania z tego tytułu?
- I CZ 4/12 2012-02-03Czy skarga kasacyjna jest niedopuszczalna w sprawie o zapłatę zaległego czynszu dzierżawy, nawet jeśli pozew został wniesiony po ustaniu stosunku dzierżawy?
- II CSK 290/18 2018-12-06Czy skarga kasacyjna w sprawie o zapłatę czynszu dzierżawnego jest dopuszczalna na gruncie art. 398^2 § 2 pkt 1 k.p.c.?
- II CZ 7/21 2021-03-10Czy sprawa o zapłatę kwoty, która stanowi czynsz dzierżawy, jest sprawą o czynsz najmu lub dzierżawy w rozumieniu art. 398^2 § 2 pkt 1 k.p.c., co skutkuje niedopuszczalnością skargi kasacyjnej?
Powołane przepisy
art. 3986 § 2 KPCart. 3982 § 2 pkt 1 KPCart. 871 § 1 KPCart. 91 KPCart. 49 KPCart. 39821 KPCart. 391 § 1 KPCart. 207 § 7 KPCart. 491 KCart. 58 § 1 KCart. 3531 KCart. 65 § 2 KC
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy