II UZ 14/01
Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych2001-03-13
Skład orzekający: Andrzej Wróbel
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sprawa o przyznanie prawa do zasiłku chorobowego, w której sporna jest kwestia podlegania dobrowolnemu ubezpieczeniu społecznemu, jest sprawą o prawo majątkowe w rozumieniu art. 3921 § 1 KPC?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że sprawa o przyznanie prawa do zasiłku chorobowego, nawet jeśli sporna jest kwestia podlegania dobrowolnemu ubezpieczeniu społecznemu, jest sprawą o prawo majątkowe w rozumieniu art. 3921 § 1 KPC. Podkreślono, że przedmiotem sporu jest prawo do zasiłku, a nie samo objęcie obowiązkiem ubezpieczenia społecznego.Stan faktyczny
Powódka domagała się przyznania prawa do zasiłku chorobowego. Organ rentowy odmówił wypłaty, podnosząc, że powódka nie podlegała dobrowolnemu ubezpieczeniu społecznemu. Sąd Okręgowy i Sąd Apelacyjny przyznały powódce prawo do zasiłku. Organ rentowy złożył kasację, która została odrzucona przez Sąd Apelacyjny. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie organu rentowego na postanowienie o odrzuceniu kasacji.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie organu rentowego, potwierdzając tym samym stanowisko Sądu Apelacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Postanowienie z dnia 13 marca 2001 r. II UZ 14/01 Sprawa o przyznanie prawa do zasiłku chorobowego jest sprawą o prawo majątkowe w rozumieniu art. 3921 § 1 KPC. Przewodniczący SSN Andrzej Wróbel (sprawozdawca), Sędziowie SN: Beata Gudowska, Jerzy Kuźniar. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 13 marca 2001 r. sprawy z powództwa Aleksandry K. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Spo-łecznych-Oddziałowi w B. o zasiłek chorobowy, na skutek zażalenia organu rentowe-go od postanowienia Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 15 stycznia 2001 r. [...] o d d a l i ł zażalenie. U z a s a d n i e n i e Sąd Apelacyjny-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Gdańsku postano-wieniem z dnia 15 stycznia 2001 r. [...] odrzucił kasację pozwanego Zakładu Ubez-pieczeń Społecznych-Oddziału w B. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 12 października 2000 r. [...], zmieniającego zaskarżony apelacją Aleksandry K. wyrok Sądu Okręgowego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Bydgoszczy z dnia 10 listopada 1999 r. [...] i poprzedzającą go decyzję organu rentowego, przy-znając wnioskodawczyni Aleksandrze K. prawo do zasiłku chorobowego za okres od dnia 30 kwietnia 1999 r. do dnia 31 maja 1999 r. W ocenie Sądu niniejsza sprawa nie stanowi sprawy o objęcie obowiązkiem ubezpieczenia społecznego, albowiem przedmiotem sporu jest prawo do zasiłku cho-robowego. Fakt, iż przesłanką odmowy wypłaty tego zasiłku przez organ rentowy było niepodleganie dobrowolnemu ubezpieczeniu społecznemu, nie zmienia przed-miotu sporu, a następnie przedmiotu zaskarżenia stanowiącego prawo majątkowe, którego wartość jest niższa niż dziesięć tysięcy złotych.
2 Organ rentowy w zażaleniu na powyższe postanowienie Sądu Apelacyjnego domaga się jego uchylenia, podnosząc w szczególności, że decyzja z dnia 27 lipca 1999 r. dotyczy dwóch kwestii, które mogły być rozstrzygnięte odrębnymi decyzjami, a mianowicie ustania dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego z dniem 1 stycznia 1999 r. i braku prawa do zasiłku chorobowego za okres od dnia 30 kwietnia 1999 r. do dnia 31 maja 1999 r. W ocenie organu rentowego przedmiotem sporu jest roz-strzygnięcie pierwszej kwestii, zaś dopiero po jej rozstrzygnięciu będzie można usta-lić, czy powódka ma prawo do przedmiotowego zasiłku chorobowego Sąd Najwyższy zważył, co następuje: W rozpoznawanej sprawie jest niesporne, że powódka domagała się przyzna-nia jej prawa do zasiłku chorobowego. Organ rentowy i Sądy obu instancji były zatem obowiązane do oceny, czy powódka spełnia ustawowe warunki do nabycia prawa do zasiłku chorobowego. Jedną z tych przesłanek jest podleganie ubezpieczeniu spo-łecznemu, bowiem zgodnie z art. 5 ustawy z dnia 18 grudnia 1976 r. o ubezpieczeniu społecznym osób prowadzących działalność gospodarczą oraz ich rodzin (jednolity tekst: Dz.U. z 1989 r. Nr 46, poz. 250 ze zm.) świadczenia z ubezpieczenia społecz-nego przysługują ubezpieczonemu, a zatem dla rozstrzygnięcia sprawy o przyznanie prawa do zasiłku chorobowego konieczne było wyjaśnienie, czy powódka w okresie od dnia 30 kwietnia 1999 r. do dnia 31 maja 1999 r. podlegała dobrowolnemu ubez-pieczeniu społecznemu na mocy art. 11 ustaw z dnia 18 października 1998 r. o sys-temie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. Nr 137, poz. 887 ze zm.). Okoliczność, że kwestia podlegania ubezpieczeniu społecznemu jest sporna w postępowaniu o naby-cie prawa do świadczenia z ubezpieczenia społecznego, nie zmienia przedmiotu tego postępowania, co w niniejszej sprawie oznacza, że Sądy obu instancji rozpoznały i rozstrzygnęły sprawę o nabycie przez powódkę prawa do zasiłku chorobowego, nie zaś sprawę podlegania powódki dobrowolnemu ubezpieczeniu społecznemu. W związku z tym trafny jest pogląd Sądu drugiej instancji wyrażony w uzasadnieniu za-skarżonego postanowienia, że niniejsza sprawa nie jest sprawą o objęcie obowiąz-kiem ubezpieczenia społecznego, lecz sprawą o przyznanie prawa do zasiłku choro-bowego, a zatem sprawą o prawo majątkowe w rozumieniu art. 3921 § 1 KPC. Biorąc powyższe pod rozwagę Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji. ========================================
Powiązane orzeczenia
- II UZ 144/00 2001-01-17Czy sprawa o prawo do zasiłku chorobowego, w której wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż dziesięć tysięcy złotych, podlega kasacji na podstawie art. 3921 § 1 KPC w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 24 maja 2000 r…
- II USK 86/21 2021-03-17Czy Sąd Okręgowy, orzekając jako sąd drugiej instancji w sprawie o zasiłek chorobowy, jest właściwy do rozstrzygnięcia sporu co do podlegania ubezpieczeniu chorobowemu?
- I USKP 69/22 2023-02-08Czy sąd drugiej instancji, oddalając apelację organu rentowego od wyroku przyznającego zasiłek chorobowy i opiekuńczy, prawidłowo odmówił zawieszenia postępowania, mimo że organ rentowy kwestionował podleganie ubezpieczo…
- I USKP 1/23 2023-06-13Czy sąd drugiej instancji powinien był zawiesić postępowanie apelacyjne w sprawie o zasiłek chorobowy, gdy wynik sprawy zależał od rozstrzygnięcia innego postępowania dotyczącego podlegania ubezpieczeniom społecznym z ty…
- II UKN 114/00 2000-12-06Czy prawo do zasiłku chorobowego w określonej wysokości może być rozpatrywane z pominięciem uprzedniego, prawomocnego ustalenia nieważności umowy o pracę, która wyznaczała wysokość wynagrodzenia stanowiącego podstawę jeg…
Powołane przepisy
art. 3921 § 1 KPC.art. 5art. 11§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy