II UZ 13/98

Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych1998-02-19

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd ma obowiązek nadzorować sposób wykonania obowiązków przez adwokata ustanowionego z urzędu i czy termin do wniesienia kasacji biegnie od dnia powiadomienia strony o ustanowieniu pełnomocnika?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy podkreślił, że zgodnie z art. 118 KPC, ustanowienie adwokata z urzędu jest równoznaczne z udzieleniem pełnomocnictwa procesowego. Termin i sposób porozumienia się pełnomocnika ze stroną należy wyłącznie do nich, a nie do sądu. Sąd nie ma obowiązku ani prawa nadzorowania sposobu wykonania obowiązków przez adwokata wyznaczonego z urzędu. Termin do wniesienia kasacji jest liczony od dnia doręczenia orzeczenia stronie skarżącej, a nie od dnia powiadomienia o ustanowieniu pełnomocnika.
Stan faktyczny
Wnioskodawczyni Helena Z. wniosła kasację po upływie ustawowego terminu. Sąd Apelacyjny odrzucił kasację. W zażaleniu na to postanowienie adwokat z urzędu podniósł, że wnioskodawczyni została powiadomiona o ustanowieniu pełnomocnika w przeddzień upływu terminu, a sąd nie doręczył pełnomocnikowi odpisu wyroku z uzasadnieniem. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie wnioskodawczyni na postanowienie Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu kasacji.

Pełny tekst orzeczenia

Postanowienie z dnia 19 lutego 1998 r. II UZ 13/98 Zgodnie z art. 118 KPC ustanowienie adwokata z urzędu jest równo-znaczne z udzieleniem pełnomocnictwa procesowego; termin i sposób poro-zumienia się pełnomocnika ze stroną należy wyłącznie do nich, a nie do sądu. Przewodniczący SSN: Stefania Szymańska, Sędziowie SN: Maria Mańkowska, Maria Tyszel (sprawozdawca). Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 19 lutego 1998 r. na posiedzeniu nie-jawnym sprawy z wniosku Heleny Z. przeciwko Kasie Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego-Oddziałowi Regionalnemu w K. o rentę inwalidzką rolniczą, na skutek zażalenia wnioskodawczyni od postanowienia Sądu Apelacyjnego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Krakowie z dnia 1 grudnia 1997 r. [...] p o s t a n o w i ł: o d d a l i ć zażalenie. U z a s a d n i e n i e Sąd Apelacyjny-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Krakowie postano-wieniem z dnia 1 grudnia 1997 r. [...], odrzucił kasację Heleny Z. od wyroku tego Sądu z dnia 10 września 1997 r., ponieważ została wniesiona po upływie ustawowe-go terminu. W zażaleniu na to postanowienie adwokat z urzędu ustanowiona w sprawie wniosła o jego uchylenie i nadanie sprawie biegu. W uzasadnieniu zażalenia pod-niosła, że wnioskodawczyni o ustanowieniu dla niej pełnomocnika z urzędu została powiadomiona dopiero w przeddzień upływu terminu do wniesienia kasacji, a Sąd "nie powiadomił pełnomocnika wnioskodawczyni o wyznaczeniu go do sporządzenia kasacji w niniejszej sprawie, jak również nie doręczył mu odpisu wyroku z uzasad- - 2 - nieniem. A zatem kasacja wniesiona 21.XI.97 r. została złożona z zachowaniem mie-sięcznego terminu". Rozpoznając zażalenie Sąd Najwyższy wziął pod uwagę, co następuje: Zgodnie z przepisami art. 168 § 1 i 169 KPC, jeżeli strona nie dokona w ter-minie czynności procesowej bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywró-cenie terminu. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu, w którym należy upraw-dopodobnić okoliczności uzasadniające wniosek wnosi się do sądu wraz z dokona-niem czynności procesowej w ciągu tygodnia od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Jak wynika z akt Sądu Apelacyjnego wyrok z uzasadnieniem i pouczeniem o sposobie i terminie wniesienia kasacji został doręczony wnioskodawczyni w dniu 24 września 1997 r. Wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu wpłynął do Sądu w dniu 29 września. W dniu 7 października 1997 r. Sąd uwzględnił wniosek, a Rada Adwokacka otrzymała postanowienie Sądu w dniu 9 października 1997 r. Wraz z kasacją, wniesioną do Sądu w dniu 24 listopada 1997 r., a więc już po upływie terminu przewidzianego w przepisie art. 3934 KPC, nie złożono wniosku o przywrócenie uchybionego terminu, wobec czego Sąd Apelacyjny prawidłowo kasa-cję odrzucił. Podkreślić należy, że niezrozumiały jest wywód zażalenia, że termin do wniesienia kasacji winien być liczony od dnia powiadomienia wnioskodawczyni przez Sąd o ustanowieniu pełnomocnika z urzędu oraz zarzut, że Sąd Apelacyjny nie do-ręczył wyroku z uzasadnieniem pełnomocnikowi. Przepis powołanego art. 3934 KPC jednoznaczne stanowi, że kasację wnosi się w terminie miesięcznym od dnia dorę-czenia orzeczenia stronie skarżącej. Podkreślić należy, że sąd uwzględniający wnio-sek o ustanowienie dla strony zwolnionej od kosztów sądowych adwokata, stosownie do przepisu art. 117 § 1 KPC, nie ma ani obowiązku ani prawa nadzorowania spo-sobu wykonania obowiązków przez adwokata wyznaczonego w sprawie przez Radę Adwokacką. Skoro zgodnie z przepisem art. 118 KPC ustanowienie adwokata "z urzędu" jest równoznaczne z udzieleniem pełnomocnictwa procesowego termin po-rozumienia się pełnomocnika ze stroną oraz ustalenie zakresu pełnomocnictwa na-leży wyłącznie do adwokata i strony, a nie do Sądu. - 3 - Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy nie miał żadnych podstaw praw-nych do uwzględnienia zażalenia i z mocy przepisu art. 39318 KPC orzekł jak w sen-tencji postanowienia. ========================================

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 118 KPCart. 168 § 1art. 3934 KPCart. 117 § 1 KPCart. 39318 KPC§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026. · PDF źródłowy