I CZ 19/19

PostanowienieIzba Cywilna2019-03-06

Skład orzekający: Grzegorz Misiurek, Marian Kocon, Krzysztof Strzelczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zażalenie na postanowienie odrzucające zażalenie na postanowienie odrzucające skargę kasacyjną podlega odrzuceniu jako nieopłacone, jeśli ponowny wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oparty jest na tych samych okolicznościach co poprzednie?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy oddala zażalenie, uznając, że postanowienie odrzucające zażalenie na postanowienie odrzucające skargę kasacyjną jest zaskarżalne zażaleniem do Sądu Najwyższego. Jednakże, ponowny wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, oparty na tych samych okolicznościach, nie ma wpływu na bieg terminu do opłacenia pisma, zgodnie z art. 112 ust. 4 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych. W związku z tym, nieopłacone zażalenie podlega odrzuceniu.
Stan faktyczny
Sąd Apelacyjny odrzucił nieopłacone zażalenie pozwanego na postanowienie odrzucające jego nieopłaconą skargę kasacyjną. Pozwany wniósł zażalenie na to postanowienie odrzucające. Sąd Najwyższy rozpoznał to zażalenie. Pozwany złożył ponowny wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, oparty na tych samych okolicznościach co poprzednie, dodając dokumentację dotyczącą pobytów w szpitalu.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddala zażalenie pozwanego na postanowienie Sądu Apelacyjnego odrzucające jego nieopłacone zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I CZ 19/19 POSTANOWIENIE Dnia 6 marca 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Grzegorz Misiurek (przewodniczący) SSN Marian Kocon (sprawozdawca) SSN Krzysztof Strzelczyk w sprawie z powództwa B. […] spółki jawnej w N. przeciwko D. K. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 6 marca 2019 r., zażalenia pozwanego na postanowienie Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 29 października 2018 r., sygn. akt I ACa […], oddala zażalenie. 2 UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 29 października 2018 r. Sąd Apelacyjny w […] odrzucił nieopłacone zażalenie pozwanego D. K. na postanowienie Sądu Apelacyjnego odrzucające jego nieopłaconą skargę kasacyjną, w sprawie z powództwa B. […] spółka jawna z siedzibą w N. przeciwko D. K., o zapłatę. W zażaleniu na to postanowienie pełnomocnik procesowy pozwanego wniósł o jego uchylenie i przekazanie sprawy Sądowi Apelacyjnemu do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Z art. 3941 § 2 k.p.c. wynika, że w sprawach, w których przysługuje skarga kasacyjna, zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje na postanowienie sądu drugiej instancji kończące postępowanie w sprawie z wyjątkiem postanowień, o których mowa w art. 3981 k.p.c. oraz wydanych na skutek rozpoznania zażalenia na postanowienie sądu pierwszej instancji. Za zaskarżalne zażaleniem do Sądu Najwyższego na podstawie tego przepisu trzeba uznać postanowienie odrzucające zażalenie na postanowienie odrzucające skargę kasacyjną, gdyż jego wydanie zamyka drogę do poddania kontroli instancyjnej postanowienia o odrzuceniu skargi kasacyjnej, zaskarżalnego na podstawie art. 3941 § 1 k.p.c. (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 7 grudnia 2017 r., V CZ 84/17, niepubl.). Zgodnie z art. 112 ust. 4 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. „o kosztach sądowych w sprawach cywilnych” (tekst. jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 300 ze zm.) w związku z art. 107 tej ustawy, ponowny wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, oparty na tych samych okolicznościach, nie ma wpływu na bieg terminu do opłacenia pisma. W orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjmuje się, że dla oceny, czy rzeczywiście wystąpiły nowe lub inne okoliczności, należy dokonać porównania sytuacji majątkowej strony przedstawionej we wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych z sytuacją zaprezentowaną przez nią w ponownym wniosku (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 27 kwietnia 2016 r., II CZ 19/16, niepubl.). Nie chodzi tu o każdą zmianę okoliczności, lecz o zmianę okoliczności 3 istotnych, które mogłyby uzasadniać odmienne rozstrzygniecie w przedmiocie kosztów (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 11 lutego 2009 r., V CZ 4/09, niepubl.). Żalący oparł kolejny wniosek na tych samych okolicznościach dotyczących jego sytuacji majątkowej jak wskazane w poprzednich wnioskach o zwolnienie od kosztów sądowych. Dodatkowo dołączył dokumentacje dotyczącą dwóch krótkotrwałych pobytów w szpitalu. Nie wskazał jednak, jaki to ma wpływ na jego sytuację majątkową, nie wynika to również z innych okoliczności sprawy. Zastosowania art. 112 ust. 4 u.k.s.c. nie wyłącza okoliczność, że kolejne wnioski o zwolnienie od kosztów sądowych dotyczą różnych czynności procesowych (skarga kasacyjna, zażalenie na postanowienie odrzucające skargę kasacyjną), gdyż takie ograniczenie nie wynika z treści przepisu, zaś opłata od zażalenia jest niższa niż opłata od skargi kasacyjnej. Zażalenie pozwanego nie zostało opłacone mimo wezwania z dnia 20 września 2018 r., przeto jego ponowny wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, oparty na tych samych okolicznościach, nie miał wpływu na bieg terminu do opłacenia zażalenia. Tym samym, zażalenie podlegało odrzuceniu jako nieopłacone. Z powyższych względów orzeczono jak w postanowieniu. jw

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3941 § 2 KPCart. 3981 KPCart. 3941 § 1 KPCart. 112 ust. 4art. 107§ 2§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 14.07.2026. · PDF źródłowy