II CZ 43/08

PostanowienieIzba Cywilna2008-07-16

Skład orzekający: Dariusz Zawistowski, Gerard Bieniek, Krzysztof Strzelczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy brak pouczenia strony o dopuszczalności, terminie i sposobie wniesienia skargi kasacyjnej powoduje, że termin do jej wniesienia nie rozpoczyna biegu, czy też może jedynie uzasadniać wniosek o przywrócenie terminu?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że brak odpowiedniego pouczenia o sposobie i terminie wniesienia skargi kasacyjnej może uzasadniać jedynie wniosek o przywrócenie terminu do jej wniesienia. W przypadku skargi kasacyjnej, rozpoczęcie biegu terminu do jej wniesienia jest uzależnione od doręczenia orzeczenia z uzasadnieniem stronie skarżącej, zgodnie z art. 3985 § 1 k.p.c.
Stan faktyczny
Powód wniósł skargę kasacyjną po terminie, argumentując, że nie został pouczony przez sąd drugiej instancji o dopuszczalności, terminie i sposobie jej wniesienia. Sąd Apelacyjny odrzucił skargę jako wniesioną po terminie. Powód złożył zażalenie, domagając się uchylenia postanowienia Sądu Apelacyjnego.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powoda i zasądził od niego zwrot kosztów postępowania zażaleniowego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt II CZ 43/08 POSTANOWIENIE Dnia 16 lipca 2008 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Dariusz Zawistowski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Gerard Bieniek SSN Krzysztof Strzelczyk w sprawie z powództwa R. M. przeciwko Skarbowi Państwa - Urzędowi Skarbowemu w P. o zwolnienie spod egzekucji, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 16 lipca 2008 r., zażalenia powoda na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 26 lutego 2008 r., sygn. akt I WSC (…) [I ACz (…)], oddala zażalenie i zasądza od powoda na rzecz strony pozwanej kwotę 1800 zł (tysiąc osiemset) tytułem zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego. Uzasadnienie Zaskarżonym postanowieniem z dnia 26 lutego 2008 r. Sąd Apelacyjny odrzucił skargę kasacyjną powoda od postanowienia oddalającego zażalenie na postanowienie o odrzuceniu pozwu uznając, że skarga została wniesiona po upływie terminu określonego w art. 3985 § 1 k.p.c. W zażaleniu na postanowienie skarżący zarzucił naruszenie art. 357 § 2 k.p.c. oraz art. 3986 § 2 k.p.c. w zw. z art. 357 § 2 k.p.c. i wniósł o jego uchylenie. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zarzucane przez skarżącego naruszenie przepisów postępowania było w jego ocenie wynikiem braku pouczenia ze strony Sądu drugiej instancji o dopuszczalności, terminie i sposobie wniesienia skargi kasacyjnej. W konsekwencji doręczenie powodowi 2 odpisu postanowienia z uzasadnieniem z dnia 21 listopada 2007 r., którym oddalono zażalenie powoda na postanowienie o odrzuceniu pozwu, nie wywołało skutku w postaci rozpoczęcia biegu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej i skarga wniesiona w dniu 31 stycznia 2008 r., wbrew ocenie Sądu Apelacyjnego nie została złożona po terminie. Odnosząc się do tej argumentacji skarżącego należy zauważyć, że w orzecznictwie Sądu Najwyższego jest wprawdzie prezentowane stanowisko, że brak pouczenia strony działającej bez profesjonalnego pełnomocnika o sposobie i terminie wniesienia środka zaskarżenia powoduje, że termin wymagany do zaskarżenia nie rozpoczyna biegu (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 19 grudnia 2006 r., V CZ 104/06, uchwała Sądu najwyższego z dnia 3 maja 1966 r., III CO 12/65), to jednocześnie wyrażana jest ocena, że brak takiego pouczenia może uzasadniać jedynie wniosek o przywrócenie terminu, jeżeli strona uchybiła terminowi z powodu braku pouczenia (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 30 września 1998 r., I CKN 375/98, 4 listopada 1998 r., I CKN 740/98). Za drugim z prezentowanych stanowisk, w przypadku skargi kasacyjnej, przemawia treść art. 3985 § 1 k.p.c. Przepis ten uzależnia rozpoczęcie biegu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od doręczenia orzeczenia z uzasadnieniem stronie skarżącej. Uwzględniając powyższe Sąd Najwyższy w składzie rozpoznającym zażalenie podzielił pogląd, że brak odpowiedniego pouczenia o sposobie i terminie wniesienia skargi kasacyjnej może uzasadniać jedynie wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Z tego względu zażalenie należało uznać za pozbawione uzasadnionych podstaw i podlegało ono oddaleniu na postawie art. 3941 § 3 i 39814 k.p.c.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3985 § 1 KPCart. 357 § 2 KPCart. 3986 § 2 KPCart. 357 § 2 KPCart. 3941 § 3§ 1§ 2§ 2§ 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026. · PDF źródłowy