V CZ 117/10
PostanowienieIzba Cywilna2011-03-23
Skład orzekający: Lech Walentynowicz, Jan Górowski, Hubert Wrzeszcz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd drugiej instancji prawidłowo odrzucił skargę kasacyjną z powodu nieuiszczenia opłaty kasacyjnej po doręczeniu profesjonalnemu pełnomocnikowi postanowienia odmawiającego zwolnienia od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie, uznając je za bezzasadne. Potwierdzono, że opłata kasacyjna nie została uiszczona w terminie, który upłynął po doręczeniu profesjonalnemu pełnomocnikowi wezwania do jej uiszczenia wraz z odpisem postanowienia o odmowie zwolnienia od kosztów sądowych. Zgodnie z obowiązującym prawem, doręczenie takiego postanowienia profesjonalnemu pełnomocnikowi wywołuje skutek wezwania do opłaty, co obliguje sąd do odrzucenia skargi kasacyjnej w przypadku jej nieuiszczenia.Stan faktyczny
Uczestnik postępowania wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych, jednak Sąd Okręgowy odmówił. Odpis postanowienia odmownego wraz z wezwaniem do uiszczenia opłaty kasacyjnej doręczono pełnomocnikowi uczestnika. Ponieważ opłata nie została uiszczona w terminie, Sąd Okręgowy odrzucił skargę kasacyjną. Uczestnik wniósł zażalenie na to postanowienie.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie uczestnika postępowania na postanowienie Sądu Okręgowego odrzucające skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V CZ 117/10 POSTANOWIENIE Dnia 23 marca 2011 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Lech Walentynowicz (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Jan Górowski SSN Hubert Wrzeszcz w sprawie z wniosku R. H. przy uczestnictwie J. H. o podział majątku wspólnego, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 23 marca 2011 r., zażalenia uczestnika postępowania na postanowienie Sądu Okręgowego w J. z dnia 8 października 2010 r., oddala zażalenie.
2 Uzasadnienie W skardze kasacyjnej uczestnika postępowania J. H. zamieszczony został wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Sąd Okręgowy w J. oddalił ten wniosek. Odpis postanowienia odmownego wraz z wezwaniem o uiszczenie opłaty kasacyjnej doręczono pełnomocnikowi uczestnika (adwokatowi) w dniu 27 września 2010 r. Postanowieniem z dnia 8 października 2010 r. Sąd Okręgowy odrzucił skargę kasacyjną, ponieważ nie została opłacona w terminie (art. 3986 § 2 k.p.c.). W zażaleniu uczestnik wniósł o uchylenie tego postanowienia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie jest bezzasadne. Jest bezsporne, że opłata kasacyjna nie została w ogóle uiszczona, a termin do jej uiszczenia upłynął w dniu 3 października 2010 r., po doręczeniu pełnomocnikowi w dniu 27 września 2010 r. wezwania wraz z odpisem postanowienia o odmowie zwolnienia od kosztów sądowych. Należy przy tym dodać, że w obecnym stanie prawnym, po nowelizacji art. 112 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych z dniem 19 kwietnia 2010 r. (por. ustawę nowelizującą z dnia 17 grudnia 2009 r. ... – Dz.U. z 2010 r., Nr 7, poz. 45), skutek wezwania o opłatę wywołuje doręczenie profesjonalnemu pełnomocnikowi postanowienia odmownego (por. art. 112 ust. 3 u.k.s.c.). W takiej sytuacji Sąd Okręgowy zobowiązany był odrzucić skargę kasacyjną na podstawie art. 3986 § 2 k.p.c. Niezrozumiała jest zamieszczona w zażaleniu sugestia, że odpis postanowienia odmownego i wezwanie o opłatę kasacyjną należało doręczyć uczestnikowi zamiast ustanowionemu profesjonalnemu pełnomocnikowi, wbrew jednoznacznym przepisom ustawy (por. art. 87-1 § 1 k.p.c. i art. 133 § 3 k.p.c.). W zażaleniu nie został natomiast zamieszczony wniosek o merytoryczne zbadanie przez Sąd Najwyższy niezaskarżalnej odmowy zwolnienia uczestnika od kosztów sądowych w trybie art. 380 k.p.c. Kontrola taka następuje – zgodnie z treścią tego przepisu – ma wyraźny, jednoznaczny wniosek profesjonalnego
3 pełnomocnika (zob. orzeczenie Sądu Najwyższego z 7 listopada 2006 r., I CZ 53/06, Biul. SN 2007, nr 12, str. 49). Z braku stosownego wniosku art. 380 k.p.c. nie mógł być zastosowany. Należało w konsekwencji oddalić zażalenie (art. 39814 k.p.c. w związku z art. 3941 § 3 k.p.c.).
Powiązane orzeczenia
- II CZ 92/15 2016-01-27Czy postanowienie sądu oddalające wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych może podlegać kontroli Sądu Najwyższego w ramach rozpoznawania zażalenia na postanowienie odrzucające skargę kasacyjną, a jeśli tak, to jakie są…
- III CZ 88/22 2022-06-30Czy sąd drugiej instancji prawidłowo odrzucił skargę kasacyjną jako nieopłaconą, mimo że postanowienie o częściowym oddaleniu wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych mogło wpływać na ocenę zasadności tego odrzucenia?
- III CZ 1/16 2016-02-17Czy sąd drugiej instancji prawidłowo odrzucił skargę kasacyjną z powodu nieuiszczenia opłaty od niej, mimo że powódka wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych, a następnie zażalenie na postanowienie odmawiające tego zwol…
- III CZ 426/22 2023-01-26Czy sąd drugiej instancji prawidłowo odrzucił skargę kasacyjną z powodu nieuiszczenia opłaty sądowej, mimo wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych?
- IV CZ 13/20 2020-02-26Czy sąd drugiej instancji prawidłowo odrzucił skargę kasacyjną z powodu nieuiszczenia opłaty od skargi kasacyjnej, mimo że nie uzasadnił postanowienia o oddaleniu wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych?
Powołane przepisy
art. 3986 § 2 KPCart. 112art. 112 ust. 3art. 87art. 133 § 3 KPCart. 380 KPCart. 39814 KPCart. 3941 § 3 KPC§ 2§ 1§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy