V CZ 47/18
PostanowienieIzba Cywilna2018-07-27
Skład orzekający: Agnieszka Piotrowska, Anna Owczarek, Karol Weitz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna w sprawie o pozbawienie tytułu wykonawczego wykonalności, w której powód dochodzi pozbawienia wykonalności części kwoty objętej tytułem, jest dopuszczalna, gdy wartość przedmiotu zaskarżenia w skardze kasacyjnej jest wyższa niż wartość przedmiotu sporu określona w pozwie i apelacji?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że wartość przedmiotu zaskarżenia skargą kasacyjną nie może być dowolnie zmieniona w stosunku do wartości przedmiotu sporu określonej w pozwie i apelacji, zwłaszcza gdy powód dochodzi pozbawienia wykonalności jedynie części kwoty objętej tytułem wykonawczym. Brak uzasadnienia zmiany wartości przedmiotu zaskarżenia w skardze kasacyjnej uniemożliwia kontrolę jej prawidłowości i może stanowić podstawę do odrzucenia skargi jako niedopuszczalnej.Stan faktyczny
Powód J.K. wniósł pozew o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego opiewającego na kwotę 61 234,27 zł, jednakże żądanie dotyczyło jedynie części tej kwoty, tj. 4 659,14 zł, co zostało odzwierciedlone w wartości przedmiotu sporu. Sąd Okręgowy odrzucił skargę kasacyjną powoda jako niedopuszczalną z uwagi na niższą od ustawowo wymaganej wartość przedmiotu zaskarżenia. Powód złożył zażalenie, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących określenia wartości przedmiotu zaskarżenia.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powoda jako bezzasadne.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V CZ 47/18 POSTANOWIENIE Dnia 27 lipca 2018 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Agnieszka Piotrowska (przewodniczący) SSN Anna Owczarek (sprawozdawca) SSN Karol Weitz w sprawie z powództwa J.K. przeciwko […] Bank S.A. w W. o pozbawienie tytułu wykonawczego wykonalności, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 27 lipca 2018 r., zażalenia powoda na postanowienie Sądu Okręgowego w B. z dnia 31 sierpnia 2017 r., sygn. akt II Ca […]/17, oddala zażalenie.
2 UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 31 sierpnia 2017 r., Sąd Okręgowy w B. odrzucił skargę kasacyjną powoda J.K. od wyroku Sądu Okręgowego w B. z dnia 11 kwietnia 2017 r. jako niedopuszczalną z uwagi na niższą od ustawowo wymaganej wartość przedmiotu zaskarżenia (art. 3982 § 1 k.p.c.). Powód zaskarżył postanowienie Sądu Okręgowego w całości, zarzucając naruszenie art. 19 § 2 k.p.c. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że wartością przedmiotu zaskarżenia powinna być kwota 4 660 zł, podczas gdy sprawa dotyczyła pozbawienia wykonalności tytułu wykonawczego opiewającego na kwotę 61 234,27 zł, art. 3986 § 2 k.p.c. poprzez jego błędne zastosowanie i uznanie, ze istnieją przesłanki do przyjęcia, że złożona skarga kasacyjna jest niedopuszczalna. Sąd Najwyższy zważył: Ograniczenia dopuszczalności skargi kasacyjnej dokonywane są ze względu na wartość przedmiotu zaskarżenia (ratio valoris) bądź rodzaj sprawy (ratio materiae). Z tych względów wymogiem formalnym skargi kasacyjnej jest wskazanie wartości przedmiotu zaskarżenia (art. 3984 § 2 k.p.c.). Prawidłowość wypełnienia tego obowiązku podlega kontroli sądu drugiej instancji i Sądu Najwyższego, które mogą weryfikować zarówno ustalenie czy sprawa ma charakter majątkowy, czy skarga wniesiona zostala w sprawie o prawa majątkowe jak i prawidłowość wyliczenia wartości przedmiotu zaskarżenia na podstawie akt sprawy, z pominięciem zasad określonych w art. 25 i 26 k.p.c. (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 24 maja 2001 r., IV CZ 20/01, nie publ., z dnia 21 listopada 2001 r., I CZ 152/01, nie publ., z dnia 6 listopada 2002 r., III CZ 98/02, OSNC 2004, Nr 1, poz. 11). Sprawdzenie takie jest niezbędne w szczególności wówczas, gdy z okoliczności sprawy wynika, że skarżący w celu obejścia przepisów procesowych instrumentalnie zmierza obejścia przepisów wyznaczających dopuszczalność skargi kasacyjnej (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 21 grudnia 2006 r., III CZ 89/06, nie publ.). Zasadą jest, że wartość przedmiotu zaskarżenia skargą kasacyjną nie może przewyższać
3 wartości przedmiotu sporu, ani wartości przedmiotu zaskarżenia w postępowaniu apelacyjnym, a wyjątki od niej dotyczą rozszerzenia powództwa oraz zasądzenia ponad żądanie (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 22 kwietnia 2002 r., II UZ 11/02, OSNP-wkł. 2002, nr 17, poz. 7). Zarzuty zażalenia są bezzasadne. Żądanie pozwu dotyczyło pozbawienia tytułu wykonawczego, opiewającego na kwotę 61 234,27 zł z dalszymi odsetkami ustawowymi, wykonalności ale w części dotyczącej kwoty 4 659,14 zł. Z tych względów powód oznaczył w pozwie wartość przedmiotu sporu kwotą 4 660 zł. Powództwo nie uległo rozszerzeniu, wskazana kwota nie była badana przez Sąd rozpoznający sprawę. Ta sama kwota została wskazana przez powoda również w apelacji jako wartość przedmiotu zaskarżenia. W skardze kasacyjnej powód określił wartość przedmiotu zaskarżenia na 61 234,27 zł, nie uzasadniając przyczyny zmiany. Zauważyć należy, że obowiązek wskazania wartości przedmiotu zaskarżenia w postępowaniu kasacyjnym powinien być rozumiany jako zobowiązanie do jej kwotowego określenia oraz wykazania podstaw, na których opiera się wyliczenie, tj. poprzez przedstawienie stosownych działań arytmetycznych (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 14 stycznia 2011 r., II UZ 35/10, nie publ.) Wykonując ten obowiązek jedynie częściowo - poprzez określenie nowej wartości przedmiotu zaskarżenia bez wyjaśnienia - skarżący uniemożliwił sprawdzenie przyczyn zmiany. Odwołanie się w zażaleniu do ogólnej sumy wierzytelności objętej tytułem wykonawczym, z uwagi na zakres żądania pozwu, nie mogło być skuteczną podstawą zaskarżenia. W tym stanie rzeczy Sąd Najwyższy na podstawie art. 39814 w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c. oddalił zażalenie jako bezzasadne. jw ał
Powiązane orzeczenia
- II CSKP 811/22 2024-04-26Czy skarga kasacyjna w sprawie o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego, w której wartość przedmiotu zaskarżenia została określona na kwotę poniżej progu ustawowego, jest dopuszczalna, jeśli wartość ta nie uwzględn…
- III CZ 198/25 2025-10-31Czy dopuszczalna jest skarga kasacyjna, gdy wartość przedmiotu zaskarżenia w skardze kasacyjnej przekracza wartość przedmiotu sporu lub wartość przedmiotu zaskarżenia w apelacji, w sytuacji gdy powód rozszerzył powództwo…
- III CZ 234/22 2023-03-15Czy dopuszczalna jest skarga kasacyjna w sprawie o prawa majątkowe, w której wartość przedmiotu zaskarżenia określona w skardze kasacyjnej jest wyższa niż wartość przedmiotu zaskarżenia określona w apelacji, a obie kwest…
- III PZ 7/10 2010-09-08Czy skarga kasacyjna jest dopuszczalna, gdy wartość przedmiotu zaskarżenia w postępowaniu apelacyjnym jest niższa niż kwoty żądane przez powodów w pozwie, a sąd drugiej instancji zmienił wyrok sądu pierwszej instancji, o…
- I CSK 1139/24 2024-08-20Czy skarga kasacyjna jest dopuszczalna, gdy wartość przedmiotu zaskarżenia wskazana w skardze kasacyjnej jest wyższa niż wartość przedmiotu sporu ustalonego w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji i nie została on…
Powołane przepisy
art. 3982 § 1 KPCart. 19 § 2 KPCart. 3986 § 2 KPCart. 3984 § 2 KPCart. 25art. 39814art. 3941 § 3 KPC§ 1§ 2§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026. · PDF źródłowy