V KO 19/18
Izba Karna2018-02-20
Skład orzekający: Jarosław Matras
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy fakt, że oskarżony jest powszechnie znanym adwokatem, który utrzymywał kontakty koleżeńskie i zawodowe z sędziami orzekającymi w sądzie właściwym, uzasadnia przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k.?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że sam fakt, iż oskarżony jest adwokatem znanym sędziom orzekającym w sądzie właściwym, nie stanowi wystarczającej podstawy do przekazania sprawy innemu sądowi na podstawie art. 37 k.p.k. Przekazanie sprawy może nastąpić jedynie w sytuacji, gdy istnieją okoliczności mogące negatywnie wpływać na dobro wymiaru sprawiedliwości, stwarzając uzasadnione przekonanie o braku warunków do obiektywnego i bezstronnego rozpoznania sprawy. Zawodowa znajomość sędziów i adwokatów nie może być utożsamiana z brakiem bezstronności.Stan faktyczny
Sąd Okręgowy w L. wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy karnej przeciwko Z. H. K. i in. innemu sądowi równorzędnemu. Argumentem za wnioskiem był fakt, że jeden z oskarżonych jest powszechnie znanym adwokatem, osobiście znanym sędziom orzekającym w sądzie właściwym, z którymi utrzymywał kontakty koleżeńskie i zawodowe. Sąd Okręgowy uznał, że ta okoliczność może budzić wątpliwości co do bezstronności sądu.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił nie uwzględnić wniosku Sądu Okręgowego w L. o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V KO 19/18 POSTANOWIENIE Dnia 20 lutego 2018 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jarosław Matras w sprawie Z. H. K. i in. oskarżonych o czyn z art. 284 § 2 k.k. i in. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 20 lutego 2018 r., wniosku Sądu Okręgowego w L. o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, na podstawie art. 37 k.p.k. a contrario postanowił: wniosku nie uwzględnić. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 1 lutego 2018 r. Sąd Okręgowy w L. wystąpił do Sądu Najwyższego o rozważenie możliwości przekazania, w trybie art. 37 k.p.k., innemu sądowi równorzędnemu, sprawy toczącej się przeciwko oskarżonym Z. K. i in. o czyn wyczerpujący dyspozycję art. 284 § 2 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k. w zw. z art. 12 § k.k. i in. Argumentując swój wniosek sąd wskazał, że jednym z oskarżonych w tej sprawie jest Z. K., osoba powszechnie znana, adwokat od wielu lat związany „z […] środowiskiem prawniczym”. Oskarżony jest znany osobiście sędziom orzekającym w sądzie właściwym, wielu z nich utrzymywało z nim kontakty koleżeńskie i zawodowe, zaś środowisko prawnicze jest niewielkie. Zdaniem sądu, okoliczność ta uzasadnia konieczność przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu w trybie art. 37 k.p.k. Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
2 Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Przekazanie sprawy na podstawie art. 37 k.p.k. winno nastąpić jedynie w sytuacji, gdy występują okoliczności, które mogą negatywnie wpływać, w wypadku rozpoznania sprawy przez sąd właściwy, na dobro wymiaru sprawiedliwości. Chodzi tu zwłaszcza o tego rodzaju sytuacje, których ocena może stwarzać w opinii postronnego, ale obiektywnego - znającego podstawowe reguły procesu oraz sposób funkcjonowania uczestników procesu - obserwatora procesu, uzasadnione przekonanie o braku warunków do rozpoznania sprawy w sposób obiektywny i bezstronny w sądzie, który jest miejscowo właściwy (por. np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 13 listopada 2008 r., IV KO 130/08, R-OSNKW 2008/1/2280). W tej sprawie takich okoliczności Sąd Najwyższy nie stwierdził. Sam fakt, że oskarżonym w tej sprawie pozostaje adwokat, zapewne niejednokrotnie występujący przed właściwym miejscowo sądem, nie może stanowić podstawy do uznania, iż zachodzi uzasadniona wątpliwość co do bezstronności sądu. Fakt zawodowej znajomości sędziów i adwokatów, czy też innych osób występujących w ramach wykonywanego zawodu przed sądem nie może stanowić o istnieniu uzasadnionej obawy co do braku bezstronności orzekających w sprawie sędziów, nawet jeśli jest to grupa nieliczna. Akceptacja tego wniosku oznaczała by przecież uznanie, że racjonalne i uzasadnione jest twierdzenie, iż sąd właściwy nie jest w sposób bezstronny i obiektywny rozpoznać sprawy, w której stroną jest osoba wcześniej występująca przed tym sądem w ramach swoich obowiązków zawodowych. O ile relacje pomiędzy osobami wykonującymi zawód sędziego, czy adwokata będą miały inny niż zawodowy charakter, tj. koleżeński czy przyjacielski, to wówczas sędzia winien złożyć stosowny wniosek o wyłączenie go od udziału w rozpoznawaniu takiej sprawy. Z tych powodów Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji. aw
Powiązane orzeczenia
- V KO 86/23 2023-09-26Czy fakt, że oskarżony jest znanym adwokatem, który w przeszłości był prokuratorem w danym okręgu, uzasadnia przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. z powodu obawy o bezstronność sędzió…
- II KO 48/16 2016-11-24Czy fakt, że oskarżony jest adwokatem wykonującym zawód w miejscowości będącej siedzibą sądu właściwego do rozpoznania sprawy, a także utrzymuje bliskie relacje towarzyskie i osobiste z niektórymi sędziami tego sądu, sta…
- V KO 75/21 2021-11-23Czy w sytuacji, gdy oskarżony jest znanym adwokatem wykonującym od lat praktykę zawodową w danym sądzie, a jego kontakty zawodowe z sędziami mogą budzić wątpliwości co do rzetelności rozpoznania sprawy, zachodzą podstawy…
- II KO 9/21 2021-03-17Czy znajomość sędziów z oskarżonym adwokatem, prowadzącym kancelarię w okręgu sądu, uzasadnia przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości?
- V KO 47/21 2021-07-07Czy znajomość niektórych sędziów sądu rejonowego z oskarżonym adwokatem, wynikająca z wykonywania przez niego praktyki adwokackiej w tym okręgu, uzasadnia przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobr…
Powołane przepisy
art. 284 § 2 KKart. 37 KPKart. 294 § 1 KKart. 12§ 2§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 14.07.2026. · PDF źródłowy