I CSK 617/22
WyrokIzba Cywilna2022-08-31
Skład orzekający: Beata Janiszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna powinna zostać przyjęta do rozpoznania, gdy skarżący powołuje się na potrzebę wykładni art. 232 zd. 2 k.p.c. w związku z rozbieżnościami w orzecznictwie sądów, a przepis ten nie znajduje bezpośredniego zastosowania w postępowaniu apelacyjnym?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że skarżący nie wykazał istnienia przesłanek określonych w art. 3989 § 1 k.p.c. Wskazano, że zagadnienie dopuszczania dowodów z urzędu było już przedmiotem licznych wypowiedzi Sądu Najwyższego, a ewentualne wątpliwości dotyczą indywidualnych aktów stosowania prawa, a nie wykładni przepisu. Ponadto, art. 232 zd. 2 k.p.c. nie znajduje bezpośredniego zastosowania w postępowaniu apelacyjnym, a skarżący nie wskazał podstawy normatywnej pozwalającej na jego stosowanie w tym postępowaniu.Stan faktyczny
Powódka E. S.A. wniosła skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego oddalającego jej apelację w sprawie o zapłatę przeciwko Z. sp. z o.o. w restrukturyzacji. Jako podstawę przyjęcia skargi do rozpoznania skarżąca wskazała potrzebę wykładni art. 232 zd. 2 k.p.c. z uwagi na rozbieżności w orzecznictwie sądów dotyczące obowiązku sądu dopuszczenia dowodu z urzędu, zwłaszcza w sprawach gospodarczych.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od powódki na rzecz pozwanego kwotę 5400 zł tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I CSK 617/22 POSTANOWIENIE Dnia 31 sierpnia 2022 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Beata Janiszewska w sprawie z powództwa E.- […] spółki akcyjnej w G. przeciwko Z. […] spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w restrukturyzacji w S. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 31 sierpnia 2022 r., na skutek skargi kasacyjnej powódki od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 8 grudnia 2020 r., sygn. akt I AGa […], 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, 2. zasądza od E. - […] spółki akcyjnej w G. na rzecz Z. […] spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w restrukturyzacji w S. kwotę 5400 (pięć tysięcy czterysta) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Powódka E. […] S.A. w G. wniosła skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w […], oddalającego apelację skarżącej w sprawie o zapłatę przeciwko Z. […] sp. z o.o. w restrukturyzacji z siedzibą w S.. Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
2 Jako przyczynę przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżąca wskazała na potrzebę dokonania wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów. Analiza uzasadnienia, o którym mowa w art. 3984 § 2 in fine k.p.c. prowadzi do wniosku, że w ocenie skarżącego wykładni wymaga art. 232 zd. 2 k.p.c., gdyż w orzecznictwie sądów prezentowane są rozbieżne stanowiska w kwestii tego, czy dopuszczenie dowodu z urzędu może zostać uznane za obowiązek sądu – zwłaszcza w sprawie gospodarczej, prowadzonej według przepisów sprzed 7 listopada 2019 r. Wystąpienie potrzeby wykładni, jako jedna z przyczyn kasacyjnych, oznacza, że określony przepis, istotny z punktu widzenia podstawy prawnej zaskarżonego orzeczenia, może być rozumiany na różne sposoby, a orzecznictwo i nauka prawa albo nie wypracowały w tym przedmiocie żadnego poglądu, albo też prezentują rozbieżne stanowiska. Uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania powinno w takim wypadku zawierać wskazanie, które przepisy wymagają wykładni i na czym polegają poważne wątpliwości związane z ich rozumieniem lub rozbieżnościami w ich stosowaniu (postanowienia Sądu Najwyższego z: 8 lipca 2009 r., I CSK 111/09 oraz 24 kwietnia 2018 r., II CSK 743/17). Rozbieżność w orzecznictwie sądów powinna zaś zostać wykazana przez przywołanie judykatów, w których odmienne rozstrzygnięcia zapadły w stanach faktycznych nieróżniących się od siebie w relewantny prawnie sposób (postanowienie Sądu Najwyższego z 7 czerwca 2015 r., III CSK 59/15). Nie mogą być to przy tym orzeczenia wydane w sprawie będącej przedmiotem skargi kasacyjnej (postanowienie Sądu Najwyższego z 24 kwietnia 2003 r., I PK 557/02). W takich przypadkach rozbieżność dotyczy bowiem oceny wyłącznie jednej sprawy, co nie wyczerpuje dyspozycji przyczyny kasacyjnej z art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c. Skarżąca nie wykazała, by w sprawie zachodziła przyczyna kasacyjna, o której mowa w art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c. Po pierwsze bowiem, zagadnienie możliwości dopuszczania przez sąd dowodów z urzędu, w tym w toku postępowania apelacyjnego (tj. na podstawie art. 232 zd. 2 k.p.c. w zw. z art. 391 § 1 zd. 1 k.p.c.), było przedmiotem licznych
3 wypowiedzi Sądu Najwyższego. Ewentualne wątpliwości w tym przedmiocie mogą obecnie dotyczyć jedynie indywidualnych aktów stosowania prawa, to jest trafności konkretnych rozstrzygnięć, a nie prawidłowego kierunku wykładni art. 232 zd. 2 k.p.c. Po drugie, unormowanie zawarte w art. 232 zd. 2 k.p.c. a limine nie może zostać uznane za pozostające w związku z rozstrzygnięciem sprawy. W postępowaniu ze skargi kasacyjnej przedmiotem kontroli jest wyłącznie orzeczenie sądu drugiej instancji (i prowadzone przez ten sąd postępowanie). Tymczasem przepis ten nie znajduje bezpośredniego zastosowania w postępowaniu apelacyjnym, a skarżąca ani w uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, ani w ramach podstaw skargi nie wskazała art. 391 § 1 k.p.c., czyli podstawy normatywnej pozwalającej na stosowanie art. 232 zd. 2 k.p.c. w postępowaniu apelacyjnym. Wobec powyższego wątpliwości, które miałyby lub mogłyby wiązać się z praktycznym aspektem stosowania wspomnianego przepisu, nie mogą mieć zatem takiego związku ze sprawą, który uzasadniałby przyjęcie skargi kasacyjnej powódki do rozpoznania. Kierując się przedstawionymi względami, Sąd Najwyższy uznał, że z motywów skargi kasacyjnej nie wynika, by zachodziły przyczyny określone w art. 3989 § 1 k.p.c., co uzasadniało odmowę przyjęcia tej skargi do rozpoznania. O kosztach orzeczono zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik sprawy, ich wysokość ustalając na podstawie § 2 pkt 7 w zw. z § 10 ust. 4 pkt 2 rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 265). Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 3989 § 1 k.p.c., orzeczono, jak w sentencji postanowienia. [as]
Powiązane orzeczenia
- I UK 10/14 2014-05-09Czy wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, oparty na potrzebie wykładni przepisów prawnych budzących wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie, został prawidłowo uzasadniony przez skarżąceg…
- V CSK 397/17 2018-01-26Czy skarga kasacyjna może zostać przyjęta do rozpoznania, jeśli skarżący opiera ją na przesłance oczywistej zasadności, powołując się na naruszenie art. 232 zd. drugie k.p.c. w związku z niezastosowaniem przez sąd drugie…
- IV CSK 581/15 2016-02-23Czy skarga kasacyjna powinna zostać przyjęta do rozpoznania, gdy powód powołuje się na potrzebę wykładni art. 703 zd. 2 k.c. oraz oczywistą zasadność skargi z powodu naruszenia art. 328 § 2 k.p.c. przez Sąd Apelacyjny?
- I CSK 532/17 2017-10-18Czy istnieją podstawy do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, gdy skarżący powołuje się na potrzebę wykładni przepisów art. 232 zd. 2 k.p.c. i art. 386 § 4 k.p.c. w kontekście rozbieżności w orzecznictwie?
- I CSK 818/15 2016-07-20Czy skarga kasacyjna może zostać przyjęta do rozpoznania, jeśli powódka powołuje się na potrzebę wykładni art. 11 k.p.c. w sytuacji, gdy przepis ten był już wielokrotnie przedmiotem wypowiedzi judykatury?
Powołane przepisy
art. 3984 § 2art. 232art. 3989 § 1 pkt 2 KPCart. 391 § 1art. 391 § 1 KPCart. 3989 § 1 KPC§ 2§ 1 pkt 2§ 1§ 2 pkt 7§ 10 ust. 4
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 26.07.2026. · PDF źródłowy