V CZ 42/21
PostanowienieIzba Cywilna2021-11-05
Skład orzekający: Agnieszka Piotrowska, Monika Koba, Krzysztof Strzelczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna od postanowienia oddalającego skargę o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem jest dopuszczalna, jeśli orzeczenie to powinno mieć formę wyroku?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że skarga kasacyjna od postanowienia oddalającego skargę o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem jest dopuszczalna, nawet jeśli Sąd drugiej instancji wadliwie nadał temu orzeczeniu formę postanowienia zamiast wyroku. Strona nie powinna ponosić negatywnych konsekwencji formalnych wadliwości orzeczenia sądowego. Dopuszczalność skargi kasacyjnej w postępowaniu ze skargi o wznowienie postępowania zależy od przedmiotu sprawy zakończonej prawomocnie.Stan faktyczny
Pozwany wniósł skargę o wznowienie postępowania, która została oddalona postanowieniem Sądu Apelacyjnego. Następnie pozwany wniósł skargę kasacyjną od tego postanowienia. Sąd Apelacyjny odrzucił skargę kasacyjną, uznając, że postanowienie oddalające skargę o wznowienie postępowania nie jest zaskarżalne skargą kasacyjną. Pozwany wniósł zażalenie na to postanowienie, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu skargi kasacyjnej i przekazał sprawę do dalszego rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V CZ 42/21 POSTANOWIENIE Dnia 5 listopada 2021 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Agnieszka Piotrowska (przewodniczący) SSN Monika Koba SSN Krzysztof Strzelczyk (sprawozdawca) w sprawie ze skargi J.P. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 5 października 2017 r., sygn. akt I ACa […], w sprawie z powództwa S.N. przeciwko J.P. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 5 listopada 2021 r., zażalenia pozwanego na postanowienie Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 18 marca 2021 r., sygn. akt I ACa […], uchyla zaskarżone postanowienie i rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zażaleniowego pozostawia do orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 18 marca 2021 r. Sąd Apelacyjny w (…) odrzucił skargę kasacyjną pozwanego J.P. od postanowienia Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 16 grudnia 2017 r. oddalającego skargę o wznowienie postępowania w sprawie I ACa (…) zakończonej prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 5 października 2017 r.
2 Sąd Apelacyjny w (…) uznał, że zaskarżone postanowienie - zgodnie z art. 3981 § 1 k.p.c. - nie zalicza się do kategorii orzeczeń zaskarżalnych skargą kasacyjną. Od postanowienia Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 18 marca 2021 r. pozwany wniósł zażalenie, zarzucając naruszenie przepisów postępowania art. 412 § 1 i § 2 k.p.c. w zw. z art. 406 k.p.c. i art. 316 § 1 k.p.c. m.in. przez pominięcie na etapie wstępnego badania skargi kasacyjnej pozwanego, że merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy ze skargi o wznowienie postępowania w postaci orzeczenia oddalającego skargę następuje w formie wyroku. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 399 k.p.c. zaskarżeniu skargą o wznowienie postępowania podlegają sprawy zakończone prawomocnym wyrokiem. Wyjątek przewidziany jest w art. 399 § 2 w związku z art. 4011 § 2 k.p.c., który stanowi, że postępowanie może być wznowione również w razie zakończenia go postanowieniem, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, ratyfikowaną umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego zostało wydane orzeczenie. Nie budzi wątpliwości, że oddalenie skargi o wznowienie postępowania w postępowaniu procesowym zakończonym prawomocnym wyrokiem jako orzeczenie merytoryczne również musi być wydane w formie wyroku. Sąd Apelacyjny w (…) wadliwie nadał orzeczeniu oddalającemu skargę o wznowienie formę postanowienia. W orzecznictwie podkreśla się, że strona nie może ponosić negatywnych konsekwencji swojego działania, mającego źródło w wadliwym formalnie rozstrzygnięciu sądowym (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 27 lipca 2016 r., V CZ 38/16, nie publ.). Oznacza to, że wniesienie przez pozwanego J.P. skargi kasacyjnej, dostosowanej do właściwej formy wyroku jaki powinien wydać Sąd oddalając skargę o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem, nie może prowadzić do jej odrzucenia. O dopuszczalności skargi kasacyjnej w postępowaniu ze skargi o wznowienie postępowania decyduje przedmiot sprawy w postępowaniu
3 prawomocnie zakończonym (por. m.in. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 26 stycznia 2000 r., III CZ 173/99, nie publ.). W niniejszej sprawie od wyroku Sądu drugiej instancji oddalającego skargę o wznowienie przysługiwała skarga kasacyjna, gdyż wartość przedmiotu sporu nie była niższa niż pięćdziesiąt tysięcy złotych, co oznacza dopuszczalność skargi kasacyjnej (art. 3982 § 1 k.p.c.). Z tych względów uwzględniając zażalenie pozwanego Sąd Najwyższy na podstawie art. 39815 k.p.c. w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c. orzekł jak wyżej jw
Powiązane orzeczenia
- III CZ 59/25 2025-10-31Czy skarga kasacyjna od wyroku sądu drugiej instancji, który uchylił zaskarżone orzeczenie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, jest dopuszczalna, jeśli nie kończy ona postępowania w sprawie?
- III CSK 175/10 2010-10-08Czy skarga kasacyjna od wyroku sądu drugiej instancji, który uchylił wyrok sądu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, jest dopuszczalna?
- I CZ 14/11 2011-03-04Czy skarga kasacyjna od wyroku sądu drugiej instancji, który w części uchyla zaskarżone orzeczenie i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania, a w pozostałej części oddala apelację, jest dopuszczalna w całości, jeśli w…
- II UZ 82/22 2023-02-28Czy skarga kasacyjna od wyroku sądu drugiej instancji, który oddalił apelację, jest dopuszczalna, jeśli strona nie złożyła skutecznie wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku?
- IV CZ 115/06 2007-01-30Czy skarga kasacyjna przysługuje od postanowienia sądu drugiej instancji odrzucającego apelację lub zażalenie?
Powołane przepisy
art. 3981 § 1 KPCart. 412 § 1art. 406 KPCart. 316 § 1 KPCart. 399 KPCart. 399 § 2art. 4011 § 2 KPCart. 3982 § 1 KPCart. 39815 KPCart. 3941 § 3 KPC§ 1§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026. · PDF źródłowy