III CZ 54/14
PostanowienieIzba Cywilna2014-12-11
Skład orzekający: Jacek Gudowski, Dariusz Dończyk, Hubert Wrzeszcz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy dopuszczalne jest sprostowanie przez stronę wartości przedmiotu zaskarżenia w skardze kasacyjnej w zażaleniu na postanowienie o jej odrzuceniu, jeśli pierwotna wartość została podana z oczywistą pomyłką?Ratio decidendi
Czynność sprostowania wartości przedmiotu zaskarżenia w skardze kasacyjnej dokonana w zażaleniu na postanowienie o jej odrzuceniu jest bezskuteczna. Oczywista pomyłka dotycząca wartości przedmiotu zaskarżenia mogłaby polegać na błędnym wskazaniu kwoty, gdyby z treści skargi kasacyjnej wynikała prawidłowa wartość. Brak korelacji między zakresem zaskarżenia, wnioskami skargi kasacyjnej a treścią zarzutów traktuje się jako niespełnienie warunków konstrukcyjnych skargi kasacyjnej, co uzasadnia jej odrzucenie.Stan faktyczny
Sąd Okręgowy odrzucił skargę kasacyjną wnioskodawczyni od postanowienia w przedmiocie działu spadku, ponieważ wartość przedmiotu zaskarżenia była niższa niż wymagana ustawowo. Wnioskodawczyni wniosła zażalenie, w którym sprostowała wartość przedmiotu zaskarżenia, twierdząc, że pierwotna wartość wynikała z oczywistej pomyłki. Sąd Najwyższy uznał czynność sprostowania za bezskuteczną.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie wnioskodawczyni jako niezasadne i zasądził od niej zwrot kosztów postępowania zażaleniowego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt III CZ 54/14 POSTANOWIENIE Dnia 11 grudnia 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jacek Gudowski (przewodniczący) SSN Dariusz Dończyk (sprawozdawca) SSN Hubert Wrzeszcz w sprawie z wniosku J. K. przy uczestnictwie R. B., T. K. i W. K. o dział spadku, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 11 grudnia 2014 r. zażalenia wnioskodawczyni na postanowienie Sądu Okręgowego w K. z dnia 11 sierpnia 2014 r., 1) oddala zażalenie, 2) zasądza od wnioskodawczyni na rzecz uczestniczki postępowania R. B. kwotę 917 (dziewięćset siedemnaście) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego. UZASADNIENIE
2 Postanowieniem z dnia 11 sierpnia 2014 r. Sąd Okręgowy w K. odrzucił skargę kasacyjną wnioskodawczyni wniesioną od postanowienia tego Sądu z dnia 20 maja 2014 r. w przedmiocie działu spadku. Zgodnie z art. 5191 § 4 pkt 4 k.p.c., w sprawach dotyczących zniesienia współwłasności i działu spadku skarga kasacyjna przysługuje, jeżeli wartość przedmiotu zaskarżenia nie jest niższa niż 150 000 zł. Ponieważ w skardze kasacyjnej jako wartość przedmiotu zaskarżenia wskazano kwotę 120 604 zł, skarga kasacyjna podlegała odrzuceniu na podstawie art. 3986 § 2 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. jako niedopuszczalna Od postanowienia Sądu Okręgowego z dnia 11 sierpnia 2014 r. wnioskodawczyni wniosła zażalenie, w którym sprostowała podaną w skardze kasacyjnej, wskutek oczywistej pomyłki, wartość przedmiotu zaskarżenia z kwoty 120 604 zł na kwotę 208 064 zł. Poza tym, zarzucając Sądowi drugiej instancji zaniechanie sprawdzenia rzeczywistej wartości przedmiotu zaskarżenia wynikłej z podniesionych w skardze zarzutów, wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Za bezskuteczną należy uznać czynność, dokonaną przez wnioskodawczynię w zażaleniu, sprostowania wskazanej w skardze kasacyjnej wartości przedmiotu zaskarżenia. Nie negując możliwości podania w skardze kasacyjnej przez pełnomocnika strony wskutek oczywistej pomyłki błędnej wartości przedmiotu zaskarżenia, nie można przyjąć, aby dotyczyło to skargi kasacyjnej wnioskodawczyni. Oczywista pomyłka dotycząca podanej w skardze wartości przedmiotu zaskarżenia mogłaby polegać na oczywiście błędnym wskazaniu właściwej kwoty, np. 10 000 zł zamiast 100 000 zł, gdyby jednocześnie z treści skargi kasacyjnej, tj. wskazanego w niej zakresu zaskarżenia i treści skorelowanego z nim wniosku kasacyjnego, wynikałaby jednocześnie prawidłowa wartość przedmiotu zaskarżenia. Taka sytuacja nie miała jednak miejsce w sprawie, co potwierdza treść uzasadnienia zażalenia, w którym w sposób szczegółowy podano wyliczenie wartości przedmiotu zaskarżenia na kwotę 208 064 zł, całkowicie nieadekwatne do wartości przedmiotu zaskarżenia podanej w skardze
3 kasacyjnej na kwotę 120 604 zł. W zażaleniu wyjaśniono natomiast, że ta ostatnia wartość została omówiona i ustalona z wnioskodawczynią przed wniesieniem skargi kasacyjnej. Niezasadny jest także zarzut niedokonania przez Sąd drugiej instancji sprawdzenia wartości przedmiotu zaskarżenia podanej w skardze kasacyjnej, w sytuacji w której skargą kasacyjną zaskarżono jedynie część postanowienia Sądu Okręgowego w związku z nieuwzględnieniem żądań wnioskodawczyni związanych z zaliczeniem na schedę spadkową darowizn uczynionych przez spadkodawcę na rzecz innych spadkobierców, rozliczeniem nakładów spadkodawcy dokonanych na rzecz spadkobierców oraz co do sposobu podziału jednej z nieruchomości wchodzących w skład spadku. W związku z tak określonym zakresem zaskarżenia na wnioskodawczyni ciążył z jednej strony wynikający z art. 3984 § 3 k.p.c. obowiązek wskazania wartości przedmiotu zaskarżenia, z drugiej zaś strony prawo określenia granic, do jakich żąda ona uchylenia lub uchylenia i zmiany zaskarżonego postanowienia. Z tych względów Sąd drugiej instancji nie miał obowiązku sprawdzenia podanej przez wnioskodawczynię w skardze kasacyjnej wartości przedmiotu zaskarżenia. Tym bardziej, że brak korelacji pomiędzy wskazanym w skardze kasacyjnej zakresem zaskarżenia, treścią wniosków skargi kasacyjnej i treścią zarzutów traktuje się w orzecznictwie jako niespełnienie przez skargę kasacyjną jej warunków konstrukcyjnych, o których mowa w art. 3984 § 1 k.p.c., co uzasadniałoby odrzucenie skargi kasacyjnej na podstawie art. 3986 § 2 i 3 k.p.c. bez możliwości sanowania tego braku (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 12 kwietnia 2001 r., II CZ 16/01, nie publ., z dnia 12 października 2007 r., V CSK 309/07, OSNC-ZD 2008, nr C, poz. 81, z dnia 26 czerwca 2009 r., V CNP 40/09, nie publ., z dnia 10 kwietnia 2013 r., III CSK 64/13, nie publ, z dnia 24 kwietnia 2013 r., III CSK 77/13, nie publ. oraz z dnia 2 kwietnia 2014 r., IV CZ 14/14, nie publ.). Z tych względów zażalenie jako niezasadne podlegało oddaleniu na podstawie art. 39814 w zw. z art. 3941 § 3 i art. 13 § 2 k.p.c. O kosztach postępowania zażaleniowego orzeczono na podstawie art. 520 § 3 w zw. z art. 391 § 1, art. 39821, art. 3941 § 3 i art. 13 § 2 k.p.c. oraz przepisów § 12 ust. 2 pkt 2 w zw. z § 2 ust. 2 i § 8 pkt 3 w zw. z § 6 pkt 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości
4 z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (jedn. tekst: Dz. U. z 2013 r., poz. 490).
Powiązane orzeczenia
- III CZ 43/17 2017-11-24Czy błąd w oznaczeniu wartości przedmiotu zaskarżenia w skardze kasacyjnej, wynikający z omyłki pisarskiej lub technicznej, może stanowić podstawę do uwzględnienia zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjne…
- III CZ 33/18 2018-09-07Czy wartość przedmiotu zaskarżenia w skardze kasacyjnej w sprawie o dział spadku i zniesienie współwłasności może być wyższa niż wartość przedmiotu zaskarżenia w postępowaniu apelacyjnym, jeśli przedmiot zaskarżenia jest…
- I UZ 30/15 2016-02-10Czy dopuszczalność skargi kasacyjnej, uzależniona od przekroczenia progu wartościowego, może być oceniana na podstawie wartości przedmiotu zaskarżenia kasacyjnego, nawet jeśli różni się ona od wartości przedmiotu zaskarż…
- V CSK 415/20 2021-04-16Czy dopuszczalne jest ustalenie wartości przedmiotu zaskarżenia w skardze kasacyjnej na kwotę wyższą niż wartość przedmiotu sporu lub zaskarżenia w postępowaniu apelacyjnym, jeśli nie nastąpiło rozszerzenie powództwa lub…
- III CZ 198/25 2025-10-31Czy dopuszczalna jest skarga kasacyjna, gdy wartość przedmiotu zaskarżenia w skardze kasacyjnej przekracza wartość przedmiotu sporu lub wartość przedmiotu zaskarżenia w apelacji, w sytuacji gdy powód rozszerzył powództwo…
Powołane przepisy
art. 5191 § 4 pkt 4 KPCart. 3986 § 2 KPCart. 13 § 2 KPCart. 3984 § 3 KPCart. 3984 § 1 KPCart. 3986 § 2art. 39814art. 3941 § 3art. 520 § 3art. 391 § 1art. 39821§ 4 pkt 4
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 14.07.2026. · PDF źródłowy