I CZ 112/13
PostanowienieIzba Cywilna2014-01-10
Skład orzekający: Jan Górowski, Mirosław Bączyk, Katarzyna Tyczka-Rote
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zwolnienie od kosztów sądowych przyznane w postępowaniu przed sądem powszechnym obejmuje postępowanie kasacyjne?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy, opierając się na uchwale składu siedmiu sędziów z dnia 7 czerwca 2008 r. (III CZP 142/07), stwierdził, że zwolnienie strony od kosztów sądowych przyznane w postępowaniu przed sądem powszechnym nie obejmuje postępowania kasacyjnego. Skarga kasacyjna, która nie została należycie opłacona, podlega odrzuceniu na podstawie art. 3986 § 2 k.p.c.Stan faktyczny
Powód złożył skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego. Sąd Apelacyjny odrzucił skargę z powodu nieuiszczenia opłaty od skargi i nieuzupełnienia braków w uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania. Powód twierdził, że korzysta ze zwolnienia od kosztów sądowych i że skarga zawierała uzasadnienie wniosku o jej przyjęcie. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie powoda na postanowienie Sądu Apelacyjnego.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powoda na postanowienie Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu skargi kasacyjnej.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I CZ 112/13 POSTANOWIENIE Dnia 10 stycznia 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jan Górowski (przewodniczący) SSN Mirosław Bączyk SSN Katarzyna Tyczka-Rote (sprawozdawca) w sprawie z powództwa P. B. przeciwko Skarbowi Państwa - Dyrektorowi Zakładu Karnego W. o odszkodowanie i zadośćuczynienie, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 10 stycznia 2014 r., zażalenia powoda na postanowienie Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 13 września 2013 r., oddala zażalenie.
2 UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 13 września 2013 r. Sąd Apelacyjny na podstawie art. 3986 § 2 k.p.c. odrzucił skargę kasacyjną powoda P. B. od wyroku tego Sądu z dnia 8 listopada 2012 r. Jako przyczynę wskazał nieuiszczenie opłaty od skargi i nieuzupełnienie jej braków w zakresie uzasadnienia wniosku o przyjęcie tej skargi do rozpoznania. Pełnomocnikowi powoda doręczone zostało wezwanie do uzupełnienia braków, jednak nie doprowadziło do ich usunięcia. Pełnomocnik w odpowiedzi na wezwanie zanegował jego zasadność wyjaśniając, że powód korzysta w toku postępowania ze zwolnienia od całości kosztów sądowych, a w skardze zawarte są motywy wniosku o jej przyjęcie do rozpoznania. Sąd Apelacyjny nie podzielił tego stanowiska wskazując, że zwolnienie od kosztów w postępowaniu przed sądami powszechnymi nie rozciąga się na postępowanie kasacyjne, zaś skarga nie zawiera wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych w postępowaniu kasacyjnym. Pominięcie uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania Sąd Apelacyjny wskazał jako dodatkową podstawę odrzucenia tej skargi. Powód w zażaleniu na to postanowienie zarzucił naruszenie art. 3941 § 1, art. 3983 oraz art. 3984 § 2 k.p.c. i wniósł o uchylenie tego postanowienia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Po wstępnym okresie niejednolitości orzecznictwa w sprawie zakresu obowiązywania zwolnienia od kosztów sądowych udzielonego w postępowaniu przed sądami powszechnymi, problem ten rozstrzygnięty został w uchwale składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 7 czerwca 2008 r. (III CZP 142/07, OSNC 2008/11/122), mającej moc zasady prawnej, a więc wiążącej inne składy tego Sądu (art. 62 ustawy z dnia 3 listopada 2002 r. o Sądzie Najwyższym, tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r., poz. 499). Zgodnie z uchwałą zwolnienie strony od kosztów sądowych w sprawie, przyznane w postępowaniu przed sądem powszechnym, nie obejmuje postępowania kasacyjnego. Wykładnia przyjęta w uchwale została szeroko wyjaśniona w jej motywach. Skarżący nie ma więc racji, kwestionując
3 stanowisko Sądu Apelacyjnego, zgodne z powszechnie przyjmowanym od 5 lat kierunkiem wykładni. Zgodzić się natomiast należy z powodem, że nie było podstaw do stwierdzenia, iż skarga nie zawiera uzasadnienia wniosku o przyjęcie jej do rozpoznania. Uzasadnienie to jest wprawdzie bardzo lapidarne i ogólnikowe, stanowiąc z wnioskiem jedno zdanie „W tym stanie rzeczy wnoszę o przyjęcie skargi do rozpoznania, uzasadnione jest to bowiem potrzebą jednoznacznego ustalenia granicy bezprawności w zmuszaniu osadzonych w zakładach karnych do przebywania w warunkach gorszych niż określone przepisanymi normami”, niemniej istnieje, zaś ocena jego merytorycznej wartości nie należy do uprawnień sądu drugiej instancji (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 23 lutego 2006 r.., I CZ 147/05, Lex nr 200965). Ponieważ jednak skarga nie została należycie opłacona, jej odrzucenie przez Sąd Apelacyjny było uzasadnione w świetle art. 3986 § 2 k.p.c. Z tych przyczyn zażalenie powoda należało oddalić na podstawie art. 3941 § 3 w zw. z art. 39814 k.p.c. es
Powiązane orzeczenia
- I CZ 82/08 2008-11-14Czy zwolnienie od kosztów sądowych przyznane w postępowaniu przed sądem powszechnym obejmuje postępowanie kasacyjne?
- IV CZ 71/09 2009-09-24Czy zwolnienie od kosztów sądowych przyznane stronie w postępowaniu przed sądem powszechnym obejmuje postępowanie kasacyjne?
- I CZ 63/08 2008-09-05Czy zwolnienie strony od kosztów sądowych przyznane w postępowaniu przed sądem powszechnym obejmuje postępowanie kasacyjne?
- II CZ 87/08 2008-12-12Czy zwolnienie od kosztów sądowych przyznane w postępowaniu przed sądem powszechnym obejmuje postępowanie kasacyjne?
- III CZ 35/09 2009-09-04Czy zwolnienie od kosztów sądowych przyznane w postępowaniu przed sądem powszechnym obejmuje postępowanie kasacyjne?
Powołane przepisy
art. 3986 § 2 KPCart. 3941 § 1art. 3983art. 3984 § 2 KPCart. 62art. 3941 § 3art. 39814 KPC§ 2§ 1§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 26.07.2026. · PDF źródłowy