I FSK 1835/22

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA: Hieronim Sęk po rozpoznaniu w dniu 28 grudnia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej wniosku K. C. o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z dnia 25 października 2021 r., nr [...] w sprawie ze skargi kasacyjnej K. C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 20 lipca 2022 r., sygn. akt I SA/Łd 998/21 w sprawie ze skargi K. C. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z dnia 25 października 2021 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2014 r. postanawia: odmówić wstrzymania wykonania decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z dnia 25 października 2021 r., nr [...] 1. Wyrokiem z dnia 20 lipca 2022 r., sygn. akt I SA/Łd 998/21, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę K. C. (dalej: Skarżący) na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z dnia 25 października 2021 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2014 r. (dalej: decyzja Dyrektora IAS). 2. Od powołanego wyroku Skarżący, reprezentowany przez zawodowego pełnomocnika, pismem z dnia 23 września 2022 r. złożył skargę kasacyjną. 3. W skardze kasacyjnej Skarżący sformułował wniosek "o wstrzymania wykonania przez Naczelny Sąd Administracyjny decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z 25 października 2021 r. numer [...] w całości do czasu uprawomocnienia się orzeczenia kończącego postępowanie sądowoadministracyjne w niniejszej sprawie". Według Skarżącego za zasadnością złożonego wniosku miały przemawiać następujące okoliczności: - rozpoznanie skargi kasacyjnej najwcześniej po około 2 latach od jej złożenia, w którym to czasie organy podatkowe mogą prowadzić egzekucję z majątku Skarżącego zmierzającą do wyegzekwowania całej należności objętej wyrokiem; - wysokość zobowiązania do zapłaty wraz z odsetkami za zwłokę wynoszącą blisko 2 mln złotych; - możliwość uchylenia przez Naczelny Sąd Administracyjny wyroku Sądu pierwszej instancji i zaskarżonej decyzji, dających podstawę do prowadzenia egzekucji administracyjnej; - posiadanie nieruchomości (informacja podana we wniosku o przyznanie prawa pomocy) w odniesieniu do których organy w drodze egzekucyjnej mogłyby wdrożyć czynności zmierzające do skutecznego zaspokojenia, co w przypadku uchylenia na skutek skargi kasacyjnej wyroku Sądu pierwszej instancji i decyzji Dyrektora IAS może spowodować niepowetowaną szkodę w majątku Skarżącego. Zdaniem Skarżącego w tak kształtującej się sytuacji wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora IAS pozwoli uchronić go przed niepowetowaną stratą majątku wskutek egzekucji realizowanej przez organy podatkowe, której podstawa może zostać w przyszłości uchylona. 4. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. 4.1. W zakresie rozpoznanej sprawy tzw. wpadkowej Skarżący nie wykazał w motywach wniosku, aby wystąpiły podstawy faktyczne i prawne przemawiające za uwzględnieniem żądania o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora IAS. 4.2. Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu (lub czynności) przez sąd, będąca formą tymczasowej ochrony sądowej udzielanej stronie postępowania, stanowi wyjątek od zasady wykonalności takiego aktu (lub czynności) mimo wniesienia skargi, którą przewiduje art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329; dalej: P.p.s.a.). Niemniej w myśl art. 61 § 3 P.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przepisy te stosuje się odpowiednio w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, a to z uwagi na art. 193 zdanie pierwsze ab initio P.p.s.a. Podjęcie działań nakierowanych na skorzystanie z możliwości ubiegania się o udzielenie ochrony tymczasowej należy do strony postępowania. Strona powinna mieć jednak świadomość tego, że analizowane tu uprawnienie wiąże się z obowiązkiem należytego uzasadnienia składanego wniosku, tak stosownymi twierdzeniami, wnioskowaniami, jak i dokumentami, aby w ten sposób wykazać spełnienie ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu. Konieczne jest zatem przedstawienie we wniosku szczegółowych informacji uzasadniających wystąpienie zdarzeń, które powodują ziszczenie się choćby jednej z przesłanek wymienionych w art. 61 § 3 P.p.s.a. 4.3. W realiach niniejszej sprawy Skarżący nie wykazał należycie okoliczności uzasadniających skorzystanie z ochrony tymczasowej jaką stanowi środek w postaci wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Po pierwsze, powtórzenie treści przesłanek ustawowych nie poparte odpowiednimi dokumentami i twierdzeniami zbudowanymi na ich podstawie nie mogło zostać uznane za wystarczające dla przyznania ochrony tymczasowej. Po drugie, same w sobie okoliczności takie jak znaczna kwota zobowiązań podatkowych i należnych odsetek, tudzież możliwość doprowadzenia do ich wykonania w drodze egzekucji administracyjnej, nie mogą być postrzegane jako wywołujące niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wnioskodawca powinien bowiem w taki sposób przedstawić swoją całościową sytuację (w treści wniosku lub przy pomocy dokumentów źródłowych), aby Sąd mógł na tej podstawie w pełni ocenić ją pod kątem tego, czy rzeczywiście wykonanie decyzji zagraża interesom ekonomicznym wnioskodawcy w sposób prawnie relewantny. Tymczasem Skarżący nie zawarł we wniosku twierdzeń odnoszących się do konkretnych danych i okoliczności z tego zakresu, plasowanych w kontekście przedmiotu sprawy podatkowej, które można byłoby uznać za prowadzące do takiego stanu, że wykonanie zaskarżonej decyzji wyrządzi mu znaczną szkodę lub doprowadzi do nieodwracalnych skutków. Sama potencjalna obawa zmniejszenia majątku Skarżącego "kosztem" należnych (w stanie z chwili rozpoznawania wniosku) Skarbowi Państwa środków finansowych nie jest równoznaczne z "niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody", zwłaszcza, że w postępowaniu egzekucyjnym przewidziane są określone środki ochronne przysługujące dłużnikowi. Po trzecie, bez znaczenia dla wstrzymania wykonania decyzji pozostawały twierdzenia Skarżącego odnośnie do jego sytuacji w przypadku ewentualnego uwzględnienia skargi kasacyjnej, czy szacowanego czasu trwania postępowania kasacyjnego. Są to bowiem elementy, które nie mają bezpośredniego związku z przesłankami właściwymi dla podjęcia rozstrzygnięcia w przedmiocie ochrony tymczasowej. 4.4. Z tych wszystkich względów Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 61 § 3 w związku z art. 193 zdanie pierwsze ab initio P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.