I FSK 752/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Artur Mudrecki, Sędzia NSA Roman Wiatrowski (spr.), Sędzia del. WSA Ewa Rojek, Protokolant Marek Wojtasiewicz, po rozpoznaniu w dniu 10 grudnia 2014 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi o wznowienie postępowania U. G. zakończonego postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 grudnia 2013 r. sygn. akt I FSK 1181/12 w sprawie ze skargi U. G. na decyzję Dyrektor Izby Skarbowej w L. z dnia 28 października 2011 r. nr [...] w przedmiocie określenia kwoty zwrotu wpłaconej kwoty podatku od towarów i usług za czerwiec 2001 r. 1) uchyla postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 grudnia 2013 r. sygn. akt I FSK 1181/12 Postanowieniem z dnia 12 grudnia 2013 r., sygn. akt: I FSK 1181/12 Naczelny Sąd Administracyjny odrzucił skargę kasacyjną U. G. (dalej: "strona", "skarżąca") od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 11 kwietnia 2012 r., sygn. akt I SA/Łd 1598/11 na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w L. z dnia 28 października 2011 r., nr [...] w przedmiocie określenia kwoty zwrotu wpłaconej kwoty podatku od towarów i usług za czerwiec 2001 r. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że wniesiony środek zaskarżenia nie spełnia wszystkich wymogów konstrukcyjnych przewidzianych dla tego rodzaju pisma (art. 176 P.p.s.a.) a mianowicie, działający w imieniu skarżącej doradca podatkowy, w treści skargi kasacyjnej nie sformułował wniosku o uchylenie lub zmianę zaskarżonego orzeczenia z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia lub zmiany, co stanowi istotny, a co więcej nieusuwalny brak tej skargi. Pismem z dnia 30 kwietnia 2014 r. skarżąca wniosła skargę o wznowienie postępowania sądowego zakończonego powołanym wyżej, prawomocnym wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego. Skarga o wznowienie została oparta na podstawie wskazanej w art. 272 § 1 i 22 P.p.s.a., tj. na wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 8 kwietnia 2014 r., sygn. akt: SK 22/11, w którym to Trybunał orzekł, że art. 180 w związku z art. 178 i art. 176 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. − Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270, 1101 i 1529) w zakresie, w jakim przewiduje odrzucenie, bez wezwania do usunięcia braków, skargi kasacyjnej niespełniającej wymogu zamieszczenia w niej wniosku o uchylenie lub zmianę orzeczenia wraz z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia lub zmiany: a) jest zgodny z wywodzoną z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej zasadą przyzwoitej legislacji, b) jest niezgodny z art. 45 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 oraz z art. 78 Konstytucji, a także z wywodzoną z art. 2 Konstytucji zasadą ochrony zaufania obywateli do państwa i stanowionego przez nie prawa. Mając na uwadze, że w zakresie spraw zakończonych prawomocnym wyrokiem sądu administracyjnego, na podstawie art. 272 § 1 P.p.s.a. można żądać wznowienia postępowania również w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego zostało wydane orzeczenie a w myśl § 2 tego artykułu, w sytuacji określonej w § 1 skargę o wznowienie postępowania wnosi się w terminie trzech miesięcy od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego, czyli w niniejszym przypadku do dnia 27 lipca 2014 r. (sentencja wyroku została opublikowana w Dzienniku Ustaw z dnia 28 kwietnia 2014 r. pod poz. 543) pełnomocnik spółki wniósł o uchylenie postanowienia NSA z dnia 12 grudnia 2013 r, sygn. akt I FSK 1181/12 odrzucającego skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w L. z dnia 11 kwietnia 2012 r. sygn. akt I SA/Łd 1598/11 w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w L. z dnia 28 października 2011 r. nr [...] i rozpoznanie skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zgodnie z art. 272 P.p.s.a. można żądać wznowienia postępowania również w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub ustawą, na podstawie którego zostało wydane orzeczenie (§ 1). W takiej sytuacji skargę o wznowienie postępowania wnosi się w terminie trzech miesięcy od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego. Jeżeli w chwili wydania orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego orzeczenie sądowe nie było jeszcze prawomocne na skutek wniesienia środka odwoławczego, który został następnie odrzucony, termin biegnie od dnia doręczenia postanowienia o odrzuceniu (§ 2). Wskazany przez stronę, jako podstawa wznowienia postępowania sądowego, wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 8 kwietnia 2014 r., sygn. akt: SK 22/11 wszedł w życie dnia 28 kwietnia 2014 r. (sentencja wyroku została opublikowana w Dzienniku Ustaw z dnia 28 kwietnia 2014 r. pod poz. 543). Tymczasem skarga o wznowienie postępowania została nadana w urzędzie pocztowym w dniu 8 maja 2014 r., a zatem z zachowaniem terminu, o którym mowa w art. 272 § 2 P.p.s.a., który wynosi trzy miesiące od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego. W tym miejscu przypomnieć należy, że w uchwale 7 sędziów z dnia 28 czerwca 2010 r., sygn. akt II GPS 1/10 (ONSAiWSA 2010/5/81) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, iż przepis art. 272 § 1 P.p.s.a. stanowi podstawę wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego w każdym przypadku, gdy orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania z Konstytucją, umową międzynarodową lub ustawą obejmuje akt normatywny, jaki stosował lub powinien zastosować sąd administracyjny lub organ administracji publicznej w danej sprawie. W świetle przedstawionego przez Naczelny Sąd Administracyjny w powżyszej uchwale stanowiska stwierdzić należy, że przepis art. 272 § 1 P.p.s.a. nie zawiera ograniczeń w podstawie do wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego i stanowi niejako przepis wykonawczy do art. 190 ust. 4 Konstytucji RP (tak: A. Kabat [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LEX, 2013). W realiach rozpoznanej sprawy, w świetle wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 8 kwietnia 2014 r., sygn. akt: SK 22/11, stwierdzić należy, że skarga o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego, jako zawierająca usprawiedliwioną podstawę, podlega uwzględnieniu. W wyroku tym Trybunał Konstytucyjny uznał, że: "Art. 180 w związku z art. 178 i art. 176 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270, 1101 i 1529) w zakresie, w jakim przewiduje odrzucenie, bez wezwania do usunięcia braków, skargi kasacyjnej niespełniającej wymogu zamieszczenia w niej wniosku o uchylenie lub zmianę orzeczenia wraz z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia lub zmiany: a) jest zgodny z wywodzoną z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej zasadą przyzwoitej legislacji, b) jest niezgodny z art. 45 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 oraz z art. 78 Konstytucji, a także z wywodzoną z art. 2 Konstytucji zasadą ochrony zaufania obywateli do państwa i stanowionego przez nie prawa." Tymczasem postanowieniem z dnia 12 grudnia 2013 r, sygn. akt I FSK 1181/12, na podstawie art. 180 P.p.s.a., NSA odrzucił skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 11 kwietnia 2012 r. sygn. akt I SA/Łd 1598/11. W uzasadnieniu postanowienia NSA stwierdził, że w "rozpoznawanej sprawie, działający w imieniu skarżącej doradca podatkowy nie dopełnił obowiązku z art. 176 P.p.s.a., gdyż w treści skargi kasacyjnej nie sformułował wniosku o uchylenie lub zmianę zaskarżonego orzeczenia z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia lub zmiany, co stanowi istotny, a co więcej nieusuwalny brak skargi kasacyjnej w zakresie konstrukcyjnym". Zatem w postanowieniu z dnia z dnia 12 grudnia 2013 r., sygn. akt I FSK 1181/12, zostały zastosowane przepisy (art. 180 w zw. z art. 176 P.p.s.a.) w zakresie (odrzucono skargę kasacyjną bez wezwania do usunięcia braków skargi kasacyjnej), w którym Trybunał Konstytucyjny orzekł niezgodność tych przepisów z art. 45 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 oraz z art. 78 Konstytucji. Biorąc pod uwagę wszystkie przedstawione wyżej okoliczności Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 282 § 2 P.p.s.a uchylił postanowienie NSA z dnia 12 grudnia 2013 r., sygn. akt I FSK 1181/12.