I FZ 101/17
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2017-06-21
Skład orzekający: Marek Zirk-Sadowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odrzucenie skargi przez Wojewódzki Sąd Administracyjny z powodu nieuzupełnienia braków formalnych, polegających na rozbieżności między odpisem z KRS a rzeczywistym składem zarządu spółki udzielającym pełnomocnictwa, jest zasadne, jeśli osoba podpisująca pełnomocnictwo była w dacie jego udzielenia umocowana do działania w imieniu spółki?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uchylił postanowienie WSA, uznając, że odrzucenie skargi było przedwczesne i nadmiernie rygorystyczne. Sąd stwierdził, że osoba podpisująca pełnomocnictwo była umocowana do działania w imieniu spółki w dacie jego udzielenia, a wpis do KRS ma charakter deklaratoryjny. Rozbieżność między odpisem z KRS a rzeczywistym stanem rzeczy nie powinna prowadzić do tak daleko idących skutków procesowych, zwłaszcza gdy wezwanie do uzupełnienia braków nie było w pełni jednoznaczne. W takiej sytuacji sąd pierwszej instancji powinien był zwrócić się o dodatkowe wyjaśnienia.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił skargę spółki E. [...] sp. z o.o. z powodu nieuzupełnienia braków formalnych, polegających na tym, że osoba podpisująca pełnomocnictwo procesowe nie widniała w nadesłanym odpisie z KRS jako umocowana do reprezentacji spółki. Spółka wniosła zażalenie, zarzucając naruszenie przepisów Ppsa i domagając się uchylenia postanowienia. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Marek Zirk-Sadowski, po rozpoznaniu w dniu 21 czerwca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia E [...] sp. z o.o. z/s w G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 26 stycznia 2017 r. sygn. akt I SA/Gd 1561/16 odrzucające skargę E. [...] sp. z o.o. z/s w G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w G. z dnia 26 września 2016 r. nr [...] w przedmiocie określenia przybliżonej kwoty zobowiązania w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2012 r. oraz dokonania zabezpieczenia na majątku podatnika postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie.
Zaskarżonym postanowieniem z 26 stycznia 2017 r., I SA/Gd 1561/16, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił skargę E. [...] sp. z o.o. z siedzibą w G., z uwagi na nieuzupełnienie jej braków formalnych, stosownie do art. 58 § 1 pkt 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Ppsa). Sąd stwierdził bowiem, że w odpowiedzi na wezwanie o uzupełnienie braków przesłano wprawdzie pełnomocnictwo procesowe oraz odpis z rejestru przedsiębiorców KRS, tym niemniej pełnomocnictwa nie podpisała osoba umocowania do reprezentacji spółki, która widnieje w nadesłanym odpisie z KRS. Tym samym nie przedstawiono dokumentów, z których wynikałoby umocowanie pełnomocnika do zastępowania spółki w niniejszej sprawie.
W zażaleniu na powyższe postanowienie zarzucono naruszenie art. 49 § 1 oraz art. 58 § 1 pkt 3 Ppsa i wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji, jak również o zwrot kosztów postępowania zażaleniowego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Jak wynika z motywów zażalenia oraz załączonej do niego dokumentacji, w szczególności w postaci kopii uchwał dotyczących zmian w zarządzie skarżącej (k. 41-48 akt sąd.), osoba podpisująca pełnomocnictwo (p. I. O.) była w dacie jego udzielenia umocowana do działania w imieniu spółki, jako jej organ (zarząd), w rozumieniu art. 28 § 1 Ppsa. Wskazana osoba została bowiem powołana w skład (jednoosobowego) zarządu spółki z dniem 9 grudnia 2016 r., podczas gdy pełnomocnictwa udzielono 9 stycznia 2017 r. (k. 21 oraz 46 akt sąd.). Wpis do rejestru KRS ma w ww. zakresie (zmian w składzie zarządu spółki) charakter deklaratoryjny, stosownie do art. 201 § 4 Kodeksu spółek handlowych (por. np. wyrok SN z 7 lipca 2005 r., V CK 839/04, LEX nr 536022), toteż nie może być wątpliwości co do tego, że pełnomocnictwo zostało prawidłowo udzielone, a reprezentujący spółkę adwokat legitymował się mandatem procesowym w rozpoznawanej sprawie.
W takiej sytuacji, gdy pełnomocnictwo zostało prawidłowo udzielone przez osobę umocowaną do reprezentacji spółki, rozbieżność pomiędzy treścią nadesłanego odpisu z KRS (w którym nie ujawniono jeszcze zmiany w zarządzie spółki, pomimo jej niezwłocznego zgłoszenia do sądu rejestrowego – k. 48 akt sąd. in verso), a rzeczywistym stanem rzeczy (składem organu zarządzającego spółki, który udzielił pełnomocnictwa), nie powinna powodować dla strony tak daleko idących, negatywnych skutków procesowych, jak odrzucenie skargi. Zwłaszcza zaś, gdy – jak w niniejszej sprawie – wezwanie dotyczyło: a) złożenia pełnomocnictwa procesowego oraz b) złożenia dokumentu (...) określającego umocowanie do reprezentowania strony skarżącej (k. 13 i 15 akt sąd.), bez jednoczesnego wskazania, że odpis z KRS powinien potwierdzać umocowanie osoby, która udzieliła zawodowemu pełnomocnikowi mandatu procesowego, do działania w imieniu spółki w dacie podpisania dokumentu pełnomocnictwa. Wbrew bowiem twierdzeniu Sądu pierwszej instancji (s. 2 in fine uzasadnienia postanowienia) wezwanie w tym zakresie nie było w pełni jednoznaczne (zupełne). Przy wskazanej jego treści przesłanie odpisu z KRS oraz dokumentu pełnomocnictwa czyniło zadość wezwaniu, nawet jeżeli wynikała z nich niezgodność co do osoby udzielającej pełnomocnictwa oraz osoby wchodzącej w skład zarządu spółki (tj. umocowanej do udzielenia pełnomocnictwa w imieniu spółki). Na tym tle podzielić należy więc zapatrywanie strony skarżącej, że w sytuacji dostrzeżenia wspomnianej rozbieżności Sąd pierwszej instancji powinien był zwrócić się o dodatkowe wyjaśnienia w trybie art. 49 § 1 w zw. z art. 58 § 1 pkt 3 Ppsa. Odrzucenie skargi na mocy tego ostatnio wymienionego przepisu było natomiast przedwczesne i nadmiernie rygorystyczne w świetle konstytucyjnych standardów prawa do sądu (s. 4 i n. zażalenia).
Z tych powodów należało orzec jak w sentencji postanowienia, stosownie do art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 Ppsa. Z kolei w nawiązaniu do wniosku o zwrot kosztów postępowania zażaleniowego przypomnieć należy, że nie ma takiej możliwości w przypadku zaskarżenia postanowienia kończącego postępowanie w sprawie (por. odpowiednio uchwałę NSA o sygn. akt I OPS 4/07, ONSAiWSA z 2008 r., nr 2, poz. 23).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło