I FZ 119/18
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2018-05-15
Skład orzekający: Arkadiusz Cudak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zażalenie na zarządzenie wzywające do uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia na postanowienie sądu pierwszej instancji może zostać uwzględnione, jeśli strona nie uiściła wymaganej opłaty sądowej i prawomocnie odmówiono jej przyznania prawa pomocy?Ratio decidendi
Zażalenie na zarządzenie wzywające do uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia na postanowienie sądu pierwszej instancji nie może zostać uwzględnione, jeśli strona nie uiściła wymaganej opłaty sądowej, a jej wniosek o przyznanie prawa pomocy został prawomocnie oddalony. Działanie przewodniczącego sądu wzywającego do uiszczenia opłaty jest zgodne z przepisami Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.Stan faktyczny
Strona złożyła zażalenie na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału WSA w Rzeszowie z dnia 14 grudnia 2017 r., którym wezwano ją do uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia na postanowienie WSA z dnia 29 grudnia 2016 r. w kwocie 100 zł. Strona wniosła o uchylenie zarządzenia, powołując się na trudną sytuację materialną. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie strony na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału.Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Arkadiusz Cudak (spr.), , , po rozpoznaniu w dniu 15 maja 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia G. K. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 14 grudnia 2017 r. sygn. akt I SA/Rz 20/16 w zakresie wpisu od zażalenia w sprawie ze skarg G. K. na decyzje Dyrektora Izby Skarbowej w R. z dnia 5 listopada 2015 r.: - nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za styczeń 2011 r. oraz - nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za lipiec 2011 r. postanawia oddalić zażalenie.
Zarządzeniem z 14 grudnia 2017 r., w sprawie o sygn. akt I SA/Rz 20/16, Przewodniczący Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie (dalej: Przewodniczący Wydziału), działając na podstawie art. 220 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2017 r., poz. 1369, ze zm.), dalej: p.p.s.a., wezwał G. K. (dalej: strona lub skarżący) do uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia z 16 stycznia 2017 r. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z 29 grudnia 2016 r., w kwocie 100 zł, ustalonej stosownie do § 2 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193, ze zm.), dalej: rozporządzenie.
Na powyższe zarządzenie skarżący złożył zażalenie z 4 stycznia 2018 r., wnosząc o jego uchylenie. W uzasadnieniu zażalenia skarżący wskazał na swoją obecną sytuację materialną, która uniemożliwia mu uiszczenie żądanej opłaty sądowej.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw, przez co należało je oddalić.
Na wstępie - mając na uwadze argumentację przedstawioną w zażaleniu - zakreślić należy granice sporu w sprawie poddanej kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego na skutek zażalenia skarżącego. Podkreślenia zatem wymaga, że przedmiotem zażalenia jest zarządzenie Przewodniczącego Wydziału z 14 grudnia 2017 r., wzywające skarżącego do uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia na postanowienie Sądu pierwszej instancji z 29 grudnia 2016 r.
Zgodnie z art. 220 § 1 p.p.s.a. sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W tym przypadku, z zastrzeżeniem § 2 i 3, przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. Skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd (art. 220 § 3 p.p.s.a.). Ponadto w myśl art. 230 § 1 p.p.s.a. od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji (do których należą skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania - § 2 art. 230 p.p.s.a.) pobiera się wpis stosunkowy lub stały.
Mając na uwadze tak określone ramy prawne i faktyczne rozpoznawanej sprawy wskazać należy, iż na obecnym etapie postępowania (zażalenie na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu) przedmiotem oceny Sądu drugiej instancji jest zasadność wydania przez Przewodniczącego Wydziału skarżonego zarządzenia.
Z akt sprawy wynika, że postanowienie Sądu pierwszej instancji z 29 grudnia 2016 r. (k. 220) wydane zostało w sprawie wszczętej skargami strony na decyzje Dyrektora Izby Skarbowej w R. z 5 listopada 2015 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za styczeń 2011 r. i lipiec 2011 r. i było kolejnym już rozstrzygnięciem odrzucającym środek zaskarżenia od rozstrzygnięć dotyczących odmowy wstrzymania wykonania decyzji objętych skargami. Wnosząc ww. zażalenie strona nie uiściła wymaganej prawem opłaty sądowej (wpisu od zażalenia).
Równolegle w sprawie toczyło się postępowanie w przedmiocie udzielenia skarżącemu prawa pomocy (wnioski złożone z 28 października 2016 r. i 14 grudnia 2016 r., odpowiednio: k. 144 i k. 199), zakończone prawomocnie postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z 4 stycznia 2017 r. (k. 227), utrzymującym w mocy postanowienie referendarza sądowego z 28 listopada 2016 r. o odmowie przyznania prawa pomocy (postępowanie z drugiego z ww. wniosków zostało umorzone przez referendarza sądowego postanowieniem z 16 stycznia 2017 r., k. 238, gdyż wniosek w tym przedmiocie został złożony w toku toczącego się już w tym samym zakresie postępowania).
W takiej sytuacji, tj. w przypadku braku uiszczenia wymaganej prawem opłaty sądowej oraz prawomocnego negatywnego rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy, Przewodniczący Wydziału zobligowany był na podstawie art. 220 § 1 p.p.s.a. wezwać stronę - pod rygorem odrzucenia zażalenia - do uiszczenia wpisu od zażalenia, co nastąpiło zarządzeniem z 14 grudnia 2017 r.
W związku z powyższym działanie Przewodniczącego Wydziału pozostawało w zgodzie z przepisami Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i brak jest podstaw do uchylenia zaskarżonego zarządzenia.
Niezależnie od powyższego Sąd kasacyjny zauważa, że okoliczności powoływane przez skarżącego w zażaleniu nie dotyczą w istocie zaskarżonego zarządzenia, a kwestionują działanie Sądu pierwszej instancji w zakresie odmowy przyznania prawa pomocy. Kwestie te wykraczają jednakże poza ramy prawne i faktyczne postępowania wywołanego wniesionym zażaleniem, przez co pozostały poza oceną Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Z przytoczonych powyżej powodów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i § 2 oraz art. 198 p.p.s.a, orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło