I FZ 243/08

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Małgorzata Niezgódka - Medek (spr.) po rozpoznaniu w dniu 7 października 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia A. N. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 11 kwietnia 2008 r. sygn. akt III SA/Gl 1300/07 w zakresie przywrócenia terminu w sprawie ze skargi A. N. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 29 czerwca 2007 r. nr (...) w przedmiocie podatku od towarów i usług postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i przywrócić termin do uiszczenia wpisu od skargi Przedmiotem zażalenia jest postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 11 kwietnia 2008 r., sygn. akt III SA/Gl 1300/07, mocą którego odmówiono A. N. przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że wysłał do strony wezwanie do uiszczenia wpisu w kwocie 100 zł, jednakże adresat korespondencji nie odebrał. Z uwagi na powyższe skarga została odrzucona mocą postanowienia z dnia 17 grudnia 2007 r. We wniosku o przywrócenie terminu skarżący podał, że był nieobecny w miejscu zamieszkania z powodów rodzinnych. Skarżący przedstawił kserokopię oświadczenia teścia – I. I., że on (skarżący) i jego żona przebywali u teścia w celu udzielenia pomocy w opiece nad chorą teściową. Dodatkowo strona przedłożyła zaświadczenie o stanie zdrowia K. I. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w oparciu o art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - zwana dalej P.p.s.a. - oddalił wniosek strony. Uznał bowiem, że skarżący miał możliwość wyręczenia się inną osobą w dokonaniu czynności, do której został wezwany. Ponadto skarżący wniósł do sądu kilka skarg, więc mógł spodziewać się korespondencji z sądu, a co za tym idzie, winien był, planując dłuższą nieobecność w miejscu zamieszkania, podjąć stosowne kroki zapewniające skuteczne doręczanie mu korespondencji. Oceniając przedłożone zaświadczenie lekarskie Sąd zauważył, że choroba teściowej skarżącego trwała już od kilku miesięcy i nic nie wskazuje na pogorszenie jej stanu zdrowia na przełomie października i listopada 2007 r., co uzasadniałoby konieczność sprawowania nad nią opieki nie tylko przez męża, ale również przez córkę i zięcia w tym okresie. W zażaleniu na przedmiotowe postanowienie strona wniosła o jego uchylenie i o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji. Skarżący nie podzielił stanowiska Sądu, jakoby nie zaistniała w tej sprawie obiektywnie niezawiniona przeszkoda do uiszczenia wpisu od skargi w terminie. Stwierdził, że z przedstawionych przezeń dokumentów wynika konieczność pomocy teściowi w opiece nad chorą teściową. Ponadto podkreślił, że nie jest prawdą, jakoby mógł podjąć działania zmierzające do skutecznego doręczenia mu korespondencji podczas nieobecności. Po pierwsze bowiem nie miał on żadnej osoby, którą mógłby się w tym zakresie posłużyć, a po drugie sytuacja była na tyle nagląca i poważna, że jego uwaga skupiała się wyłącznie na tym. W ocenie skarżącego Sąd winien podać, na jakich okolicznościach opiera taki zarzut, bowiem nie obowiązują w tym zakresie żadne domniemania faktyczne. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Jak stanowi art. 86 § 1 P.p.s.a., sąd na wniosek strony postanowi przywrócenie terminu, jeżeli ta nie dokonała czynności w postępowaniu sądowym w terminie bez swojej winy. Z powyższego przepisu wynika, iż konieczną, a zarazem podstawową przesłanką przywrócenia terminu jest brak winy po stronie podmiotu dokonującego danej czynności. Prowadzenie spraw w sformalizowanym postępowaniu sądowym wymaga od stron szczególnej staranności. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w zaistniałym w niniejszej sprawie stanie faktycznym poważna choroba teściowej skarżącego była okolicznością, o której mowa w art. 86 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny w pełni zgadza się z twierdzeniem strony, że przy tak poważnym schorzeniu i konieczności zapewnienia stałej opieki miał on prawo skupić się wyłącznie na pomocy rodzinie. Dlatego też niezapewnienie prawidłowego odbioru korespondencji miało w tym wypadku charakter niezawiniony. Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o odpowiednio zastosowany art. 188 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a. postanowił uchylić zaskarżone postanowienie i przywrócić termin do uiszczenia wpisu od skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K.