I FZ 331/10

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA: Adam Bącal, , , po rozpoznaniu w dniu 23 września 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia PPHU "P." Sp. z o.o. w Z. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 11 czerwca 2010 r. sygn. akt III SA/Gl 771/09 w zakresie odmowy przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi PPHU "P." Sp. z o.o. w Z. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 12 maja 2009 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług postanawia: oddalić zażalenie. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 11 czerwca 2010 r., sygn. akt III SA/Gl 771/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odmówił PPHU "P." Sp. z o.o. w Z. (zwanej dalej "Spółką") przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi tej Spółki na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z 12 maja 2009 r., nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług. Sąd pierwszej instancji wskazał w uzasadnieniu, że kwestia prawa pomocy w niniejszej sprawie była już rozpoznawana przez WSA w Gliwicach oraz przez Naczelny Sąd Administracyjny (odpowiednio: postanowienie z dnia 2 grudnia 2009 r. oraz postanowienie z dnia 25 marca 2010 r., sygn. akt I FZ 48/10). Kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy mógł zatem być potraktowany jedynie jako wniosek o uchylenie bądź o zmianę postanowienia wskutek zmiany okoliczności sprawy. WSA w Gliwicach stwierdził jednak, że wniosek ten nie zawierał żadnych nowych okoliczności, które miałyby takie znaczenie dla sprawy, aby przyznanie prawa pomocy w żądanym zakresie było uzasadnione. W zażaleniu na powyższe postanowienie Spółka wniosła "o jego uchylenie, przywrócenie terminu, zwolnienie z kosztów sądowych i przyjęcie skargi kasacyjnej". W uzasadnieniu zażalenia Spółka podkreśliła, że Sąd od dwóch lat ma możliwość obserwacji jej sytuacji finansowej, z której wynika, że Spółka została pozbawiona środków finansowych i nie jest w stanie ponosić kosztów postępowania sądowego. Podniosła, że nie prowadzi działalności gospodarczej, która została "zablokowana przez przestępcze działania organów sądowych, prokuratorskich, policyjnych i skarbowych" oraz że funkcjonuje jedynie dzięki pożyczkom celowym jednego z wierzycieli. Spółka wskazała także na postanowienia wydane w innych sprawach, w których prawo pomocy w żądanym zakresie zostało jej przyznane. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy zauważyć, że kwestia przyznania Spółce prawa pomocy na tle rozpatrywanej sprawy była już przedmiotem postanowień zarówno WSA w Gliwicach, jak i Naczelnego Sądu Administracyjnego. W związku z powyższym ponowny wniosek Spółki o przyznanie prawa pomocy powinien być rozpoznany i oceniony pod kątem zmiany okoliczności, jakie zaszły od czasu rozpoznania pierwszego wniosku. Zgodnie bowiem z art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej "u.p.p.s.a.") postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Oceniając ponowny wniosek Spółki przez pryzmat przesłanek wynikających z powyższego przepisu, należy podzielić pogląd Sądu pierwszej instancji, że wniosek ten powielał argumentację, jaką zawierał wniosek wcześniejszy. Argumentacja ta, jak wyżej wspomniano, została już oceniona, zaś ocena ta zweryfikowana w toku postępowania instancyjnego przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Prawidłowo Sąd pierwszej instancji zastosował powyższy przepis, uznając, że w niniejszej sprawie brak jest podstaw do zmiany postanowienia tego Sądu z dnia 2 grudnia 2009 r., ponieważ argumentacja wniosku o zmianę tego orzeczenia nie różniła się od poprzedniej, podnoszonej w postępowaniu z wniosku o przyznanie prawa pomocy i nie wskazywała na żadną zmianę okoliczności, a tym bardziej taką, której waga przemawiałaby za zmianą dotychczasowego rozstrzygnięcia i przyznaniem Spółce prawa pomocy w żądanym zakresie. Zauważyć należy, że Spółka również w treści zażalenia nie podniosła jakichkolwiek argumentów wskazujących na taką zmianę okoliczności przyjętych przez Sąd pierwszej instancji za podstawę rozstrzygnięcia z dnia 2 grudnia 2009 r., które uzasadniałaby zmianę tego orzeczenia. Wręcz przeciwnie, jak wynika z akt sprawy, rozpatrywane w niniejszej sprawie zażalenie jest w istocie powtórzeniem treści zażalenia na postanowienie Sądu pierwszej instancji z 2 grudnia 2009 r. Zażalenie Spółki zawiera wiele ogólnikowych stwierdzeń o wyraźnym zabarwieniu emocjonalnym, które nic nowego nie wnoszą do sprawy. W szczególności nie można zgodzić się z poglądem wyrażonym w zażaleniu, że okoliczność przyznania Spółce prawa pomocy w czternastu sprawach może być argumentem jednoznacznie przemawiającym za przyznaniem prawa pomocy w rozpoznawanej sprawie. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego powołane przez Spółkę rozstrzygnięcia nie mogą mieć nawet waloru pomocniczego, gdyż opierają się one na stanach faktycznych obejmujących stan majątkowy Spółki sprzed 2 lub 3 lat. Nadto nie do przyjęcia byłaby sytuacja, gdyby sąd rozpoznający sprawę, dla zachowania jednolitej linii orzeczniczej, rozstrzygał nie na podstawie akt tej sprawy, a jedynie w oparciu o stanowisko wyrażone w podobnej sprawie przez inny skład orzekający. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. Nie znajdując podstaw do uwzględnienia zażalenia, należało stosownie do art. 184 w związku z art. 197 § 2 u.p.p.s.a. orzec jak w sentencji.