I GSK 809/21

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Bogdan Fischer Sędzia NSA Joanna Wegner (spr.) Sędzia del. WSA Jacek Boratyn Protokolant starszy asystent sędziego Piotr Kaczmarek po rozpoznaniu w dniu 22 stycznia 2025 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej W. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 grudnia 2020 r., sygn. akt VIII SA/Wa 617/20 w sprawie ze skargi W. K. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 19 czerwca 2020 r., nr RR.po.027.44.2019 w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie udzielenia wsparcia dla producentów owoców i warzyw 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od W. K. na rzecz Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi 360 kwotę (słownie: trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 22 grudnia 2020 r., sygn. akt VIII SA/Wa 617/20 na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325) – zwanej dalej: "p.p.s.a." oddalił skargę W. K. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 19 czerwca 2020 r. w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie udzielenia wsparcia dla rolnika. Od tego wyroku Sądu pierwszej instancji skarżący złożył skargę kasacyjną, zaskarżając wyrok w całości, wnosząc o jego uchylenie w całości oraz rozpoznanie skargi, ewentualnie o uchylenie wyroku w całości oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji i o zasądzenie od organu kosztów postępowania. Zarzucił, że wyrok został wydany z naruszeniem przepisów art. 3 § 1, art. 134 § 1, art. 135, art. 141 § 4 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c oraz art. 151 p.p.s.a., art. 1 § 1 i 2 Prawa o ustroju sądów administracyjnych w związku z art. 7, art. 2, art. 64 ust. 1 i 2 Konstytucji w związku z art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 10, art. 36 § 1 i 2, art. 21, art. 155, art. 110 § 1, art. 157 § 2 i art. 156 § 2 k.p.a. Wskazał, że jego zdaniem Sąd pierwszej instancji nie wywiązał się z obowiązków sprawowania kontroli legalności administracji. Stwierdził, że błędna ocena Sądu pierwszej instancji dotyczyła możliwości jednoczesnego prowadzenia postępowania na podstawie art. 155 k.p.a. oraz postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji i występowania przesłanki negatywnej stwierdzenia nieważności decyzji. Zarzucił ponadto brak przedstawienia pełnego stanu sprawy, analizy skutków cywilistycznych decyzji, analizy zdarzeń i działań organu w całym postępowaniu, brak kompletności uzasadnienia zaskarżonego wyroku, brak oceny legalności działania organów w okresie poprzedzającym wszczęcie postępowania, brak zawiadomienia pełnomocnika o złożeniu wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji, podanie nieprawdziwej przyczyny decyzji przedłużania postępowania, brak zawiadomienia strony o konieczności ustanowienia pełnomocnika. Zdaniem skarżącego decyzja, której nieważność stwierdzono wywoływała nieodwracalne skutki w rozumieniu art. 156 § 2 k.p.a. W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ wniósł o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z 183 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Jeżeli nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a., a w rozpoznawanej sprawie nie wystąpiły, to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej. Przypomnieć należy, że skarga kasacyjna jest środkiem sformalizowanym, wymagającym profesjonalnego sporządzenia, czego wyrazem jest przymus adwokacko-radcowski. Prawidłowa konstrukcja zarzutów wymaga przede wszystkim precyzyjnego określenia tej jednostki redakcyjnej tekstu prawnego, którego zarzut dotyczy. Należy także określić dane aktu prawnego, w którym dany przepis się znajduje w sposób powszechnie przyjęty, to jest wskazać rodzaj aktu prawnego, jego datę, w razie potrzeby autora oraz niezbędne dane publikacyjne, precyzujące zarazem wersję tekstu normatywnego. W skardze kasacyjnej posłużono się powszechnie używanym skrótowcem "k.p.a." i dlatego możliwe było odkodowanie pełnego tekstu ustawy, której zarzuty środka odwoławczego dotyczą – jako ustawy z 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2019 r., poz. 735). Jednakże artykuły 8, 10, 21 składają się z mniejszych jednostek redakcyjnych, paragrafów. Przywołanie w tej sytuacji jedynie numerów artykułów nie spełnia wymagania dostatecznej precyzji skargi kasacyjnej i z tego powodu zarzuty te nie poddawały się merytorycznemu rozpoznaniu. Kontrolowana w tej sprawie przez Sąd pierwszej instancji decyzja wydana była w trybie nieważności postępowania i stanowisko skarżącego nie podważa trafności zaskarżonego wyroku. Nie znajduje uzasadnienia zarzut naruszenia art. 156 § 2 k.p.a. dlatego, że decyzja dotycząca przyznania wsparcia finansowego nie należy do kategorii aktów wywołujących nieodwracalne skutki prawne. Skutek taki co do zasady nie występuje wówczas, gdy decyzja opiewa na określoną kwotę środków pieniężnych, bowiem ta może zawsze podlegać przesunięciu, zwrotowi. Pieniądze należą do rzeczy oznaczonych co do gatunku i ich zużycie nie blokuje możliwości zwrotu tej samej kwoty, pochodzącej choćby z innego źródła. Jeśli chodzi o podnoszoną przez skarżącego dwutorowość postępowania w trybie art. 155 k.p.a. i postępowania w sprawie nieważności decyzji, to taka w sprawie nie występowała. Z tego powodu zarzut ten jest nietrafny. Nie są uzasadnione twierdzenia skarżącego o niekompletności uzasadnienia zaskarżonego wyroku czy też braku wszechstronnego rozpoznania sprawy. Sąd ze spoczywających na nim obowiązków wywiązał się należycie. Skarżący zaś nie uargumentował swojego stanowiska w tym zakresie. Za takie nie można uznać zarzucanych mankamentów sądowej kontroli, które miałyby polegać na niedokonaniu analizy cywilistycznej skutków decyzji organu, czynności przedprocesowych czy oczekiwanego przez skarżącego sugestii co do udzielenia pełnomocnictwa. Zagadnienia te nie należały do objętej postępowaniem sądowoadministracyjnym istoty sprawy załatwionej decyzją administracyjną. Pozostałe zarzuty naruszenia prawa procesowego są nieuzasadnione, dlatego że zarzuty skargi kasacyjnej nie zostały należycie i jasno zredagowane. Brakuje im także czytelnego uzasadnienia i powiązania podnoszonych naruszeń z wynikiem przeprowadzonego przez Sąd pierwszej instancji postępowania. Wymienienie w jednym ciągu kilkunastu przepisów postępowania bez jednoznacznego wskazania na czym miałoby ich naruszenie polegać nie spełnia warunku dostatecznej precyzji ani konstrukcji zarzutu. Zarzut oparty na drugiej podstawie powinien koncentrować się na identyfikacji niedostrzeżenia przez Sąd pierwszej instancji czynności procesowej, którą organ administracji dokonał wadliwie i wykazania, że naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zbliżone uwagi poczynić należy w odniesieniu do sformułowanych w środku odwoławczym zarzutów naruszenia przepisów Konstytucji, które z kolei należą do kategorii prawa materialnego. W takim przypadku – na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. – skarżący obowiązany był do konkretyzacji jednej z wymienionych w tym przepisie postaci naruszenia prawa. Z tej powinności skarżący się nie wywiązał co implikuje brak możliwości merytorycznego rozpoznania tak postawionego zarzutu i automatycznie czyni go niezasadnym. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną. O kosztach postępowania Sąd postanowił na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a.