I GZ 125/17

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Maria Jagielska po rozpoznaniu w dniu 14 czerwca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia M. J. B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 6 kwietnia 2017 r. sygn. akt I SA/Ol 250/17 w zakresie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi M. J. B. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Olsztynie z dnia [...] lutego 2017 r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego postanawia: oddalić zażalenie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie postanowieniem z dnia 6 kwietnia 2017 r. o sygn. akt I SA/Ol 250/14, orzekając na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), odrzucił skargę M. J. B. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Olsztynie (dalej: Dyrektor) z dnia [...] lutego 2017 r. w przedmiocie podatku akcyzowego. Wyjaśniając motywy podjętego rozstrzygnięcia Sąd I wskazał, że wymienioną wyżej decyzję Dyrektora doręczono osobie upoważnionej do odbioru korespondencji w dniu 13 lutego 2017 r., zatem przewidziany w art. 53 § 1 p.p.s.a. 30-dniowy termin do wniesienia skargi upływał 15 marca 2017 r. Skarga została nadana za pośrednictwem poczty 13 marca 2017 r., jednak zaadresowana bezpośrednio do Sądu. Uwzględniając zasady wnoszenia tego typu środków prawnych przewidziane w art. 54 § 1 p.p.s.a. Sąd, w dniu 16 marca 2017 r., przesłał skargę po jej otrzymaniu na adres organu w celu nadania skardze właściwego biegu. Czynności tej dokonano jeden dzień po upływie terminu określonego w art. 53 § 1 p.p.s.a., przy czym WSA odnotował, że skarżąca została prawidłowo pouczona przez organ w zaskarżonej decyzji o sposobie i trybie wnoszenia skargi do sądu. Skoro nie zastosowała się prawidłowo do tego pouczenia, to ją obciążają negatywne skutki przekroczenia terminu do wniesienia skargi. Dla oceny zachowania terminu do wniesienia skargi nie można było przyjąć daty nadania skargi bezpośrednio do Sądu. W zażaleniu złożonym do Naczelnego Sądu Administracyjnego M. J. B., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika (r.pr.), domagała się uchylenia postanowienia Sądu z dnia 6 kwietnia 2017 r. w całości, zarzucając Sądowi dokonanie błędnego ustalenia polegającego na uznaniu, że skarżąca nadała skargę zaadresowaną bezpośrednio do Sądu, podczas gdy skarga została zaadresowana na adres Aleja Marszałka Józefa Piłsudskiego 59A, 10-950 Olsztyn tj. na adres Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Olsztynie, co w konsekwencji doprowadziło do błędnego zastosowania art. 58 § 1 pkt 2 i 54 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie mogło zostać uwzględnione. Stosownie do art. 53 § 1 p.p.s.a. skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie, natomiast zgodnie z treścią art. 54 § 1 i 2 p.p.s.a. skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi, zaś rolą organu jest przekazać skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. Na tle stosowania art. 54 § 1 p.p.s.a. w piśmiennictwie prawniczym przyjmuje się, że w przypadku wniesienia skargi bezpośrednio do sądu sąd ten przekazuje skargę właściwemu organowi administracji publicznej. O zachowaniu terminu do wniesienia skargi decyduje wówczas data nadania skargi przez sąd na adres właściwego organu administracji publicznej, bowiem to właśnie przez złożenie skargi do organu następuje wszczęcie postępowania sądowoadministracyjnego [por. R. Hauser, M. Wierzbowski (red.), Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, 3. wydanie zmienione i uzupełnione, wyd. C.H.BECK, Warszawa 2015, str. 328). Przyjmuje się też, że błąd popełniony przez stronę, polegający na tym, iż wniosła skargę bezpośrednio do sądu, zamiast za pośrednictwem organu, podczas gdy została prawidłowo pouczona o wniesieniu skargi, nie spełnia przesłanki braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi (por. ibidem). Jak wynika z akt sprawy, termin trzydziestu dni do wniesienia skargi na decyzję Dyrektora z dnia [...] lutego 2017 r., prawidłowo doręczoną 13 lutego 2017 r., upływał w tej sprawie z dniem 15 marca 2017 r. Nieprawidłowo zaadresowana skarga bezpośrednio do sądu, wpłynęła do WSA w Olsztynie 14 marca 2017 r. WSA przekazał tak wniesioną skargę organowi w dniu 16 marca 2017 r., przy czym data przekazania skargi nie budzi zastrzeżeń, o czym skarżącą poinformowano (patrz: k. 42 akt sądowych). W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie ulega zatem wątpliwości, że datą wniesienia skargi w niniejszej sprawie pozostaje 16 dzień marca 2017 roku – jako data przekazania przez WSA w Olsztynie błędnie zaadresowanej skargi Dyrektorowi Izby Administracji Skarbowej w Olsztynie (w związku z reformą administracji skarbowej), a to uznanie musiało skutkować zastosowaniem przez WSA przepisu art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. i odrzuceniem skargi wniesionej z uchybieniem terminu, o którym mowa w art. 53 § 1 p.p.s.a., jak trafnie stwierdzono w kontrolowanym postanowieniu. Odnosząc się do argumentacji zażalenia, zauważyć należy, że istotnie, koperta listu poleconego zawierającego skargę została zaadresowana wyjątkowo niefortunnie, ponieważ wskazuje adres WSA w Olsztynie (niepełny, tj. bez kodu pocztowego) oraz pełny adres Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Olsztynie; zawarty na kopercie zwrot "za pośrednictwem" nie niweluje błędu w postaci wskazania WSA w Olsztynie jako adresata przesyłki. Trudno więc się dziwić, że doręczyciel dostarczył zaadresowany w ten sposób list polecony bezpośrednio do Sądu, z czym skarżąca wydaje się zgadzać, gdyż ani z akt niniejszej sprawy, ani z zażalenia nie wynika, aby przeprowadzała procedurę reklamacyjną, jej zdaniem wadliwie doręczonej przesyłki. Ponadto zaznaczyć należy, że skarżąca nie wnioskowała o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, a wniosek taki, składany na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a., uznać trzeba za dopuszczalny, mając przy tym równocześnie na uwadze wyjątkową nieporadność skarżącej w zaadresowaniu skargi, jak też okoliczność, że przyczyna uchybienia terminu do dokonania czynności procesowej wniesienia skargi ustaje w analogicznych przypadkach z dniem doręczenia postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego, utrzymującego w mocy orzeczenie Sądu I instancji w przedmiocie odrzucenia skargi z powodu jej wniesienia po terminie, z którego strona skarżąca dowiaduje się ostatecznie, iż bezsprzecznie uchybiła terminowi do dokonania rzeczonej czynności procesowej. Z wymienionych powodów oraz na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny postanowił jak w sentencji.