I GZ 2/08

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Rafał Batorowicz po rozpoznaniu w dniu 5 lutego 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia "I." Spółki z o. o. w L. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G.W. z dnia 8 listopada 2007 r. sygn. akt I SA/Go 934/07 w zakresie oddalenia wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi w sprawie ze skargi "I." Spółki z o. o. w L. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w R. z dnia [...] lipca 2007 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe oraz określenia kwoty podatku od towarów i usług postanawia: oddalić zażalenie Postanowieniem z dnia 8 listopada 2007 r., sygn. akt I SA/Go 934/07 Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. W. oddalił wniosek "I." Spółki z o. o. w L. o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. Sąd I instancji orzekał w następującym stanie sprawy: Pismem procesowym z dnia 19 października 2007 r. strona skarżąca złożyła wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez złożenie odpisu KRS oraz uiszczenie wpisu sądowego. Braki te zostały uzupełnione wraz ze złożonym wnioskiem. W uzasadnieniu wniosku strona skarżąca przyznała, że pismo z Sądu zawierające wezwanie do uzupełnienia braków formalnych wniesionej skargi zostało odebrane przez pracownika w dniu 8 października 2007 r., jednak data wpływu tego pisma została błędnie odnotowana 12, a nie 8 października 2007 r. Skarżąca podała, iż o fakcie wpływu wezwania do usunięcia braków w dniu 8 października 2007 r. dowiedziała się w dniu 19 października 2007 r. Sąd I instancji wskazał, iż powyższy błąd został dokonany przez pracownika upoważnionego do odbioru korespondencji, a przy ustaleniu winy w niezachowaniu terminu, należy mieć na uwadze działania strony oraz zaniedbanie osób, którymi ona się posługuje, gdyż one ją obciążają i nie uwalniają strony od winy w niezachowaniu terminu. W zażaleniu na postanowienie z dnia 8 listopada 2007 r. spółka zaskarżyła postanowienie w całości oraz wniosła o jego uchylenie. Podniosła, że wbrew twierdzeniu Sądu w niniejszej sprawie nie może być mowy o winie umyślnej, ani nieumyślnej (zaniedbaniu) pracownika odbierającego pocztę. Zdaniem skarżącej dochował on staranności w odbiorze korespondencji, a jedynie przez oczywistą omyłkę źle zanotował datę wpływu korespondencji. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) dalej: p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Art. 87 § 2 p.p.s.a. nakazuje występującemu z powyższym wnioskiem uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Podstawowy problem w sprawie sprowadza się do oceny – czy okoliczności wskazujące zdaniem strony na brak winy w uchybieniu terminu należy zaliczyć do tych, o których mowa w art. 86 § 1 p.p.s.a. Istotnie, powołany przez Sąd I instancji art. 86 § 1 p.p.s.a. uzależnia przywrócenie terminu od kryterium braku winy. Chodzi o to, że strona, która nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym musi wykazać dołożenie szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Sąd powinien przyjąć obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. Zajęcie stanowiska odmiennego uwzględniającego subiektywny miernik staranności wprowadziłoby do stosunków procesowych element niepewności. Słusznie Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał, iż literatura i orzecznictwo do przeszkód uniemożliwiających terminowe dokonanie czynności z uwagi na różnorodność zjawisk życiowych zalicza przerwę w komunikacji, nagłą chorobę strony lub pełnomocnika, która nie pozwala na wyręczenie się inną osobą, powódź, pożar, itp. Przywrócenie nie jest dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Trafnie Sąd I instancji przyjął, że okoliczności podanych przez wnoszącego zażalenie nie można zaliczyć do tych, które warunkują przywrócenie terminu. Nie są to okoliczności obiektywne, lecz uzależnione od strony, a więc subiektywne. Należy przy tym podkreślić, że subiektywność wynika zarówno z zaniedbań pracowników strony względnie jej pełnomocnika procesowego, jak i posłużenia się przez tego pełnomocnika inną osobą. Stąd też w niniejszej sprawie bez znaczenia pozostaje, na ile zachowanie pracownika skarżącej spółki było świadome. W sprawie nie zachodzą okoliczności mogące wskazywać na umyślne działanie pracownika. O ile skarżąca spółka posługuje się osobą ze swojego personelu administracyjnego do wykonywania określonych zadań, takich jak odbiór korespondencji, to są to okoliczności od tej spółki uzależnione, ponieważ to ona zleca pracownikowi czynności wykonywane pod jej kierownictwem. Niewypełnienie obowiązku przez pracownika stanowi wówczas okoliczność obciążającą stronę jak jej własne zawinienie. Podnoszona oczywistość omyłki pracownika czy wykonywanie przez niego obowiązków w ramach zastępstwa wpływać może jedynie na ocenę stopnia nieumyślnego zawinienia (niedbalstwa). Zaniedbanie pracownika odpowiedzialnego za sprawy napływającej korespondencji w zakładzie osoby prawnej będącej stroną nie uzasadnia przyjęcia braku winy strony w uchybieniu terminu (por. wyrok NSA z dnia 9 marca 2000 r., sygn. akt I SA/Gd 1288/99, LEX nr 44331). Z powyższych względów, skoro zaskarżone postanowienie odpowiada prawu, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 p.p.s.a. – zażalenie zostało oddalone.