I GZ 341/20

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2020-12-04

Skład orzekający: sędzia NSA Małgorzata Grzelak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego odmawiającego przyznania prawa pomocy, wniesiony po upływie terminu spowodowanego zawieszeniem biegu terminów procesowych w związku z COVID-19, podlega odrzuceniu?
Ratio decidendi
Sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego odmawiającego przyznania prawa pomocy, wniesiony po upływie terminu, który został zawieszony na mocy przepisów o COVID-19, podlega odrzuceniu. Pomimo zawieszenia biegu terminów procesowych, termin do wniesienia sprzeciwu nie upłynął, a jego dalszy bieg rozpoczął się po ustaniu przyczyn zawieszenia, z uwzględnieniem przepisów o dniach wolnych od pracy. Wniesienie sprzeciwu po tym terminie obliguje sąd do jego odrzucenia.
Stan faktyczny
Skarżąca M. K. wniosła sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego z dnia 11 marca 2020 r. odmawiającego przyznania prawa pomocy. Postanowienie to zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącej w dniu 24 marca 2020 r. Sprzeciw został wniesiony w dniu 6 sierpnia 2020 r., co nastąpiło po upływie terminu do jego wniesienia, mimo zawieszenia biegu terminów procesowych w związku z COVID-19. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku odrzucił sprzeciw, a skarżąca wniosła zażalenie.
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Grzelak po rozpoznaniu w dniu 4 grudnia 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia M. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 14 października 2020 r., sygn. akt I SPP/Bk 10/20 w przedmiocie odrzucenia sprzeciwu od postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi M. K. na postanowienie Dyrektora Podlaskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Łomży z dnia [...] stycznia 2020 r.; nr [...] w przedmiocie uchylenia postanowienia w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie przyznania pomocy finansowej producentom rolnym poszkodowanym przez suszę i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 14 października 2020 r., sygn. akt I SPP/Bk 10/20 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku odrzucił sprzeciw M. K. od postanowienia referendarza sądowego z dnia 11 marca 2020 r. odmawiającego przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi M. K. na postanowienie Dyrektora Podlaskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Łomży z dnia [...] stycznia 2020 r.; nr [...] w przedmiocie uchylenia postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie przyznania pomocy finansowej producentom rolnym poszkodowanym przez suszę i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu podano, że postanowieniem z 11 marca 2020 r. referendarz sądowy odmówił skarżącej przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Odpis postanowienia został doręczony pełnomocnikowi skarżącej 24 marca 2020 r. (k. 21 akt sądowych). Pismem z 2 sierpnia 2020 r., nadanym w placówce pocztowej 6 sierpnia 2020 r. (k. 36), pełnomocnik skarżącej wniósł sprzeciw od powyższego postanowienia. Wobec wniesienia sprzeciwu po upływie zakreślonego terminu, Sąd odrzucił go na podstawie art. 259 § 2 p.p.s.a. Skarżąca złożyła zażalenie na powyższe postanowienie. Z akt sprawy wynika, że sprawa ze skargi M. K. na postanowienie Dyrektora Podlaskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Łomży z dnia [...] stycznia 2020 r. została rozstrzygnięta przez WSA w Białymstoku prawomocnym wyrokiem z dnia 22 lipca 2020 r., sygn. akt I SA/Bk 108/20. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 259 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2019 r., poz. 2325), dalej: p.p.s.a. od zarządzeń i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8 p.p.s.a., strona albo adwokat, radca prawny, doradca podatkowy lub rzecznik patentowy mogą wnieść do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego sprzeciw w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia zarządzenia lub postanowienia. Natomiast § 2 cytowanego artykułu stanowi, że sprzeciw wniesiony po terminie sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym. Z przywołanej regulacji prawnej wynika, jak słusznie wskazał Sąd I instancji, że warunkiem merytorycznego rozpoznania sprzeciwu wniesionego przez stronę jest m.in. jego wniesienie w terminie 7 dni od doręczenia skarżonego postanowienia. W rozpoznawanej sprawie pierwotne doręczenie postanowienia referendarza z 11 marca 2020 r. miało miejsce w dniu 24 marca 2020 r. Ostatnim dniem terminu do wniesienia sprzeciwu byłby zatem wtorek 31 marca 2020 r. W tym dniu - jak prawidłowo wskazał Sąd I instancji - weszła jednak w życie regulacja z art. 15zzs ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 poz. 374 ze zm.) przewidująca zawieszenie biegu terminów procesowych i sądowych w okresie stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID. Przepis ten zawiesił więc bieg terminu do wniesienia sprzeciwu w ostatnim dniu tego terminu. W dniu 16 maja 2020 r. została z kolei ogłoszona ustawa z dnia 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 (Dz. U. z 2020 r. poz. 875 ze zm.). Zgodnie z art. 68 ust. 7 tej ustawy zawieszone terminy zaczęły biec dalej po upływie siedmiu dni od dnia jej wejście w życie, a zatem od niedzieli 24 maja 2020 r. Jak już wspomniano, zawieszenie biegu siedmiodniowego terminu do wniesienia sprzeciwu w niniejszej sprawie nastąpiło po upływie sześciu dni tego terminu. Dalszy bieg tego terminu oznaczał więc, że do jego upływu pozostawał jeden dzień. Termin ten zaczął biec dalej w dniu 24 maja 2020 r. Z końcem tego dnia, w realiach niniejszej sprawy, nie mógł jednak upłynąć, gdyż w myśl art. 83 § 2 p.p.s.a. jeżeli ostatni dzień terminu przypada na sobotę lub dzień ustawowo wolny od pracy, za ostatni dzień terminu uważa się następny dzień po dniu lub dniach wolnych od pracy. Tym samym WSA prawidłowo uznał, że ostatnim dniem do wniesienia sprzeciwu był poniedziałek 25 maja 2020 r. Skarżąca wniosła sprzeciw dopiero 6 sierpnia 2020 r. Wobec powyższego, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, uznać należało, że spełniona została przesłanka obligująca Sąd I instancji do odrzucenia sprzeciwu, określona w art. 259 § 2 p.p.s.a. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło