I GZ 348/25
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2025-09-30
Skład orzekający: Bogdan Fischer
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zasadne jest odrzucenie zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi, jeżeli skarżący nie uiścił wymaganego wpisu sądowego pomimo wezwania, a postępowanie w przedmiocie przyznania prawa pomocy zostało prawomocnie zakończone odmową zwolnienia od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ sąd pierwszej instancji prawidłowo odrzucił zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi z powodu nieuiszczenia wymaganego wpisu sądowego. Skoro postępowanie w przedmiocie przyznania prawa pomocy zostało prawomocnie zakończone odmową zwolnienia od kosztów, a skarżący został prawidłowo wezwany do uiszczenia wpisu, jego dalsze nieuiszczenie skutkuje odrzuceniem środka zaskarżenia na podstawie art. 220 § 3 PPSA.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie odrzucił skargę J. S. na decyzję ARiMR. Skarżący złożył pismo zatytułowane „skarga nadzwyczajna” na postanowienie WSA, które zostało pozostawione bez rozpoznania z powodu niewykonania wezwania do wskazania rodzaju pisma. Następnie skarżący wniósł zażalenie, do którego uiszczenia został wezwany, pod rygorem odrzucenia. Pomimo odmowy przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i prawomocnego zakończenia tego postępowania, skarżący nie uiścił wymaganego wpisu. Wobec powyższego WSA odrzucił zażalenie. Skarżący wniósł zażalenie do NSA.Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Bogdan Fischer po rozpoznaniu w dniu 30 września 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia J. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 31 lipca 2025 r., sygn. akt I SA/Rz 360/24 w przedmiocie odrzucenia zażalenia w sprawie ze skargi J. S. na decyzję Dyrektora Podkarpackiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Rzeszowie z dnia [...] maja 2024 r. nr [...] w przedmiocie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego i przejściowego wsparcia krajowego postanawia: oddalić zażalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie postanowieniem z 2 października 2024 r., I SA/Rz 360/24 odrzucił skargę J. S. (dalej "skarżący", "strona") na decyzję Dyrektora Podkarpackiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR) w Rzeszowie z [...] maja 2024 r. W dniu 9 grudnia 2024 r., skarżący złożył pismo zatytułowane: "skarga nadzwyczajna na wyrok Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie z 2 października 2024 r., sygn. akt I SA/Rz 360/24". Zarządzeniem z 7 stycznia 2025 r., skarżący został wezwany do wskazania rodzaju ww. pisma, pod rygorem pozostawienia go bez rozpoznania. Wobec nie wykonania przez skarżącego niniejszego wezwania, zarządzeniem z dnia 4 lutego 2025 r., postawiono pismo skarżącego z dnia 6 grudnia 2024 r., bez rozpoznania. W ustawowym terminie skarżący wniósł zażalenie. Zarządzeniem z dnia 19 lutego 2025 r., skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia w kwocie 100 złotych w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania, pod rygorem jego odrzucenia. Jednocześnie postanowieniem z 22 kwietnia 2025 r., sygn. akt I SPP/Rz 22/25 Sąd I instancji utrzymał w mocy postanowienie referendarza sądowego z 3 kwietnia 2025 r., odmawiające zmiany postanowienia referendarza sądowego z dnia 19 sierpnia 2024 r. o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W związku z powyższym skarżący został wezwany w dniu 22 kwietnia 2025 r., do wykonania prawomocnego zarządzenia z dnia 19 lutego 2025 r., do uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia na zarządzenie z dnia 4 lutego 2025 r. Odpis wezwania został doręczony skarżącemu w dniu 23 kwietnia 2025 r. i nie został on uiszczony. Wobec powyższego Sąd I instancji postanowieniem z dnia 31 lipca 2025 r., odrzucił zażalenie.
Na powyższe rozstrzygnięcie skarżący wniósł zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do art. 230 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935) od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Pismami, o których mowa w § 1, są skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania (por. § 2). Zgodnie z art. 220 § 1 p.p.s.a. sąd nie podejmuje żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W razie braku odnotowania wpisu przewodniczący wzywa wnoszącego pismo do jego uiszczenia w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania, przy czym na mocy art. 220 § 3 p.p.s.a. w przypadku, gdy rzeczony brak fiskalny dotyczy skargi, bezskuteczny upływ wyznaczonego stronie terminu powoduje odrzucenie środka zaskarżenia.
Kwestię wysokości wpisów sądowych w sprawach sądowoadministracyjnych regulują przepisy wykonawcze zawarte w rozporządzeniu Rady Ministrów z 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2021 r. poz. 535, dalej: "rozporządzenie"), którego § 2 ust. 1 pkt 7 - stanowi, że w sprawach zażaleń na postanowienia wojewódzkich sądów administracyjnych wpis stały wynosi 100 złotych.
Skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Postępowanie w tym przedmiocie zostało prawomocnie zakończone postanowieniem WSA w Rzeszowie z 22 kwietnia 2025 r., I SPP/Rz 22/25, którym utrzymano w mocy postanowienie referendarza sądowego z 3 kwietnia 2025 r., odmawiające skarżącej przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
W sytuacji prawomocnego zakończenia postępowania w zakresie przyznania skarżącemu prawa pomocy zasadne było wezwanie go do wykonania zarządzenia Przewodniczącego Wydziału I WSA w Rzeszowie z 19 lutego 2025 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia. Wezwanie do usunięcia ww. braku fiskalnego zostało doręczone skarżącemu 23 kwietnia 2025 r. W zakreślonym terminie strona nie dokonała wpłaty należnego wpisu sądowego. W konsekwencji nieuiszczenia wpisu w terminie zakreślonym w prawidłowo doręczonym skarżącemu wezwaniu zasadne było odrzucenie zażalenia przez Sąd I instancji na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a.
Podkreślenia wymaga ponadto, że w postępowaniu zażaleniowym dotyczącym postanowienia o odrzuceniu zażalenia nie jest możliwe badanie legalności prawomocnego rozstrzygnięcia Sądu I instancji w przedmiocie odrzucenia skargi– do czego w istocie zmierza argumentacja przedstawiona w uzasadnieniu zażalenia.
Mając na uwadze wyżej przedstawioną argumentację, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło