I GZ 454/24

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Piotr Pietrasz po rozpoznaniu w dniu 22 stycznia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia G. Sp. z o.o. w B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 października 2024 r., sygn. akt VIII SA/Wa 348/24 w zakresie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi G. Sp. z o.o. w B. na decyzję Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Warszawie z dnia 13 marca 2024 r., nr 6/2024 w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności wspólników spółki cywilnej za zaległości z tytułu nienależnie pobranych płatności z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania postanawia: oddalić zażalenie. NSA/post.1 – postanowienie "ogólne" Postanowieniem z 10 października 2024 r., sygn. akt VIII SA/Wa 348/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę G. A. E. Sp. z o.o. w B. (dalej: spółka, skarżąca) na decyzję Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Warszawie z 13 marca 2024 r., nr 6/2024 w przedmiocie solidarnej odpowiedzialności za zaległości w spłacie nienależnie pobranych płatności. W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że pomimo prawidłowego doręczenia w dniu 11 lipca 2024 r. skarżącej prawomocnego wezwania do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, w zakreślonym w wezwaniu terminie (który upływał w dniu 18 lipca 2024 r.) wpis sądowy nie został uiszczony, co - stosownie do art. 220 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935, dalej: p.p.s.a.) - skutkowało wydaniem przez WSA w Warszawie postanowienia o odrzuceniu skargi. Spółka wniosła zażalenie na postanowienie Sądu I instancji z 10 października 2024 r. W zażaleniu podniesiono, że wydając postanowienie o odrzuceniu skargi WSA w Warszawie dopuścił się naruszenia fundamentalnych praw, w tym prawa do sądu, zawartego w Konstytucji i Karcie Praw Podstawowych Unii Europejskiej (Dz. Urz. UE C z 2016 r. nr 202 s. 1), w szczególności art. 47 Karty motyw 3 tego przepisu, który ma charakter obligatoryjny. W zażaleniu podniesiono, ze prawo do sądu nie może być iluzoryczne, podmioty nie mogące ponosić kosztów opłat sądowych ze względu na brak środków na ich poniesienie – zgodnie z literalnym brzmieniem przepisu krajowego nie mogą być narażana na skutki niezasadnego stosowania w stosunku do nich rozszerzającej wykładni norm prawnych, które w swej istocie powinny właśnie zapewniać im prawo do Sądu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 220 § 3 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę od której pomimo wezwania nie został uiszczony wpis. Natomiast realizację wskazanego w zażaleniu przepisu zdania trzeciego art. 47 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej, zgodnie z którym "pomoc prawna jest udzielana osobom, które nie posiadają wystarczających środków, w zakresie w jakim jest ona konieczna dla zapewnienia skutecznego dostępu do wymiaru sprawiedliwości", zapewniają w ramach procedury sądowoadministracyjnej przepisy regulujące przyznawanie prawa pomocy (art. 239 § 1 pkt 4 oraz art. 243-262 p.p.s.a.). Skarżąca spółka wniosła pismem z 20 maja 2024 r. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Postępowanie w tym przedmiocie zostało prawomocnie zakończone postanowieniem WSA w Warszawie z 5 lipca 2024 r., sygn. akt VIII SPP/Wa 84/24, którym utrzymano w mocy postanowienie referendarza sądowego z 6 czerwca 2024 r., odmawiające skarżącej przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W sytuacji prawomocnego zakończenia postepowania w zakresie przyznania skarżącej prawa pomocy zasadne było wezwanie jej do wykonania zarządzenia Przewodniczącego Wydziału VIII WSA w Warszawie z dnia 7 maja 2024 r. o wezwaniu spółki do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Wezwanie do usunięcia ww. braku fiskalnego skargi zostało doręczone skarżącej w dniu 11 lipca 2024 r. W zakreślonym terminie (który upływał 18 lipca 2024r.) strona nie dokonała wpłaty należnego wpisu sądowego. W konsekwencji nieuiszczenia wpisu w terminie zakreślonym w prawidłowo doręczonym spółce wezwaniu zasadne było odrzucenie skargi przez Sąd I instancji na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a. Podkreślenia wymaga ponadto, że w postępowaniu zażaleniowym dotyczącym postanowienia o odrzuceniu skargi nie jest możliwe badanie legalności prawomocnego rozstrzygnięcia Sądu I instancji w przedmiocie prawa pomocy – do czego w istocie zmierza argumentacja przedstawiona w uzasadnieniu zażalenia spółki. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.