I GZ 5/26

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Joanna Salachna po rozpoznaniu w dniu 28 stycznia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia M. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 23 czerwca 2025 r. sygn. akt I SA/Bd 445/24 w zakresie odrzucenia wniosku o przedłużenie terminu do uiszczenia wpisu i odrzucenia skargi w sprawie ze skargi M. K. na decyzję Dyrektora Kujawsko-Pomorskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Toruniu z dnia 22 kwietnia 2024 r. nr 9002-2024-000153 w przedmiocie płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej postanawia: oddalić zażalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy (dalej: WSA lub Sąd I instancji) postanowieniem z 23 czerwca 2025 r., sygn. akt I SA/Bd 445/24 odrzucił wniosek o przedłużenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi oraz odrzucił skargę M. K. (dalej: skarżąca) na decyzję Dyrektora Kujawsko-Pomorskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Toruniu z 22 kwietnia 2024 r., w przedmiocie przyznania płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej za rok 2019. W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że termin do uiszczenia wpisu sądowego jest terminem ustawowym, który nie może być przedłużony na wniosek strony. W związku z powyższym Sąd I instancji odrzucił wniosek o przedłużenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi. WSA w Bydgoszczy stwierdził też, że w zakreślonym terminie skarżąca nie uiściła wpisu sądowego od skargi, w konsekwencji czego odrzucił skargę. Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła skarżąca, wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przywrócenie terminu do wniesienia wpisu od skargi. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 230 § 1 i 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały, przy czym jednym z tego rodzaju pism jest skarga. Zgodnie z art. 220 § 1 p.p.s.a. sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. Jak wynika z akt sprawy, zarządzeniem z 4 kwietnia 2025 r. skarżąca została wezwana do wykonania prawomocnego zarządzenia z 31 grudnia 2024 r., tj. do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 200 zł – w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Wspomniany rygor wynika z art. 220 § 3 p.p.s.a., który stanowi, że skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd. Przesyłkę z powyższym zarządzeniem skarżąca odebrała 25 kwietnia 2025 r. Zatem ustawowy siedmiodniowy termin do uiszczenia wpisu sądowego upływał 2 maja 2025 r. Skarżąca nie uiściła w tym terminie wpisu od skargi. Natomiast wnioskiem nadanym dnia 2 maja 2025 r. zwróciła się o wydłużenie terminu na uiszczenie wpisu od skargi. W związku z powyższym, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd I instancji prawidłowo orzekł o odrzuceniu skargi na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a. Natomiast argumentacja przedstawiona w zażaleniu skupia się na braku możliwości uiszczenia wpisu przez skarżącą, nie kwestionując jednak faktu nieopłacenia skargi. W związku zaś z odmową przyznania stronie prawa pomocy w zakresie zwolnienia z kosztów sądowych, ewentualny brak zdolności finansowych skarżącej do uiszczenia wpisu sądowego pozostaje bez wpływu na ocenę prawidłowości odrzucenia skargi przez Sąd I instancji. Tym samym nie doszło do pozbawienia strony prawa do sądu, bowiem w sytuacji nieuwzględnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, na stronie skarżącej spoczywają obowiązki ponoszenia kosztów postępowania związanych z jej udziałem w sprawie, zgodnie z treścią art. 199 p.p.s.a. Sąd I instancji prawidłowo także wskazał, że w ustawie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewidziano możliwości przedłużenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego. Przewidziana w art. 84 p.p.s.a. możliwość przedłużania terminów odnosi się wyłącznie do terminów sądowych, tj. wyznaczonych przez sąd lub przewodniczącego dla dokonania określonej czynności procesowej. Przedłużeniu nie podlegają natomiast terminy ustawowe, czyli takie, które są wyraźnie wskazane w ustawie wyznaczającej ich początek oraz długość. W określonej sytuacji ich bieg rozpoczyna się automatycznie, co oznacza, że bieg terminów ustawowych nie może ulec ani przedłużeniu ani skróceniu, tak jak ma to miejsce w przypadku terminów sądowych. Taki charakter miał właśnie termin do uiszczenia wpisu sądowego, o którym mowa w art. 220 § 1 p.p.s.a. Ze wskazanych powodów Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a.