I GZ 507/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący : sędzia NSA Zofia Borowicz po rozpoznaniu w dniu 18 listopada 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia "H." Sp. z o.o. w likwidacji w C. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. z dnia 15 września 2014 r., sygn. akt III SA/Gl 843/14 o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi "H." Sp. z o.o. w likwidacji w C. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] kwietnia 2014 r., nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego postanawia: oddalić zażalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w G., postanowieniem objętym zażaleniem, odmówił przyznania prawa pomocy "H." spółce z o.o. w likwidacji w C. w sprawie ze skargi tej spółki na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] kwietnia 2014 r. w przedmiocie podatku akcyzowego. Sąd I instancji wskazał, że skarżąca we wniosku o przyznanie prawa pomocy przez zwolnienie jej od kosztów sądowych podała, że uchwałą walnego zgromadzenia z dnia 23 lipca 2013 r. została postawiona w stan likwidacji. Skarżąca podała, że nie prowadzi obecnie działalności gospodarczej, w związku z czym nie posiada środków do uiszczenia opłaty sądowej. Wezwana do uzupełnienia danych zawartych we wniosku, skarżąca wniosła o przedłużenie jej terminu do złożenia dokumentów wymienionych w wezwaniu z uwagi na niemożność przedłożenia ich w zakreślonym terminie. Jednocześnie skarżąca podała, że nie posiada żadnych środków finansowych w kasie, gdyż nie prowadzi żadnych transakcji i nie ma sporządzonego sprawozdania finansowego za 2013 r. W wykonaniu zarządzenia wnioskodawczyni nadesłała jedynie część z dokumentów do przedłożenia, których została zobowiązana, a mianowicie: zeznanie podatkowe CIT – 8 za 2013 r., kopię wydruku internetowego stanu konta prowadzonego w Millenium Bank S.A. wskazującego na ujemne bieżące saldo rachunku i zestawienie blokad na rachunku bankowym prowadzonym w Alior Banku na dzień 1 lipca 2014 r. Sąd I instancji stwierdził, że z materiałów, do nadesłania których skarżąca spółka została wezwana, wynika że przesłała ona jedynie wyciągi z dwóch rachunków bankowych z Banku Millenium i Alior Banku. Nie oświadczyła jednak na żadnym etapie postępowania, że są to jedyne rachunki bankowe jakimi dysponuje. Nie można więc wykluczyć, że dla spółki prowadzone są inne rachunki przez inne banki, na które wpływają kwoty pieniężne. Ponieważ regułą jest partycypacja stron w kosztach postępowania sądowego a wyjątkiem przeniesienie obowiązku współfinansowania tego postępowania na Skarb Państwa, dlatego też nie można było przyjąć w tym zakresie domniemania na korzyść wnioskodawcy. Ponadto, przeciwko przyznaniu prawa pomocy przemawia również treść zeznania podatkowego za rok 2013. Spółka osiągnęła w ubiegłym roku przychód w wysokości 17.217.045,41 zł przy kosztach jego uzyskania wynoszących 17.207.255,62 zł. To z kolei prowadzi do wniosku, że w roku 2013 skarżąca spółka obracała środkami pieniężnymi w relatywnie dużej wysokości. Trudno w tym kontekście zaaprobować oświadczenie o braku obecnie środków w kasie spółki, tym bardziej, że wpis w rozpoznawanej sprawie oraz w dwóch innych rozpoznawanych na bieżącym posiedzeniu niejawnym, wynosi po 500 złotych, czyli znacznie mniej, aniżeli dochód spółki osiągnięty w roku ubiegłym. Spółka nie przedłożyła także, pomimo wezwania, deklaracji VAT-7 ani też zaświadczenia o zaprzestaniu bądź zawieszeniu prowadzenia działalności gospodarczej, co sprawia, że Sąd nie ma żadnej wiedzy na temat aktualnej sytuacji majątkowej wnioskodawczyni, innej niż wynikającej ze składanych w toku postępowania oświadczeń. W związku z powyższym skarżąca nie wykazała istnienia przesłanek określonych w art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej: p.p.s.a.), uzasadniających przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. "H." spółka z o.o. w likwidacji w C., zażaleniem zaskarżyła postanowienie Sądu I instancji zarzucając mu błędne przyjęcie, że skarżąca nie wykazała okoliczności skutkujących uwzględnieniem jej wniosku w zakresie zwolnienie od kosztów sądowych. Podnosząc ten zarzut skarżąca wniosła o zmianę zaskarżonego postanowienia i przyznanie jej prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji z uwzględnieniem dokumentów dołączonych do zażalenia. Naczelny Sąd administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie znajduje usprawiedliwionych podstaw. Mając na uwadze stan sprawy, przede wszystkim treść wniosku skarżącej spółki o przyznanie jej prawa pomocy, fakt wezwania jej do przedłożenia dodatkowych dokumentów obrazujących jej sytuację majątkową oraz zakres, w jakim skarżąca wezwanie to wykonała, podzielić należy ocenę Sądu I instancji, że skarżąca spółka nie wykazała, aby spełnione zostały warunki określone w art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. umożliwiające przyznanie jej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Powołany art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. stanowi bowiem, że osobie prawnej prawo pomocy w zakresie częściowym może być przyznane, gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Użyte w tym przepisie określenie "gdy wykaże" oznacza, że to na wnioskodawcy spoczywa ciężar przedstawienia swojej sytuacji materialnej i finansowej, umożliwiający dokonanie oceny, czy jest on w stanie partycypować w kosztach sprawy, czy istotnie nie posiada środków wystarczających do poniesienia kosztów postępowania w pełnej wysokości. Istotnym jest również, że nie jest wystarczające złożenie odpowiednich oświadczeń, czy wskazanie okoliczności powodujących w ocenie wnioskodawcy niemożność poniesienia kosztów postępowania w pełnej, czy jakiejkolwiek wysokości. Oświadczenia oraz podniesione we wniosku o przyznanie prawa pomocy okoliczność powinny zostać poparte dokumentami lub dowodami przemawiającymi za zasadnością twierdzeń zawartych we wniosku. Podniesione przez spółkę we wniosku z dnia 21 maja 2014 r. okoliczności, które w jej ocenie miały przemawiać za udzieleniem jej prawa pomocy w zakresie częściowym, pomimo wezwania jej zarządzeniem z dnia 20 czerwca 2014 r. do nadesłania dokumentów źródłowych obrazujących jej aktualną sytuację majątkową i zdolności płatnicze, nie zostały wykazane. Skarżąca uchyliła się bowiem, co trafnie stwierdził Sąd I instancji, od przedstawienia dokumentów mogących zobrazować jej aktualną kondycję finansową, w tym w zakresie podnoszonej przez skarżącą okoliczności zaprzestania prowadzenia działalności (deklaracje VAT – 7 i raporty kasowe), jak również w zakresie posiadanych środków trwałych. Nie przedstawiła ona również, poza wydrukami internetowymi z kont bankowych wskazującymi na ujemne saldo i zajęcie komornicze, wyciągów z rachunków bankowych obrazujących dokonywane na nich operacje finansowe. W takim stanie sprawy prawidłowo Sąd I instancji stwierdził, że nie można było dokonać merytorycznie oceny wniosku skarżącej. Oceny tej nie zmienia okoliczności nadesłania przez skarżącą wraz z zażaleniem niektórych z dokumentów, na brak których zwrócił uwagę Sąd I instancji. Stwierdzić należy, że dokumenty te należało potraktować jako spóźnione. Skarżąca była bowiem wezwana do uzupełnienia i uprawdopodobnienia danych zawartych we wniosku. Ponadto jej wniosek o przedłużenie terminu do nadesłania wskazanych w tym wezwaniu dokumentów został uwzględniony. Pomimo tego skarżąca nie przedłożyła większości z dokumentów, o jakich była mowa w wezwaniu, czym uniemożliwiła dokonanie oceny wystąpienia w stosunku do niej przesłanki określonej w art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. Analiza nadesłanych z zażaleniem dokumentów również nie uzasadnia uznania, że skarżąca nie dysponuje środkami dostatecznym do poniesienia kosztów postępowania, które na obecnym etapie sprawy sprowadzają się do wpisu od wniesionej przez spółkę skargi. Z deklaracji VAT – 7 za okres od stycznia do lipca 2014 r. wynika bowiem, że w tym okresie istniała podstawa do opodatkowania spółki z tytułu dostaw towarów i usług na terytorium kraju, zarówno opodatkowanych, jak i zwolnionych z podatku. Stan taki sugeruje, że skarżąca spółka, wbrew oświadczeniu złożonemu we wniosku o przyznanie prawa pomocy, prowadzi działalność gospodarczą, a co najmniej fakt ten poddaje w wątpliwość oświadczenie, że takowej działalności w ogóle nie prowadzi. Zestawienie środków trwałych wskazuje natomiast, że skarżąca środki takie posiada i choć część z nich jest zajęta przez komornika sądowego, to pozostała część tych środków jest w dyspozycji spółki. Przedłożony wydruk z rachunku bankowego prowadzonego w banku Millenium, tak jak w dotychczasowym toku sprawy, nie wskazuje w jakimkolwiek zakresie na historię prowadzonych na nim operacji. Potwierdza wyłącznie istnienie na nim ujemnego salda i jego zajęcia komorniczego. Powyższa okoliczności oraz nieprzedłożenie jakichkolwiek informacji dotyczących drugiego z rachunków bankowych, jakie skarżąca posiada - konto w Alior Banku - uniemożliwia ocenę zdolności płatniczych wnioskodawczyni w odniesieniu do wysokości środków finansowych i zakresu, w jakim spółka może nimi dysponować. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny nie znalazł podstaw do uwzględnienia zażalenia i w oparciu o art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.