I GZ 72/21

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący : sędzia NSA Piotr Piszczek po rozpoznaniu w dniu 16 kwietnia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia Spółki A na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 16 lipca 2020 r.; sygn. akt I SA/Rz 357/20 w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi Spółki A na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Rzeszowie z dnia [...] marca 2020 r., nr [...] w przedmiocie unieważnienia zgłoszenia celnego wywozowego postanawia: oddalić zażalenie. Zaskarżonym postanowieniem z 16 lipca 2020 r., sygn. akt I SA/Rz 357/20 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie odmówił Spółce A wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Rzeszowie z [...] marca 2020 r. w przedmiocie unieważnienia zgłoszenia celnego wywozowego. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że w skardze na ww. decyzję spółka zawarła wniosek o wstrzymanie jej wykonania. W uzasadnieniu wniosku wskazano na możliwość wyrządzenia znacznej szkody poprzez wydanie decyzji określających wysokość zobowiązań podatkowych w podatku VAT przed wydaniem orzeczenia w sprawie niniejszej skargi. Spółka wskazała, że w wyniku wykonania zaskarżonej decyzji dojdzie do naliczenia zapłaty podatku VAT od towarów objętych zakwestionowanym zgłoszeniem celnym. W przypadku uchylenia zaskarżonej decyzji, ewentualna kontrola skarbowa będzie musiała być wstrzymana a ewentualne postępowanie podatkowe umorzone, zaś decyzja podatkowa uchylona jako bezprzedmiotowa. Zdaniem Skarżącej wszystkie te argumenty przemawiają za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji do czasu wydania orzeczenia kończącego postepowanie skargowe. Oprócz tego, według Skarżącej, za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji przemawia także to, że formułowane przez nią zarzuty są zasadne zarówno w zakresie faktycznym, jak i prawnym. Sąd wskazał, że to na spółce zwłaszcza, że jest reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, spoczywał obowiązek wykazania, że wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje niebezpieczeństwo wystąpienia skutków, o których mowa w art. 61 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2019 r., poz. 2325, dalej: p.p.s.a.). Sama możliwość określenia spółce zobowiązania w podatku VAT nie stanowi podstawy do uwzględnienia złożonego wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Strona musiałaby uprawdopodobnić, że ze względu na trudną sytuację finansową i majątkową, konieczność zapłaty zobowiązania podatkowego mogłaby wywołać konsekwencje opisane w art. 61 § 3 p.p.s.a. Jednakże do wniosku spółka nie dołączyła dokumentacji, która obrazowałaby jej sytuację finansową. Spółka nie przedstawiła również dokumentów źródłowych, które pozwoliłoby ocenić jej rzeczywistą sytuację majątkową i finansową. Mając na uwadze powyższe – wobec braku wskazania przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. - Sąd I instancji odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W zażaleniu na powyższe rozstrzygnięcie skarżąca spółka wniosła o jego zmianę w całości poprzez uwzględnienie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Okoliczność wniesienia skargi do sądu, z uwagi na art. 61 § 1 p.p.s.a. nie wstrzymuje wykonania zaskarżonej decyzji. Na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd administracyjny może, na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności. W świetle tego przepisu przesłanką wstrzymania zaskarżonego aktu jest wystąpienie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Należy zaakcentować, że w toku procedowania nad wnioskiem o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji podstawową kwestią jest ocena, czy akt lub czynność, którego wstrzymania żąda strona, nadaje się do wykonania i wymaga wykonania. Przez wykonanie aktu administracyjnego należy rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w trybie przymusu państwowego (egzekucji) do takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w danym akcie. Wskazać należy, że zaskarżona do Sądu pierwszej instancji decyzja, ze swej istoty, nie może doprowadzić do wyrządzenia skarżącej znacznej szkody, ani też powstania innych, trudnych do odwrócenia skutków. Podkreślić należy, że zaskarżona decyzja jest aktem prawnym, który nie nosi znamion wykonalności. Jest tak, niezależnie od tego, że jego wydanie otwiera możliwość wyegzekwowania od skarżącej zaległości ustalonej inną decyzją administracyjną, będącej ewentualną konsekwencją tej zaskarżonej w niniejszej sprawie. W efekcie, skoro przedmiotem decyzji, której wstrzymania wykonania domaga się strona, jest unieważnienie zgłoszenia celnego wywozowego, Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, że z uwagi na jej charakter, nie nadaje się ona do wykonania ani nie wymaga wykonania. Należy również wyjaśnić, że katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia jest zamknięty. Rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji sąd nie dokonuje oceny prawidłowości zaskarżonej decyzji, jako że przesłanki z art. 61 § 3 p.p.s.a. nie są tożsame z tymi, które decydują o zasadności skargi. Dlatego też prawidłowo Sąd I instancji podniósł, że przy rozpatrywaniu wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie mógł brać pod uwagę merytorycznych zarzutów skargi oraz przekonania skarżącej o wydaniu zaskarżonej decyzji z naruszeniem przepisów prawa. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.