I GZ 90/12

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2012-05-29

Skład orzekający: Czesława Socha

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi do sądu administracyjnego powinien zostać uwzględniony, jeśli uchybienie terminu nastąpiło wskutek błędnego zaadresowania koperty zawierającej skargę, a strona nie wykazała braku winy w tym uchybieniu?
Ratio decidendi
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ Sąd pierwszej instancji prawidłowo odmówił przywrócenia terminu do wniesienia skargi. Uchybienie terminu nastąpiło z winy skarżącej, która błędnie zaadresowała kopertę ze skargą, kierując ją bezpośrednio do sądu zamiast za pośrednictwem organu. Skarżąca nie wykazała braku winy w uchybieniu terminu, a podnoszone okoliczności dotyczące stanu zdrowia nie zostały wystarczająco udokumentowane, aby uzasadnić przywrócenie terminu.
Stan faktyczny
Skarżąca złożyła skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej, jednakże złożyła ją bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zamiast za pośrednictwem organu. Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi został odrzucony przez WSA jako spóźniony. WSA uchylił swoje wcześniejsze postanowienie o odrzuceniu wniosku, ale odmówił przywrócenia terminu, uznając, że skarżąca zawiniła uchybienie terminu. Skarżąca wniosła zażalenie na postanowienie WSA w części odmawiającej przywrócenia terminu, argumentując, że błąd w adresowaniu koperty nie powinien wpływać na prawidłowość wniesienia skargi, a jej stan zdrowia miał wpływ na popełnioną omyłkę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Czesława Socha po rozpoznaniu w dniu 29 maja 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia D. R. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Sz. z dnia 9 marca 2012 r., sygn. akt I SA/Sz 1069/11 w zakresie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi D. R. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Sz. z dnia [...] października 2011 r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego postanawia: oddalić zażalenie Postanowieniem z dnia 9 marca 2012 r. o sygnaturze I SA/Sz 1069/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Sz., w sprawie ze skargi D. R. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Sz. z dnia [...] października 2011 r., w przedmiocie podatku akcyzowego, uchylił postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Sz. z dnia 8 lutego 2012 r., sygn. akt I SA/Sz 1069/11 oraz odmówił skarżącej przywrócenia terminu do wniesienia skargi. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że postanowieniem z dnia 8 lutego 2012 r., Sąd odrzucił wniosek D. R. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi jako spóźniony. Jak bowiem wynikało z akt sprawy termin do złożenia wniosku upływał z dniem 20 stycznia 2012 r. Skarżąca potwierdziła za pomocą dokumentów z Urzędu Pocztowego, iż jej wniosek został złożony w tym właśnie dniu, a nie jak ustalił to Sąd w dniu 21 stycznia 2012 r. Wobec powyższego, w ocenie Sądu I instancji zachodziły przesłanki określone w art. 195 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270), do uchylenia postanowienia z dnia 8 lutego 2012 r. wobec złożenia przez skarżącą wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w terminie określonym w art. 87 § 1 tej ustawy. Odmawiając przywrócenia terminu do wniesienia skargi, Sąd I instancji wskazał na niewykazanie przez Skarżącą braku winy w uchybieniu temu terminowi. Przesłanką do zastosowania instytucji przywrócenia terminu jest miedzy innymi uprawdopodobnienie okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu – art. 87 § 2 powołanej ustaw. Sąd stwierdził bowiem, że Skarżąca uzasadniając wniosek podała, że uchybienie terminu nastąpiło wskutek pomyłki. Przyznała, że błędnie zaadresowała przesyłkę zawierającą skargę wskazując adres Sądu, a nie organu podatkowego, którego skarga dotyczyła. Adresując kopertę spisała bowiem z treści skargi adres Sądu, tylko dlatego, że jego adres był wymieniony jako pierwszy w pouczeniu. Omyłkę skarżąca usprawiedliwiła trudną sytuacją finansową w jakiej się znalazła, stanem przygnębienia i poczuciem bezradności. W ocenie Sądu, powyższe okoliczności wskazywały zawinienie Skarżącej w uchybieniu terminowi do wniesienia skargi, a tym samym nie było podstaw do uwzględnienia wniosku o przywrócenie tego terminu. Zażaleniem D. R. zaskarżyła powyższe postanowienie w części dotyczącej punktu 2 postanowienia, to jest w części odmawiającej przywrócenia terminu. Zarzuciła postanowieniu naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 87 § 1 w zw. z art. 88 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Domagała się uchylenia postanowienia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. W uzasadnieniu podniesiono, że skoro Sąd w postanowieniu z dnia 8 lutego 2012 r. błędnie ustalił daty co do złożenia wniosku, to omyłka w odczytaniu adresu i wysłania skargi na decyzję organu bezpośrednio do Sądu nie powinno mieć wpływu na prawidłowość wniesienia skargi. Strona zaznaczyła, że jej skarga była prawidłowo sporządzona, skierowana do Sądu Administracyjnego za pośrednictwem organu, a jedynie koperta została mylnie zaadresowana bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Skarga była ponadto złożona w terminie, co jest okolicznością bezsporną. Za niezasadne i krzywdzące Skarżąca uznała przerzucenie terminu daty wysyłki skargi na datę jej dotarcia do organu. Wydłużona droga skargi, przez Sąd do organu była wydłużona przez pomyłkę Skarżącej w zaadresowaniu koperty, jednakże nie można tego uznawać za zaniedbanie czy niedołożenie wszelkich możliwych starań. Skarżąca wskazała również na jej pogarszający się stan zdrowia przedłużającym się postępowaniem przed organem podatkowym oraz postępowaniem przed sądem. Miał on, w jej ocenie, wpływ na mylne zaadresowanie koperty zawierającej skargę. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie znajduje usprawiedliwionych podstaw. Przedmiotem kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego w niniejszej sprawie jest odmowa przywrócenia Skarżącej terminu do wniesienia skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej. Zgodnie z treścią art. 86 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd przywróci uchybiony termin do dokonania czynności procesowej w postępowaniu sądowym jeśli strona uchybiła terminowi bez swojej winy. Rozwinięciem tego przepisu jest art. 87 § 2 ustawy, stanowiący, że strona składająca wniosek o przywrócenie uchybionego terminu powinna uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Jak zatem wynika z treści przytoczonych przepisów przywrócenie terminu jest możliwe, przy spełnieniu innych wymogów określonych w art. 87 powołanej ustaw, jeśli uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony, a wnioskując o jego przywrócenie strona wskaże na takie obiektywne okoliczności, które przemawiać będą za stwierdzeniem, że przy dołożeniu przez nią wszelkich możliwych starań dokonanie czynności w terminie nie było możliwe. Dokonując analizy materiału dowodowego, w szczególności treści pouczenia co do terminu i sposobu wniesienia skargi do sądu administracyjnego, zawartego w decyzji Dyrektora Izby Celnej w Sz., treści wniosku Skarżącej o przywrócenie terminu z dnia 20 stycznia 2012 r. oraz treści uzasadnienia skargi kasacyjnej z dnia 9 lutego 2012 r., podzielić należy ocenę jakiej dokonał Sąd I instancji w zakresie zaistnienia przesłanki braku winy w uchybieniu terminu jako przesłanki warunkującej przywrócenie tego terminu. Istotnie, uchybienie terminu, było skutkiem błędu Skarżącej polegającego na niewłaściwym zaadresowaniu koperty zawierającej skargę. Skarżąca bowiem, co wynikało z treści pouczenia, powinna skierować skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego za pośrednictwem organu, którego skarga dotyczyła, a więc za pośrednictwem Dyrektora Izby Celnej w Sz.. Skierowanie jej bezpośrednio do Sądu, było tym samym działaniem niewłaściwym –niezgodnym z trybem określonym w art. 54 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Okoliczności tej nie zamienia fakt, że w treści samej skargi wskazano, że skargę skierowano do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Sz. za pośrednictwem organu podatkowego, skoro błąd dotyczył wskazania adresata na przesyłce, a tym samym skierowania skargi do instytucji niebędącej władnej do nadania jej dalszego biegu na tym etapie sprawy. Zawinienia strony nie może również konwalidować podnoszona okoliczność odczytania pouczenia w sposób, który był przyczyną zaadresowania przesyłki ze skargą bezpośrednio do Sądu. Treść tego pouczenia jest jasna i nie nasuwa jakichkolwiek wątpliwości, co do sposobu i terminu wniesienia skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Sz.. Również stan zdrowia, a konkretnie niekorzystnego samopoczucia Strony wywołanego przedłużającym się postępowaniem administracyjnym, nie może zostać uznany za przesłankę wskazującą na brak winy w uchybieniu terminowi. Okoliczności związane ze stanem zdrowia wskazywane przez skarżącą w uzasadnieniu zażalenia uznać należy bowiem za okoliczności subiektywne. Poza bowiem wskazaniem na problemy zdrowotne, Skarżąca nie poparła ich dokumentami pochodzącymi od lekarza czy instytucji służby zdrowia, a które wskazywałyby na wpływ stanu zdrowia na codzienną egzystencję i możliwość podejmowania czynności, w tym czynności związanych z prowadzonym postępowaniem administracyjnym i sądowym. Załączone karty informacyjne pobytu na oddziale ratunkowym i skierowanie na badania specjalistyczne wskazują jedynie na występowanie nawrotowego krwawienia z nosa, które wymaga leczenia specjalistycznego. Nie wynika z nich natomiast jaka jest przyczyna takiego stanu zdrowia skarżącej. Zauważyć również należy, że wniesienie skargi w niewłaściwym trybie, a więc jak w niniejszej sprawie bezpośrednio do sądu, byłoby skuteczne jeśli sąd ten po otrzymaniu skargi przesłałby tę skargę w otwartym terminie do jej wniesienia organowi. Skarga Strony wpłynęła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Sz. w dniu 5 grudnia 2011 r., co wynika z prezentaty Biura Podawczego tego Sądu. Niezwłocznie, bo tego samego dnia wysłano skargę do Dyrektora Izby Celnej w Sz. – pismo z dnia 5 grudnia 2011 r. Wobec tego nie można zarzucić Sądowi I instancji aby nie podjął niezbędnych działań zmierzających do prawidłowego skierowania skargi, w związku z jej otrzymaniem z naruszeniem art. 54 § 1 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny nie stwierdził, aby zaskarżone postanowienie naruszało prawo, a tym samym brak było podstaw do jego uchylenia. W tym stanie rzeczy, w oparciu o art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło