I OPP 37/08

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA: Włodzimierz Ryms (sprawozdawca), Sędzia NSA: Jacek Chlebny, Sędzia WSA (del.) Arkadiusz Despot-Mładanowicz, po rozpoznaniu w dniu 23 grudnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi M. K. na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Łodzi w sprawie ze skargi M. K. na decyzję Prokuratora Okręgowego w Łodzi z dnia [...] sierpnia 2008 r., sygn. [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia części informacji publicznej, sygn. akt II SA/Łd 820/08 postanawia: 1) stwierdzić przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sąd Administracyjnym w Łodzi, 2) zalecić Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi wyznaczenie rozprawy w terminie 2 tygodni od dnia przekazania akt sprawy przez Naczelny Sąd Administracyjny, 3) oddalić wniosek skarżącego o przyznanie odpowiedniej sumy pieniężnej, 4) zwrócić skarżącemu M. K. opłatę 100 (sto) zł z kasy Naczelnego Sądu Administracyjnego. Skarżący M. K. wniósł skargę na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Łodzi w sprawie z jego skargi na decyzję Prokuratora Okręgowego w Łodzi z dnia [...] sierpnia 2008 r. w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej, żądając stwierdzenia przewlekłości postępowania, wydania zalecenia wyznaczenia terminu rozprawy i przekazania odpowiedzi na skargę oraz zasądzenia odpowiedniej sumy pieniężnej w wysokości 200 zł. Z akt sprawy wynika, że skarga na decyzję Prokuratora Okręgowego w Łodzi z dnia [...] sierpnia 2008 r. wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy została przekazana Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi w dniu 17 października 2008 r. Zarządzeniem z dnia 22 października 2008 r. wezwano skarżącego do uiszczenia wpisu od skargi. Wezwanie doręczono dnia 28 października 2008 r. Skarżący uiścił wpis w dniu 3 listopada 2008 r. (data rozrachunku 5 listopada 2008 r.). Zarządzeniem z dnia 26 listopada 2008 r. skierowano sprawę do oczekujących na wyznaczenie rozprawy. W dniu 8 grudnia 2008 r. wpłynęła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skarga na przewlekłość postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga o stwierdzenie, że w postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym nastąpiła przewlekłość postępowania może być uwzględniona, jeżeli są podstawy do przyjęcia, że na skutek działania lub bezczynności sądu naruszone zostało prawo strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki (art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki; Dz. U. Nr 179, poz. 1843, zwanej dalej "ustawą"). Konieczne jest więc ustalenie, że wystąpiła zwłoka w postępowaniu sądowym (przewlekłość postępowania) oraz że zwłoka w postępowaniu sądowym jest nieuzasadniona. Stosownie do przepisu art. 2 ustawy, o nieuzasadnionej zwłoce można mówić wówczas, jeżeli postępowanie w sprawie trwa dłużej, niż to konieczne, uwzględniając ocenę terminowości i prawidłowości czynności sądowych, ale także zachowań stron, a w szczególności strony, która zarzuciła przewlekłość postępowania. Ocena ta nie może być oderwana od obowiązku sądu rozpoznania wszystkich spraw wniesionych do sądu bez nieuzasadnionej zwłoki, przy zachowaniu zasady rozpoznawania spraw według kolejności ich wpływu oraz uwzględnieniu przepisów nakazujących rozpoznanie niektórych rodzajów spraw w ustawowo określonych terminach. Zgodnie z powołanym przez skarżącego przepisem art. 21 pkt 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.) skargę w postępowaniu o udostępnienie informacji publicznej rozpatruje się w terminie 30 dni od dni otrzymania akt wraz z odpowiedzią na skargę. Przepis ten nakłada na sąd administracyjny obowiązek rozpatrzenia skargi w określonym terminie. Przepis ten należy rozumieć w ten sposób, iż sąd rozpatruje skargę w tym terminie, jeżeli nie występują okoliczności, które uniemożliwiają rozpatrzenie skargi. Dodać należy również, że wskazany termin (30 dni dla sądu administracyjnego) do rozpoznania skargi na decyzję o odmowie dostępu do informacji publicznej, jest terminem procesowym. Ma on charakter instrukcyjny. Bezskuteczny upływ tego terminu nie rodzi materialnych skutków prawnych. Jest to jedynie środek dyscyplinujący. Naruszenie tego terminu samo przez się nie uzasadnia stwierdzenia przewlekłości postępowania. Intencją ustawodawcy było skrócenie w tych sprawach, w stosunku do innego rodzaju spraw, oczekiwania na ewentualną weryfikację zaskarżonego rozstrzygnięcia. Skoro ustawa określa trzydziestodniowy termin do rozpoznania skargi, to w okolicznościach tej sprawy, należy stwierdzić, że niewyznaczenie terminu rozprawy mimo upływu ponad 30 dni od dnia uiszczenia wpisu przez skarżącego, nastąpiło z naruszeniem prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w rozumieniu art. 2 ustawy. Mając na uwadze, iż rozpatrzenie skargi w postępowaniu o udostępnienie informacji publicznej powinno nastąpić w terminie 30 dni od dnia otrzymania akt wraz z odpowiedzią na skargę, to rozprawa powinna zostać wyznaczona w możliwie najkrótszym terminie od momentu uiszczenia wpisu przez skarżącego. Z tego względu Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 12 ust. 2 ustawy stwierdził, że w postępowaniu w tej sprawie nastąpiła przewlekłość postępowania. NSA zalecił Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi wyznaczenie terminu rozprawy w przeciągu 2 tygodni od dnia przekazania akt sprawy przez Naczelny Sąd Administracyjny (art. 12 ust. 3 ustawy). Nie jest natomiast zasadne żądanie skarżącego przyznania odpowiedniej sumy pieniężnej z tytułu stwierdzenia przewlekłości postępowania. Mając bowiem na uwadze czas jaki upłynął od wniesienia skargi, czynności podejmowane przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oraz charakter sprawy, Sąd odstąpił od przyznania skarżącemu odpowiedniej sumy pieniężnej. O zwrocie opłaty NSA orzekł na podstawie art. 17 ust. 3 ustawy. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia.