I OSK 1396/24

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Siegień (spr.) Sędziowie: NSA Marek Stojanowski NSA Jolanta Rudnicka po rozpoznaniu w dniu 28 maja 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Z. W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 18 stycznia 2024 r., sygn. akt II SA/Lu 962/23 w sprawie ze skargi Z. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie z dnia 21 września 2023 r., nr SKO.41/5068/OS/2023 w przedmiocie zasiłku okresowego oddala skargę kasacyjną. WOJEWÓDZKI SĄD ADMINISTRACYJNY W LUBLINIE WYROKIEM Z 18 STYCZNIA 2024 R. ODDALIŁ SKARGĘ Z. W. NA DECYZJĘ SAMORZĄDOWEGO KOLEGIUM ODWOŁAWCZEGO W LUBLINIE Z 21 WRZEŚNIA 2023 R. W PRZEDMIOCIE ZASIŁKU OKRESOWEGO. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył skarżący zastępowany przez pełnomocnika ustanowionego w ramach prawa pomocy. Zaskarżył to rozstrzygnięcie w całości, wniósł o jego uchylenie i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania oraz przyznanie nieopłaconych w całości ani części kosztów pomocy prawnej świadczonej z urzędu. Ponadto pełnomocnik skarżącego kasacyjnie zrzekł się prawa rozpoznania sprawy na rozprawie. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucił naruszenie: 1) art. 138 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, dalej: p.p.s.a., przez wydanie wyroku, którego sentencja nie koresponduje z uzasadnieniem tego wyroku, a tym samym uchybia w zakresie precyzyjnego ustalenia treści rozstrzygnięcia i nie stanowi prawidłowego rozstrzygnięcia, w rozumieniu art. 138 p.p.s.a.; 2) art. 133 § 1 p.p.s.a. przez wydanie wyroku nieznajdującego oparcia w aktach sprawy; 3) art. 141 § 1 p.p.s.a. przez sporządzenie uzasadnienia nieodnoszącego się do sprawy administracyjnej opisanej w sentencji wyroku. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki enumeratywnie wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. w niniejszej sprawie nie występują. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego wyroku determinują zakres kontroli dokonywanej przez sąd drugiej instancji, który nie bada całokształtu sprawy, ale ogranicza się do weryfikacji zasadności zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej. Biorąc pod uwagę tak uregulowany zakres kontroli instancyjnej sprawowanej przez Naczelny Sąd Administracyjny, stwierdzić należy, że skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Analiza zarzutów skargi kasacyjnej i jej uzasadnienia wskazuje, że zasadniczym argumentem, który zdaniem autora skargi kasacyjnej przemawia za koniecznością jej uwzględnienia, jest fakt wskazania w komparycji zaskarżonego wyroku, że rozpoznawana sprawa dotyczy decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie z 21 września 2023 r., nr "SKO.43/456/2023", a nie jak wskazano to w treści uzasadnienia "SKO.41/5068/OS/2023". W ocenie autora skargi kasacyjnej powoduje to rozbieżność pomiędzy wyrokiem, a jego uzasadnieniem, której skutkiem jest brak możliwości ustalenia, czy rozpoznaniu podlegała sprawa będąca przedmiotem skargi złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie. Mając powyższe na uwadze, należy wskazać, że przepisy ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, które autor skargi kasacyjnej uczynił podstawami prawnymi zarzutów kasacyjnych, są przepisami postępowania, a zatem ich skuteczne podniesienie może odbywać się w ramach drugiej przesłanki kasacyjnej wymienionej w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. i wymaga wykazania, że uchybienie tym przepisom mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W tym miejscu należy stwierdzić, że wpływu takiego nie mają zawarte w orzeczeniu lub jego uzasadnieniu niedokładności, błędy pisarskie albo rachunkowe lub inne oczywiste omyłki, które jako niebudzące wątpliwości, bezsporne i pewne podlegają sprostowaniu w trybie art. 156 p.p.s.a. Oczywistość wadliwości może wynikać z samej natury niedokładności, błędu lub omyłki, jak też z porównania ich z innymi niebudzącymi wątpliwości okolicznościami. Wyraża się ona w tym, że jest natychmiast rozpoznawalna i wynika jednoznacznie z treści orzeczenia (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 lipca 2020 r., sygn. akt I OSK 3943/18). Podkreślenia przy tym wymaga, że sprostowanie wspomnianych błędów nie może prowadzić do zmiany bądź uchylenia orzeczenia (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 11 września 2024 r., sygn. akt II OSK 2628/21, czy z 15 lipca 2020 r., sygn. akt I OSK 728/19), gdyż oznaczałoby to, że stwierdzona wada miała istotny wpływ na wynik sprawy, a zatem mogła stanowić podstawę zarzutu skargi kasacyjnej. W konsekwencji powyższych wywodów przyjąć zatem należy, że niedokładności, błędy pisarskie albo rachunkowe lub inne oczywiste omyłki, które podlegają sprostowaniu, nie mają waloru błędów mogących stanowić podstawę do formułowania zarzutów kasacyjnych. Przenosząc powyższe spostrzeżenia na grunt rozpoznawanej sprawy, należy stwierdzić, że błąd dostrzeżony przez autora skargi kasacyjnej w pierwotnym kształcie zaskarżonego wyroku miał niewątpliwie charakter oczywistej omyłki pisarskiej polegającej na wadliwym przeniesieniu numeru zaskarżonej decyzji do komparycji orzeczenia. O oczywistości tego błędu świadczy łatwość jego wykrycia przez porównanie tego numeru z przedmiotem skargi, dokumentacją zawartą w aktach administracyjnych sprawy nadesłanych przez organ odwoławczy oraz treścią uzasadnienia zaskarżonego wyroku. Z porównania tych dokumentów wynika bowiem w sposób niebudzący wątpliwości, że przedmiotem rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie z 21 września 2023 r. w przedmiocie odmowy przyznania skarżącemu świadczenia pieniężnego w postaci zasiłku okresowego z przeznaczeniem na opłacenie opieki i pomocy utrzymująca w mocy decyzję wydaną z upoważnienia Wójta Gminy N. z 3 sierpnia 2023 r., znak: OPS.450.25.2023, oznaczona zgodnie z przyjętą przez organ odwoławczy instrukcją kancelaryjną numerem SKO.41/5068/OS/2023. Oznacza to, że błędne podanie numeru tej decyzji nie miało wpływu na wynik sprawy, a zatem w przypadku wszystkich zarzutów skargi kasacyjnej nie zaszła przesłanka umożliwiająca ich uwzględnienie, a sam błąd został sprostowany postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z 24 kwietnia 2024 r., tj. postanowieniem wydanym już po wniesieniu skargi kasacyjnej, które stało się prawomocne z uwagi na oddalenie zażalenia na to rozstrzygnięcie postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 29 sierpnia 2024 r., sygn. akt I OZ 439/24. Na marginesie powyższego, odnosząc się do poszczególnych zarzutów, wskazać należy, że zarzut dotyczący naruszenia art. 133 § 1 p.p.s.a. nie posługuje się innymi argumentami niż błędny numer zaskarżonej decyzji. Brak jest zatem okoliczności, z których wynikałoby, że błąd ten miał rzeczywisty wpływ na wynik sprawy. Odnosząc się z kolei do zarzutu naruszenia art. 138 p.p.s.a., wskazać należy, że zgodnie z tym przepisem sentencja wyroku powinna zawierać: oznaczenie sądu, imiona i nazwiska sędziów, protokolanta oraz prokuratora, jeżeli brał udział w sprawie, datę i miejsce rozpoznania sprawy i wydania wyroku, imię i nazwisko lub nazwę skarżącego, przedmiot zaskarżenia oraz rozstrzygnięcie sądu. Przepis ten nie wskazuje zatem, że elementem sentencji wyroku jest numer bądź znak zaskarżonego aktu administracyjnego, co zresztą zostało wskazane w uzasadnieniu przywołanego powyżej postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 29 sierpnia 2024 r. Nie można zatem stawiać na podstawie tego przepisu skutecznego zarzutu skargi kasacyjnej bazującego wyłącznie na fakcie wskazania błędnego numeru zaskarżonego aktu, w sytuacji, jak ma to miejsce w rozpoznawanej sprawie, gdy pozostałe elementy sentencji pozwalają na jednoznaczną i prawidłową identyfikację tego aktu. Zaznaczyć także należy, że zgodnie ze stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego zawartym w wyroku z 29 września 2017 r., sygn. akt I OSK 3030/15, podstawą skargi kasacyjnej wymienioną w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. mogą być jedynie przepisy regulujące proces dochodzenia do rozstrzygnięcia, a nie przepisy określające samo rozstrzygnięcie. Przechodząc do analizy zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a., wskazać należy, że zgodnie z tym przepisem uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Analiza tego przepisu wskazuje, że może on zostać naruszony przez pominięcie któregokolwiek z elementów wymienionych w tym przepisie lub takie sformułowanie wywodów sądu, które powoduje, że kontrolowany przez Naczelny Sąd Administracyjny wyrok nie poddaje się kontroli instancyjnej. Kontrolowany pod tym kątem wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie nie wykazuje wad przemawiających za koniecznością jego uchylenia. Uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera wszystkie elementy wskazane w zacytowanym powyżej przepisie, w tym w szczególności zwięzłe przedstawienie stanu sprawy oraz wskazanie podstawy prawnej z jej wyjaśnieniem. Wywody składu orzekającego w sprawie są wystarczająco jasne, aby mogły stanowić przedmiot kontroli instancyjnej. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżony wyrok odpowiada prawu, wobec czego działając na podstawie art. 184 w zw. z art. 182 § 2 p.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną. Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekł o przyznaniu pełnomocnikowi z urzędu wynagrodzenia na zasadzie prawa pomocy, gdyż przepisy art. 209 i art. 210 p.p.s.a. mają zastosowanie tylko do kosztów postępowania między stronami. Natomiast wynagrodzenie dla pełnomocnika ustanowionego z urzędu za wykonaną pomoc prawną, należne do Skarbu Państwa (art. 250 p.p.s.a.) przyznawane jest przez wojewódzki sąd administracyjny w postępowaniu określonym w przepisach art. 258-261 p.p.s.a.