I OSK 1531/07

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Marek Stojanowski po rozpoznaniu w dniu 16 października 2007 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej P. G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 20 lipca 2007r., sygn. akt IV SA/ Po 568/07 o odrzuceniu skargi w sprawie ze skargi P. G. na decyzję Prokuratora Okręgowego w P. z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia informacji publicznej postanawia oddalić skargę kasacyjną. Decyzją z dnia [...], Nr [...] Prokurator Okręgowy w P. utrzymał w mocy decyzję Prokuratora Rejonowego w G. z [...], sygn. akt [...], odmawiającą P. G. udzielenia szczegółowych informacji na temat postępowania karnego [...] dotyczącego Z. H., podzielając argumentację organu pierwszej instancji oraz wskazując, że wnioskowana przez skarżącego informacja jest objęta ochroną prywatności w rozumieniu art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2001r., nr 112, poz. 1198 ze zm.). Zgodnie z art. 22 ust. 1 powołanej ustawy, organ pouczył skarżącego o prawie do wniesienia powództwa do Sądu Rejonowego w P., ten jednak pomimo pouczenia wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu. Postanowieniem z dnia 20 lipca 2007r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odrzucił skargę P. G., wskazując, że nie jest on sądem właściwym do rozpoznania niniejszej skargi. Skargę kasacyjną od powyższego postanowienia złożył P. G., wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano na naruszenie prawa materialnego, tj. art. 22 ust. 1 powołanej ustawy o dostępie do informacji publicznej poprzez błędną interpretację, iż w niniejszej sprawie ma on zastosowanie oraz naruszenie art. 21 wskazanej ustawy poprzez przyjęcie iż w niniejszej sprawie nie ma on zastosowania, a w związku z tym nie stosuje się przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.). Podniesiono także, że w zaskarżonym postanowieniu naruszony został art. 58 § 1 pkt 1 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, poprzez odrzucenie skargi. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: właściwość sądu administracyjnego dotyczy wszelkich postępowań w kategorii spraw objętych powołaną ustawą o dostępie do informacji publicznej, z wyłączeniem jednak tych spraw, o których stanowi przepis art. 22 ust. 1 tej ustawy. W przepisie tym ustawodawca wyłączył kognicję sądu administracyjnego w sprawach, w których podmiotowi odmówiono dostępu do informacji publicznej ze względu na wyłączenie jej jawności z powołaniem się na ochronę danych osobowych, prawo do prywatności oraz tajemnicę inną niż państwowa, służbowa, skarbowa lub statystyczna. W tych przypadkach stronie przysługuje prawo wniesienia powództwa do sądu powszechnego o udostępnienie takiej informacji. Użyte w przepisie art. 22 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej określenie "z powołaniem się" ma więc takie znaczenie, iż wystarczy, że podmiot dysponujący taką informacją powoła się na wymieniony w tym przepisie przedmiot ochrony, aby wyłączyć możliwość kontroli przez sąd administracyjny. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, w rozpoznawanej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zgodnie z obowiązującym prawem przyjął, że sąd administracyjny nie może kontrolować w takim przypadku legalności decyzji i badać, czy wskazana przesłanka wystąpiła. Ustawodawca upoważnił bowiem do tego wyłącznie sąd powszechny. Wskazać należy, że w Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej wyraźnie zaznaczony został podział kompetencji sądów powszechnych i sądów specjalnych. W myśl art. 177 Konstytucji, to sądy powszechne sprawują wymiar sprawiedliwości we wszystkich sprawach z wyjątkiem spraw ustawowo zastrzeżonych dla właściwości innych sądów. Natomiast zgodnie z art. 184 Konstytucji, Naczelny Sąd Administracyjny oraz inne sądy administracyjne sprawują w zakresie określonym w ustawie kontrolę działalności administracji publicznej. Jeśli więc ustawa o dostępie do informacji publicznej poddaje w art. 21 kontroli sądu administracyjnego sprawy o udostępnienie informacji publicznej, wyłączając pewną ich kategorię z przekazaniem orzecznictwa do właściwości sądów powszechnych, to odpowiada to ustanowionemu w Konstytucji porządkowi prawnemu. Dodać ponadto należy, iż szerszy zakres uprawnień sądu powszechnego przy ustawowym ograniczeniu sądu administracyjnego, uprawnionego jedynie do kontroli legalności, zapewnia właściwą ochronę dobrom, którym ustawodawca nadał szczególną wagę. Zatem jeżeli podstawą odmowy udostępnienia informacji jest prawo do prywatności osoby fizycznej, stronie ubiegającej się o taką informację nie przysługuje skarga do sądu wojewódzkiego na decyzję organu, odmawiającą jej udostępnienia, gdyż sąd ten nie jest właściwy do rozpoznawania takiej sprawy. Może ona jedynie wystąpić zgodnie z art. 22 ust. 3 powołanej ustawy o dostępie do informacji publicznej do właściwego sądu powszechnego z powództwem o udostępnienie tej informacji, przy czym wskazać należy, że unormowanie wynikające z art. 22 ust. 1 i 3 tej ustawy ma charakter bezwzględnie obowiązujący. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, w rozpoznawanej sprawie skarżący został prawidłowo pouczony przez Prokuratora Okręgowego w P. o trybie wniesienia środka zaskarżenia, jednak nie zastosował się do tego pouczenia. Z podanych wyżej powodów nie można uznać, aby Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu dopuścił się naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię i zastosowanie przepisu art. 22 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Nie można także uznać za trafny zarzutu naruszenia przepisów prawa procesowego, tj. art. 58 § 1 pkt 1 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, bowiem wyłączenie kognicji sądu w tej sprawie prowadziło do zastosowania tych przepisów i odrzucenia skargi. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 182 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.