I OSK 2742/17

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2018-03-16

Skład orzekający: Sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska, Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk, Sędzia del. WSA Arkadiusz Blewązka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w przypadku niewykonania przez organ administracji publicznej wyroku sądu administracyjnego dotyczącego bezczynności w wydaniu decyzji odszkodowawczej, sąd administracyjny może, na podstawie art. 154 § 2 p.p.s.a. lub art. 145a p.p.s.a., orzec o obowiązku wydania decyzji ustalającej odszkodowanie, nawet jeśli pierwotna skarga dotyczyła bezczynności w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a., a nie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że przepisy art. 154 § 2 p.p.s.a. i art. 145a p.p.s.a. nie mają zastosowania w sprawie dotyczącej niewykonania wyroku w przedmiocie bezczynności organu w wydaniu decyzji odszkodowawczej, ponieważ pierwotna skarga dotyczyła bezczynności w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a., a nie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Sąd uznał również, że skarżący nie wykazali podstaw do przyznania im dodatkowej sumy pieniężnej na podstawie art. 154 § 7 p.p.s.a., biorąc pod uwagę zadośćuczynieniowy charakter tego świadczenia.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej od wyroku WSA w Warszawie, który wymierzył Prezydentowi m.st. Warszawy grzywnę za niewykonanie wyroku WSA z 2013 r. w przedmiocie bezczynności w wydaniu decyzji odszkodowawczej. Skarżący kasacyjnie domagali się uchylenia wyroku WSA w części dotyczącej wymiaru grzywny oraz przyznania im sumy pieniężnej i wydania orzeczenia zobowiązującego organ do wydania decyzji ustalającej odszkodowanie na podstawie ustawy o gospodarce nieruchomościami. Zarzucili naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 154 § 2 i art. 145a p.p.s.a., twierdząc, że WSA błędnie uznał brak podstaw do zastosowania tych przepisów.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska Sędziowie Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk (spr.) Sędzia del. WSA Arkadiusz Blewązka po rozpoznaniu w dniu 16 marca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej I. C.-C., M. P., J. C., J. C., M. M., A. M., A. M., M. M., I. G.-G., E. J., J. J., A. J., T.S., C. S., P. S., J. S., J. S.-M., Z. S., A. S. i A. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 czerwca 2017 roku sygn. akt I SA/Wa 1896/16 w sprawie ze skargi I. C.-C., M. P., J. C., J. C., M. M., A. M., A. M., M. M., I. G.-G., E. J., J. J., A. J., T. S., C. S., P. S., J. S., J. S.-M., Z. S., A. S., A. S. i M. Z. w przedmiocie niewykonania przez Prezydenta [...] W. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 maja 2013 roku sygn. akt I SAB/Wa 156/13 oddala skargę kasacyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 22 czerwca 2017 roku sygn. akt I SA/Wa 1896/16 wydanym na podstawie art. 154 § 1 w związku z art. 154 § 2, 6 i 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016, poz. 718 ze zm., dalej: p.p.s.a.) w sprawie ze skargi I. C.-C., M. P., J. C., J. C., M. M., A. M., A. M., M. M., I. G.-G., E. J., J. J., A. J., T. S., C. S., P. S., J. S., J. S.-M., Z. S., A. S., A. S. i M. Z. w przedmiocie niewykonania przez Prezydenta [...] W. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 maja 2013 roku sygn. akt I SAB/Wa 156/13 wymierzył organowi grzywnę w wysokości 5 000 zł (pkt 1) i stwierdził, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa (pkt 2). W pozostałej części Sąd skargę oddalił (pkt 3). Skargę kasacyjną od tego wyroku wywiedli I. C.-C., M. P., J. C., J. C., M. M., A. M., A. M., M. M., I. G.-G., E. J., J. J., A. J., T. S., C. S., P. S., J. S., J. S.-M., Z. S., A. S. i A. S., zaskarżając go w części dotyczącej wymiaru grzywny Prezydentowi [...] W. oraz w części oddalającej żądanie skarżących dotyczące przyznania na ich rzecz sumy pieniężnej do wysokości połowy kwoty mieszczącej się w wymiarze nałożonej grzywny oraz wydania orzeczenia stwierdzającego obowiązek wydania przez Prezydenta [...] W. decyzji ustalającej odszkodowania na podstawie art. 215 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2015, poz. 1774 ze zm., dalej: u.g.n.) za dalsze 75% gruntu nieruchomości położonej w W. przy ul. P. [...] uregulowanej w księdze wieczystej [...]. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucili naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 154 § 1, 2, 6 i 7 p.p.s.a. poprzez bezpodstawne uznanie, że bezczynność organu w rozpoznaniu wniosku o przyznanie odszkodowania nie uzasadnia nałożenia na niego obowiązku zapłaty na rzecz skarżących sumy pieniężnej w wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a., w sytuacji gdy Sąd I instancji przesądził, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, jak również, że istnieje uzasadniona obawa, iż bez nałożenia tej sankcji organ będzie nadal pozostawał w bezczynności. Skarżący zarzucili również naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. w związku z art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. w związku z art. 154 § 2 p.p.s.a. w związku z 145a § 1 i 3 p.p.s.a. przez niewłaściwe zastosowanie tych przepisów poprzez wadliwe uznanie, że orzeczenia przewidziane w art. 154 § 2 p.p.s.a. mogą być wydane tylko w sprawie ze skargi wniesionej na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., kiedy sąd administracyjny stosownie do postanowień art. 146 § 2 p.p.s.a., w wyroku, który nie został wykonany, uznał uprawnienie lub obowiązek wynikający z przepisów prawa albo, kiedy w wyroku wydanym na podstawie art. 149 p.p.s.a., a niewykonanym, uwzględnił skargę na bezczynność organów w powyższym zakresie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. W ocenie skarżących kasacyjnie w konsekwencji powyższego Sąd I instancji wadliwie uznał, że brak jest podstaw do zastosowania art. 154 § 2 p.p.s.a. w związku z art. 145a § 1 i 3 tej ustawy w razie uwzględnienia skarg na niewykonanie wyroku, jeśli pozwalają na to okoliczności sprawy, a rozstrzygnięcia nie pozostawiono uznaniu organu, podczas gdy na podstawie art. 145a § 1 i 3 p.p.s.a. w związku z art. 154 § 2 tej ustawy sąd administracyjny uzyskał uprawnienie do orzekania o obowiązku wydania przez Prezydenta [...] W. decyzji ustalającej i przyznającej odszkodowanie w wyniku uwzględnienia skargi o nałożenie grzywny za niewykonanie wyroku, a zatem w sytuacji gdy sprawa, której dotyczył niewykonany wyrok nie była wywołana skargą wniesioną na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. W oparciu o tak sformułowane zarzuty wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w żądanej części i rozpoznanie w tym zakresie skargi poprzez przyznanie na rzecz każdego ze skarżących od Prezydenta [...] W. stosownie do art. 154 § 7 p.p.s.a. sumy pieniężnej w wysokości połowy kwoty określonej w § 6 tego przepisu oraz wydanie wyroku stwierdzającego obowiązek wydania decyzji ustalającej odszkodowanie na podstawie art. 215 ust. 2 u.g.n. za 75% gruntu przedmiotowej nieruchomości i przyznającej je skarżącym oraz C. S.-K. oraz M. Z. stosownie do przypadających im części spadku, względnie przekazanie sprawy w tym zakresie Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania, a ponadto zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa prawnego przed sądami administracyjnymi. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że, pomimo upływu dwumiesięcznego terminu wyznaczonego w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 maja 2013 roku sygn. akt I SAB/Wa 156/13, kilkukrotnych wezwań do wykonania tego wyroku wystosowanych przez skarżących oraz dwóch wyroków wymierzających grzywny, Prezydent [...] W. nie podjął żadnych działań zmierzających do zakończenia postępowania i wydania dalszych decyzji dotyczących ustalenia odszkodowania za pozostałe 75% gruntu przedmiotowej nieruchomości. Podkreślono, że akta sprawy są kompletne, zaś zgromadzony materiał dowodowy daje możliwość ustalenia odszkodowania za pozostałe części nieruchomości. Gdyby bowiem materiał nie był kompletny, to nie doszłoby do wydania decyzji ustalającej i przyznającej odszkodowanie za 25% gruntu przedmiotowej nieruchomości. Odnosząc się do kwestii dotyczącej zawartego w skardze żądania zobowiązania organu do wydania decyzji w sprawie, autor skargi kasacyjnej wskazał, że stanowisko zaprezentowane w tym względzie przez Sąd I instancji jest obecnie nieaktualne, dotyczy bowiem stanu prawnego sprzed wejścia w życie nowelizacji p.p.s.a. dokonanej ustawą z dnia 9 kwietnia 2015 roku o zmianie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2015, poz. 658), na mocy której dodano m. in. przepis art. 145a. Zaznaczył, że Sąd na poparcie swojego stanowiska w tym względzie przywołał wyłącznie poglądy doktryny wyrażone przed wejściem w życie tej nowelizacji. Podkreślił ponadto, że intencją ustawodawcy wprowadzającego przepis art. 145a p.p.s.a. do systemu prawnego było wyposażenie sądu administracyjnego w kompetencję do merytorycznego rozstrzygania spraw, tj. w zakresie określania w wyroku uwzględniającym skargę sposobu załatwienia sprawy w miejsce dotychczasowego sprawowania jedynie kontroli nad merytorycznymi rozstrzygnięciami organów administracji, nie tylko w sprawach skarg w przedmiocie określonym w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Celem wprowadzenia takiego rozwiązania była w ocenie autora skargi kasacyjnej chęć poprawy efektywności i sprawności postępowań administracyjnych. Na potwierdzenie swojego stanowiska autor skargi kasacyjnej przywołał fragmenty uzasadnienia projektu wspomnianej wyżej ustawy nowelizującej p.p.s.a. Zdaniem skarżących kasacyjnie brak wykonania w całości wyroku zobowiązującego Prezydenta [...] W. do rozstrzygnięcia wniosku o odszkodowanie w określonym terminie uzasadnia domaganie się na podstawie art. 145a § 3 p.p.s.a. orzeczenia stwierdzającego obowiązek wydania decyzji ustalającej i przyznającej odszkodowanie na podstawie art. 215 ust. 2 u.g.n. Skarżący kasacyjnie zwrócili uwagę na to, że zapłata odszkodowania powinna nastąpić jednorazowo. Zaznaczyli też, że podział odszkodowania za jedną nieruchomość w taki sposób, że przyznawane jest odszkodowanie za konkretny udział w tej nieruchomości powoduje, iż dochodzi do uznania przez organ zasadności ustalenia i przyznania odszkodowania również za pozostałe udziały. Zatem w ocenie skarżących kasacyjnie w sprawie wypełnione zostały wszystkie przesłanki wynikające z art. 145a § 1 i 3 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie należy przypomnieć, że rozpoznając skargę kasacyjną – po myśli art. 183 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 roku, poz. 1369 ze zm.) – Naczelny Sąd Administracyjny czyni to w granicach zakreślonych przez ramy tego środka odwoławczego, gdyż jest nimi związany, biorąc pod rozwagę z urzędu tylko nieważność postępowania. Przy braku przesłanek nieważnościowych w sprawie badaniu podlegały wyłącznie zarzuty podniesione w skardze kasacyjnej na uzasadnienie przytoczonych podstaw kasacyjnych. W pierwszej kolejności należy wskazać, że pomimo iż w skardze kasacyjnej zaskarżono wyrok w części dotyczącej wymiaru grzywny Prezydentowi [...] W., to nie przytoczono żadnych podstaw kasacyjnych ani powodów zaskarżenia wyroku w części, dotyczących wymierzenia przez Sąd pierwszej instancji Prezydentowi [...] W. grzywny w wysokości 5000 złotych. Zatem skarga kasacyjna w tej części nie spełnia wymagań zawartych w art. 176 § 1 pkt 2 p.p.s.a. W rezultacie zaskarżenie wyroku w tej części nie mogło odnieść zamierzonego przez autora skargi kasacyjnej skutku. Przechodząc do zarzutu naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. w związku z art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. w związku z art. 154 § 2 p.p.s.a. w związku z 145a § 1 i 3 p.p.s.a., należy wyjaśnić, że stosownie do art. 154 § 2 zd. 1 p.p.s.a. sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1 tego przepisu (czyli niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania), może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. Sąd pierwszej instancji powołał się na literaturę przedmiotu, w której wskazuje się, że konstrukcja uprawnień orzeczniczych przewidzianych w art. 154 § 2 p.p.s.a. oznacza, iż orzeczenie przewidziane w tym przepisie może być wydane tylko w sprawie ze skargi wniesionej na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., kiedy sąd administracyjny – stosownie do art. 146 § 2 p.p.s.a. – w wyroku, który nie został wykonany uznał uprawnienie lub obowiązek wynikające z przepisu prawa, albo kiedy sąd ten w wyroku wydanym na podstawie art. 149 p.p.s.a., a niewykonanym, uwzględnił skargę na bezczynność organów w powyższym zakresie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. (zob. T. Woś [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, pod red. T. Wosia, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005, s. 482). Sąd podał też, że podobnie uważa B. Dauter, który wskazuje, że w sprawach niewykonanego wyroku wydanego w trybie art. 149 p.p.s.a., w którym sąd uwzględnił skargę na bezczynność organu, przepis art. 154 § 2 p.p.s.a., może być stosowany, ale jedynie w zakresie wynikającym z art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., czyli w sprawach dotyczących innych niż decyzje i postanowienia aktów i czynności z zakresu administracji publicznej (por. B. Dauter [w:] B Dauter, B Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu, 2009 r., s. 408). Zdaniem Sądu pierwszej instancji skarga wniesiona w niniejszej sprawie takiego przypadku nie dotyczy. Skarżący kasacyjnie nie zgadzają się z tym poglądem twierdząc, że w związku z nowelizacją ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, która weszła w życie 15 sierpnia 2015 r., poglądy te nie są aktualne, co potwierdza w szczególności wprowadzenie nowej regulacji zawartej w art. 145a p.p.s.a. i uzasadnienie do projektu zmiany tej ustawy. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego ze stanowiskiem skarżących nie można się zgodzić, bowiem przywołane przez Sąd pierwszej instancji poglądy doktryny są także aktualne w obecnie obowiązującym stanie prawnym, co przemawia o zasadnością stanowiska Sądu pierwszej instancji. Należy tu wskazać, że po wejściu w życie nowelizacji p.p.s.a. dokonanej ustawą z dnia 9 kwietnia 2015 roku o zmianie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2015, poz. 658), uległ ograniczeniu zakres stosowania przepisu art. 154 § 1 p.p.s.a., bowiem nie ma on już zastosowania "w razie bezczynności organu lub przewlekłego prowadzenia postępowania po wyroku uchylającym lub stwierdzającym nieważność aktu lub czynności". To ograniczenie niewątpliwie wpływa na zakres stosowania przepisu art. 154 § 2 p.p.s.a., w którym wprost wskazuje się, że ma zastosowanie "w przypadku, o którym mowa w § 1 art. 154 p.p.s.a. Wskazana wyżej nowela wprowadziła też nowa regulację zawartą w art. 145a. Zgodnie z art. 145 a § 1 p.p.s.a. "w przypadku, o którym mowa w art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) lub pkt 2, jeżeli jest to uzasadnione okolicznościami sprawy, sąd zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie decyzji lub postanowienia wskazując sposób załatwienia sprawy lub jej rozstrzygnięcie, chyba że rozstrzygnięcie pozostawiono uznaniu organu. Natomiast stosownie do treści art. 145a § 3 "w przypadku niewydania decyzji lub postanowienia, o których mowa w § 1, w określonym przez sąd terminie, strona może wnieść skargę, żądając wydania orzeczenia stwierdzającego istnienie albo nieistnienie uprawnienia lub obowiązku. Sąd wyda orzeczenie w tym przedmiocie, jeżeli pozwalają na to okoliczności sprawy. W wyniku rozpoznania skargi sąd stwierdza czy niewydanie decyzji lub postanowienia miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa i może ponadto z urzędu albo na wniosek strony wymierzyć organowi grzywnę w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6". Analiza wskazanych wyżej zmian p.p.s.a. nie doprowadziła przedstawicieli doktryny do zmiany stanowiska co do niemożliwości zastosowania art. 154 § 2 p.p.s.a. w przypadku rozpoznania skargi na niewykonanie wyroku w przedmiocie bezczynności organu w wydaniu decyzji w sprawie odszkodowania za nieruchomość. Przykładowo należy tu przytoczyć pogląd z komentarza do art. 154 p.p.s.a. zawarty w: "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi" Komentarz pod red. R. Hausera i M. Wierzbowskiego, 5. wydanie zmienione i uzupełnione, Wydawnictwo C.H.Beck Warszawa 2017 s. 698, "za trafny należy uznać pogląd B. Dautera, że art. 154 § 2 p.p.s.a. może być stosowany wyłącznie w przypadkach merytorycznego orzekania o prawach i obowiązkach skarżącego - gdy sąd, uwzględniając wniosek strony w sprawach, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. (tj. w sprawach dotyczących innych niż decyzje i postanowienia aktów i czynności z zakresu administracji publicznej), może w wyroku uznać uprawnienie lub obowiązek wynikający z przepisów prawa lub też w sprawach niewykonanego wyroku wydanego na podstawie art. 149 p.p.s.a., w którym sąd uwzględnił skargę na bezczynność organu w zakresie wynikającym z art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. (por. B. Dauter [w:] B Dauter, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Warszawa 2016 r., s. 665). Dosyć podobnie twierdzi T. Woś, w: T. Woś (red.) H. Knysiak-Sudyka, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed Sądami administracyjnymi, Wyd. Wolters Kluwer, Warszawa 2016, s. 917. Takie same poglądy prezentowane są także w Komentarzu do Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, pod. red. A. Skoczylasa i P. Szustakiewicza, Wydawnictwo C.H.Beck, Warszawa 2016, art. 154 Nb 5. Naczelny Sąd Administracyjny poglądy te podziela. Trafnie zatem przyjął Sąd pierwszej instancji, że skarga wniesiona w niniejszej sprawie jako dotycząca wyroku na bezczynność w wydaniu decyzji o odszkodowaniu, tj. określonej w art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a., nie dotyczy przypadków objętych regulacją art. 154 § 2 p.p.s.a. Wbrew stanowisku skarżących, tym bardziej w niniejszej sprawie nie może mieć zastosowania uregulowanie zawarte w art. 145a p.p.s.a. Z § 1 art. 145a wynika wprost, że ma on zastosowanie tylko "w przypadku, o którym mowa w art. 145 § 1 pkt 1 lit. a lub pkt 2". Zatem tylko w sytuacji gdy sąd uwzględnia skargę i uchyla decyzję lub postanowienie, oraz gdy stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia. Nie ulega wątpliwości, że w niniejszej sprawie taka sytuacja nie miała miejsca, bowiem dotyczy skargi na niewykonanie wyroku, w której przepisy art. 145 p.p.s.a. nie mają zastosowania. Dodatkowo należy zauważyć, że autor skargi kasacyjnej zarzucając niezastosowanie art. 145a § 3 p.p.s.a., pomija całkowicie to, że przepis ten ma zastosowanie w sytuacji wniesienia skargi dopiero gdy nie wydano decyzji lub postanowienia, o których mowa w art. 145a § 1 p.p.s.a., w określonym przez Sąd terminie. W niniejszej sprawie taka okoliczność nie miała miejsca, bowiem żadnej decyzji o odszkodowaniu, do której wydania dążą skarżący, dotychczas nie wydano. Zasadności stanowiska skarżących nie potwierdza przytoczone w skardze kasacyjnej uzasadnienie projektu zmiany ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, która weszła w życie dnia 15 sierpnia 2015 r. nadającej sądom administracyjnym kompetencję do merytorycznego rozstrzygania sprawy. Bowiem w uzasadnieniu tego projektu odniesiono się tylko do sytuacji wskazanych w art. 145a p.p.s.a., które nie zachodzą w niniejszej sprawie. W tych okolicznościach nietrafny jest zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. w związku z art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. w związku z art. 154 § 2 p.p.s.a. w związku z 145a § 1 i 3 p.p.s.a. Skardze kasacyjnej zarzucono również naruszenie art. 154 § 1, 2, 6 i 7 p.p.s.a. poprzez bezpodstawne uznanie, że bezczynność organu w rozpoznaniu wniosku o przyznanie odszkodowania nie uzasadnia nałożenia na niego obowiązku zapłaty na rzecz każdego ze skarżących sumy pieniężnej w wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. Przepis § 7 art. 154 p.p.s.a. stanowi, że uwzględniając skargę sąd może przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6. Regulacja ta stanowi swego rodzaju zadośćuczynienie dla skarżącego za niewykonanie wyroku, zawiera w sobie także element prewencyjno-represyjny, przy czym zasadnicze znaczenie prewencyjno-represyjne ma grzywna orzekana na podstawie art. 154 § 1 p.p.s.a. Skarżący, który poniósł szkodę wskutek niewykonania wyroku, może stosownie do treści art. 154 § 4 p.p.s.a., dochodzić także odszkodowania na zasadach określonych w Kodeksie cywilnym. Zgodnie z literalnym brzmieniem przepisu art. 154 § 7 p.p.s.a. ustawodawca przewidział w tym przepisie uprawnienie, a nie obowiązek sądu w zakresie przyznania oznaczonej sumy pieniężnej. Sąd uwzględniając skargę dotyczącą przyznania skarżącemu oznaczoną sumę pieniężną, powinien wziąć pod rozwagę wszystkie okoliczności sprawy. W niniejszej sprawie przedstawione wyżej okoliczności faktyczne dotyczące niewykonania wyroku i naruszenia terminów rozpoznania sprawy, zarówno wynikających z przepisów jak i wyroków sądu są bezsporne. Sąd pierwszej instancji uznał, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa i wymierzył organowi grzywnę w wysokości 5000 złotych. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżący ani w skardze, ani w postępowaniu przed Sądem pierwszej instancji, nie wykazali aby w tych bezspornych okolicznościach, Sąd mógł orzec dodatkowo o świadczeniu na rzecz skarżących. Mając na względzie przede wszystkim zadośćuczynieniowy charakter tego świadczenia, nie sposób uznać, że skarżący wykazali, że ich krzywda spowodowana niewykonaniem wyroku ma realny charakter. Z tych względów słusznie Sąd pierwszej instancji nie uwzględnił żądań skarżących w tym zakresie i na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę w tej części. Mając na uwadze powyżej przedstawione względy, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw, dlatego na podstawie art. 184 p.p.s.a. ją oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło