I OSK 2956/18

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2020-12-11

Skład orzekający: Jolanta Rudnicka, Czesława Nowak-Kolczyńska, Mariusz Kotulski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy do wyrejestrowania pojazdu z powodu kradzieży wystarczające jest oświadczenie właściciela, czy też organ administracji ma obowiązek zweryfikować zgodność tego oświadczenia ze stanem faktycznym, zwłaszcza w sytuacji, gdy postępowanie karne zostało umorzone z powodu braku danych uzasadniających podejrzenie popełnienia przestępstwa?
Ratio decidendi
Oświadczenie właściciela o kradzieży pojazdu, złożone pod odpowiedzialnością karną, jest warunkiem wystarczającym do wyrejestrowania pojazdu, ale tylko wówczas, gdy organ administracji nie dysponuje przeciwnymi dowodami. Organ administracji ma obowiązek dążyć do prawdy obiektywnej i wydać rozstrzygnięcie zgodne z rzeczywistym stanem rzeczy, nawet jeśli oznacza to odmowę wyrejestrowania pojazdu wbrew oświadczeniu właściciela, gdy istnieją dowody wskazujące na inną wersję zdarzeń (np. postanowienie o umorzeniu śledztwa z powodu braku danych uzasadniających podejrzenie popełnienia przestępstwa).
Stan faktyczny
Spółka wniosła o wyrejestrowanie motocykla z powodu jego kradzieży, dołączając postanowienie o umorzeniu śledztwa w sprawie kradzieży z włamaniem. Organ pierwszej instancji odmówił wyrejestrowania, uznając, że oświadczenie spółki jest niezgodne ze stanem faktycznym, co potwierdził organ odwoławczy. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę spółki, podzielając stanowisko organów. Spółka wniosła skargę kasacyjną, zarzucając błędną wykładnię i zastosowanie przepisów prawa materialnego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jolanta Rudnicka Sędziowie: Sędzia NSA Czesława Nowak-Kolczyńska Sędzia del. WSA Mariusz Kotulski (spr.) po rozpoznaniu w dniu 11 grudnia 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej [...] S.A. [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 27 marca 2018 r. sygn. akt II SA/Bk 37/18 w sprawie ze skargi [...] S.A. [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia 20 listopada 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wyrejestrowania motocykla oddala skargę kasacyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku wyrokiem z 27 marca 2018 r. sygn. akt II SA/Bk 37/18 oddalił skargę [...] SA [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia 20 listopada 2017 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wyrejestrowania motocykla. W uzasadnieniu Sąd przedstawił następujący stan faktyczny i prawny sprawy: Prezydent Miasta [...] 12 maja 2016 r. na mocy decyzji nr [...] dokonał rejestracji motocykla osobowego marki [...] o nr nadwozia [...] na rzecz [...] S.A. [...] (dalej jako: "[...] S.A."), wydając m.in. dowód rejestracyjny oraz tablice rejestracyjne o nr [...], zalegalizowane znakiem legalizacyjnym nr [...]. Wnioskiem z 25 lipca 2017 r. [...] S.A. wniosła o wyrejestrowanie przedmiotowego motocykla załączając do niego m.in. kserokopię postanowienia Prokuratury Rejonowej [...] z 27 czerwca 2017 r. (sygn. akt [...]) o umorzeniu, na podstawie art. 17 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256), powoływanej dalej jako "K.p.a.", śledztwa w sprawie kradzieży z włamaniem trzech samochodów osobowych marki Fiat [...] oraz dwóch motocykli marki [...] (modele [...] i [...]) o łącznej wartości około 500 tys. zł, dokonanej na szkodę D. B., P. P., [...] Sp. z o.o. w W. i [...] S.A., zaistniałej w nieustalonym dniu pomiędzy 23 a 26 marca 2017 r. w B. przy ul. [...]; tj. o czyn z art. 279 § 1 K.k. w zw. z art. 294 § 1 K.k., wobec braku danych dostatecznie uzasadniających podejrzenie popełnienia przestępstwa. Do wniosku o wyrejestrowanie dołączono także oświadczenie pełnomocnika [...] S.A., że tablice rejestracyjne o nr [...] zostały skradzione wraz z motocyklem. Do akt sprawy 24 sierpnia 2017 r. zostało złożone także oświadczenie osób uprawnionych do reprezentacji [...] S.A., pouczonych do odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań tj. za czyn z art. 233 K.k., o tym że w dniu 24.03.2017 r. nastąpiła kradzież motocykla marki [...] o nr rej. [...], która miała miejsce w trakcie użytkowania ww. motocykla przez leasingobiorcę P. P., który dokonał zgłoszenia tej kradzieży policji. Decyzją z 28 sierpnia 2017 r. nr [...] Prezydent Miasta [...] odmówił wyrejestrowania motocykla marki [...], nr VIN [...] zarejestrowanego na rzecz [...] S.A. W uzasadnieniu przedmiotowej decyzji organ I instancji wskazał, że brzmienie art. 79 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. 2017, poz. 1260 ze zm.), powoływanej dalej jako "P.r.d." wskazuje, że oświadczenie złożone pod odpowiedzialnością karną jest dokumentem koniecznym do wydania decyzji o wyrejestrowaniu pojazdu z powodu kradzieży, co jednak nie uchyla zasady prawdy obiektywnej postępowania administracyjnego, nakazującej wydawanie rozstrzygnięć administracyjnych na podstawie ustaleń zgodnych z rzeczywistością. Dlatego też organ nie podzielił takiej wykładni art. 79 ust. 1 pkt 2 P.r.d., która nakładałaby na organ obowiązek wydania decyzji o wyrejestrowaniu pojazdu nawet wówczas, gdy oświadczenie jego właściciela będzie niezgodne z rzeczywistym stanem rzeczy. Skoro zatem organ ścigania, po przeprowadzeniu przygotowawczego postępowania dowodowego ustalił, że brak jest danych dostatecznie uzasadniających podejrzenie popełnienia przestępstwa i z tego powodu umorzył prowadzone śledztwo, oświadczenie [...] S.A. o kradzieży motocykla nie jest – w ocenie organu - zgodne ze stanem faktycznym. Organ wskazał także, że pomimo wystosowanego wezwania, do akt sprawy nie zostały dołączone dokumenty potwierdzające kradzież przedmiotowego motocykla. Odwołanie od ww. decyzji złożyła [...] S.A. wskazując, że w jej ocenie przedmiotowe oświadczenia jest elementem wniosku o wyrejestrowanie motocykla i wystarczającym warunkiem do otrzymania przedmiotowej decyzji. Po rozpoznaniu odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...] decyzją z 20 listopada 2017 r. nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że w niniejszej sprawie nie zachodzą przesłanki do wyrejestrowania pojazdu na żądanej podstawie prawnej. Odnosząc się do treści postanowienia o umorzeniu śledztwa w sprawie kradzieży z włamaniem przedmiotowego motocykla, organ podkreślił, że powodem umorzenia był brak danych dostatecznie uzasadniających podejrzenie popełnienia przestępstwa, w szczególności rozbieżności pomiędzy zeznaniami pokrzywdzonych, a ustaleniami dotyczącymi przebiegu zdarzenia, poczynionymi na podstawie: oględzin miejsca zdarzenia, opinii biegłego z zakresu mechanoskopii, analizy zapisu kamer i bilingów połączeń numerów pokrzywdzonych. W takim stanie rzeczy organ nie jest związany treścią oświadczenia o kradzieży motocykla. Skoro bowiem nie jest możliwe potwierdzenie kradzieży, oświadczenie to nie odpowiada rzeczywistości i jako takie nie może stanowić podstawy wyrejestrowania. Tym samym organ wskazał, że nie zostały w sprawie spełnione przesłanki z art. 79 ust. 1 pkt 2 P.r.d. Odnosząc się zaś do stanowiska odwołującego zaprezentowanego w odwołaniu, organ odwoławczy wskazał, że przepis ten nie eliminuje prowadzenia postępowania dowodowego w szerszym zakresie i nie uchyla zasady prawdy obiektywnej postępowania administracyjnego, która nakazuje wydawać rozstrzygnięcia administracyjne na podstawie ustaleń zgodnych z rzeczywistością. Dlatego też postanowienie o umorzeniu postępowania podlega takiej samej ocenie jak każdy inny dowód zgromadzony w toku postępowania administracyjnego, zaś zgodnie z art. 76 § 1 K.p.a. dokumenty urzędowe sporządzone w przepisanej formie przez powołane do tego organy państwowe w ich zakresie działania stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone. W ocenie organu odwoławczego art. 79 ust. 1 pkt 2 P.r.d. ustanawia normę prawną, w świetle której do wydania decyzji o wyrejestrowaniu pojazdu z powodu kradzieży, wystarczające jest oświadczenie właściciela złożone z uprzedzeniem o odpowiedzialności karnej za fałszywe zeznania, ale tylko wówczas gdy nie jest ono sprzeczne z rzeczywistym stanem rzeczy. Decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] stała się przedmiotem skargi [...] S.A. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, który powołanym na wstępie wyrokiem oddalił skargę. Sąd I instancji podzielił stanowisko organów obu instancji i zaznaczył, że powołanym przez skarżącą piśmiennictwie, tj. komentarzu do art. 75 K.p.a. (autorstwa: Łaszczyca G., Martysz C., Matan A. Lex 2010) autor wskazuje, że oświadczenie, o którym mowa w art. 79 ust. 1 pkt 2 P.r.d. istotnie jest elementem wniosku w sprawie wyrejestrowania pojazdu i jednocześnie wystarczającym warunkiem do otrzymania pozytywnej dla strony decyzji, ale tylko wówczas (czego nie zaznaczyła w skardze skarżąca), gdy organ administracyjny nie dysponuje przeciwnymi dowodami w tej sprawie. Z kolei powołane przez Skarżącą orzeczenia mające przemawiać za jej stanowiskiem zapadły właśnie w takich stanach faktycznych, w których organy administracji publicznej nie dysponowały, poza rzeczonymi oświadczeniami, żadnymi innymi dowodami pozwalającymi dokonać ustaleń co do przyczyn utraty pojazdów, a tym samym także i przeciwdowodami względem złożonych przez wnioskodawców oświadczeń. Co więcej w sprawie rozpoznawanej przez WSA w Warszawie, w której w dniu 23 września 2004 r. zapadł powołany przez skarżącą wyrok (sygn. akt II SA 3115/03 Lex 718005) organy obu instancji wdały się w ocenę czy czyn w wyniku którego wnioskodawca pojazd utracił wypełnia znamiona przestępstwa kradzieży w rozumieniu przepisów prawa karnego. W związku z tym, że oba powołane przez skarżącą orzeczenia zapadły w odmiennym stanie faktycznym, w którym organy administracji nie dysponowały – tak jak w niniejszej sprawie – dowodami przeczącymi treści oświadczenia, złożonego przez właściciela pojazdu, w żadnym razie nie znajdują one odniesienia do zaistniałego stanu faktycznego, zaś zawarte w nich i fragmentaryczne przytoczone przez skarżącą twierdzenia nie mogą stanowić podstawy orzekania. Co więcej argumentacja skarżącej, wywodząca się w istocie z uzasadnienia wyroku NSA z 20 kwietnia 2006 r. (sygn. akt I OSK 773/05), a dotycząca braku umocowania w podstawie prawnej rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 22 lipca 2002 r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów, dla uregulowania w jego treści przepisów określających warunki i tryb wyrejestrowania pojazdu (zawartych w § 15 ust. 1 ww. rozporządzenia), nie ma w przedmiotowej sprawie istotnego znaczenia. Przede wszystkim przepis art. 76 ust. 1 pkt 1 lit. a P.r.d. stanowiący delegację do wydania przedmiotowego rozporządzenia, został znowelizowany 1 stycznia 2016 r. na mocy art. 12 ust. 1 lit. a tiret pierwsze ustawy z dnia 22 grudnia 2015 r. o zmianie ustawy o działach administracji rządowej oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r., poz. 2281), zaś jego nowe brzmienie bezpośrednio deleguje do unormowania aktem wykonawczym, także warunków i trybu wyrejestrowania pojazdów. Dodatkowo sąd I instancji zauważył, że na podstawie art. 40 ust. 1 ww. ustawy nowelizacyjnej, w sprawie niniejszej zastosowanie miały dotychczasowe przepisy wykonawcze, a zatem powołane wyżej rozporządzenie. Oba powołane przez Skarżącą orzeczenia zapały zatem w "starym" stanie prawnym. Abstrahując od powyższego należy także zauważyć, że skarżąca dobrowolnie złożyła do akt kserokopię postanowienia o umorzeniu śledztwa z 27 czerwca 2017 r. bez uprzedniego wezwania organu, wraz z wnioskiem o wyrejestrowanie pojazdu. W takim stanie rzeczy nie jest zatem uprawnione wysuwanie konstatacji, że organ I instancji postawił skarżącej jakiekolwiek dodatkowe wymagania, od których uzależnił rozpatrzenie sprawy o wyrejestrowanie przedmiotowego motocykla – jak sugeruje to treść uzasadnienia skargi. Nie ulega zatem wątpliwości, w ocenie Sądu, że § 15 ust. 1 pkt 2 ww. rozporządzenia stanowi uzupełnienie procedury dotyczącej wyrejestrowania pojazdu z powodu jego kradzieży. Stanowi on, że w takim przypadku właściciel pojazdu wraz z wnioskiem o jego wyrejestrowanie składa w organie rejestrującym właściwym ze względu na miejsce ostatniej rejestracji pojazdu oprócz dowodu rejestracyjnego i karty pojazdu (jeżeli była wydana) oraz oświadczenia złożonego pod odpowiedzialnością karną za składanie fałszywych zeznań, także zaświadczenie wydane przez właściwy organ Policji potwierdzające zgłoszenie kradzieży pojazdu albo postanowienie o umorzeniu dochodzenia w sprawie jego kradzieży wystawione przez właściwy organ. Tym samym, niniejsza sprawa, wszczęta na wniosek skarżącej, wymagała rozpatrzenia przy uwzględnieniu zarówno art. 79 ust. 1 pkt 2 P.r.d., jak i § 15 ust. 1 pkt 2 przedmiotowego rozporządzenia. W konsekwencji organy wydające decyzje w niniejszej sprawie zobligowane były do dokonania całościowej i wszechstronnej oceny zgromadzonego w aktach materiału dowodowego, polegającej zarówno na rozpatrzeniu każdego z dowodów z osobna, jak i wszystkich we wzajemnej łączności, któremu to obowiązkowi organy obu instancji, w ocenie sądu I instancji, sprostały. Dlatego też nie jest dopuszczalna taka interpretacja art. 79 ust. 1 pkt 2 P.r.d., wedle której na organie ciąży obowiązek wydania decyzji o wyrejestrowaniu pojazdu nawet wówczas, gdy oświadczenie złożone przez właściciela jest niezgodne z zaistniałym stanem rzeczy. Dokonując kontroli działań organów obu instancji w kontekście powyższego, Sąd stwierdził, że znajdowały one ustawowe umocowanie, zarówno materialnoprawne zawarte w art. 79 ust. 1 pkt 2 P.r.d. i § 15 ust. 1 powołanego uprzednio rozporządzenia, jak i procesowe wynikające z brzmienia art. 7 K.p.a., art. 77 § 1 K.p.a. i art. 80 K.p.a. Słusznie przy tym organ odwoławczy stwierdził, że w sytuacji wydania przez organ ścigania postanowienia o umorzeniu prowadzonego postepowania przygotowawczego w sprawie kradzieży z włamaniem, w wyniku której miało dojść do utraty przedmiotowego motocykla, z uwagi na brak danych dostatecznie uzasadniających popełnienie ww. czynu zabronionego, nie mógł on się oprzeć jedynie na treści złożonego przez skarżącą oświadczenia, bowiem pozostawało ono w sprzeczności z ww. postanowieniem. Podkreślić przy tym należy, że uzasadnienie wydanego postanowienia o umorzeniu śledztwa wskazuje na rozbieżności i nieścisłości pomiędzy zeznaniami pokrzywdzonych D. B. i P. P., a dokonanymi przez organ ścigania ustaleniami stanu faktycznego, poczynionymi w oparciu o szczegółowo wymieniony w uzasadnieniu postanowienia materiał dowodowy. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła spółka [...] S.A., zaskarżając wyrok w całości i – na podstawie art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), powoływanej dalej jako "P.p.s.a." – zarzuciła mu: 1) naruszenie prawa materialnego, tj. przepisu art. 79 ust 1 pkt 2 P.r.d. poprzez jego błędną wykładnię, w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy - tj. przyjęcie, że użyte w art. 79 ust 1 pkt 2 P.r.d. pojęcie kradzieży jest tożsame z pojęciem przestępstwa kradzieży w rozumieniu ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny (Dz. U. z 2017 r. poz. 2204); 2) naruszenie prawa materialnego, tj. przepisu § 15 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 22 lipca 2002 r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów (Dz. U. z 2007 r., Nr 186, poz. 1322 ze zm.) poprzez jego błędne zastosowanie, w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy - tj. przyjęcie, że przepis ten precyzuje jakie dokumenty powinny być dołączone do wniosku o wyrejestrowanie pojazdu na podstawie przepisu art. 79 ust 1 pkt 2 P.r.d., podczas gdy przepis ten nie znajduje umocowania w podstawie prawnej wydania tego rozporządzenia, którą stanowi art. 76 ust. 1 pkt 1 lit. a P.r.d., a tym samym przepis ten nie może być przyjęty za podstawę wydania decyzji administracyjnej o wyrejestrowaniu pojazdu. Zawarte w art. 76 ust. 1 pkt 1 lit. a P.r.d. upoważnienie ustawowe obejmuje wyłącznie określenie warunków i trybu rejestracji pojazdu, a nie wyrejestrowania. Strona skarżąca kasacyjnie wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i wyrejestrowanie motocykla marki [...], numer identyfikacyjny (VIN): [...] nr rej. [...], ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Białymstoku do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie od organu administracyjnego na rzecz skarżącej kosztów postępowania według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału I Izby Ogólnoadministracyjnej Naczelnego Sądu Administracyjnego z 19 października 2020 r., na podstawie art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. poz. 374 ze zm.), zawiadomiono strony niniejszego postępowania o skierowaniu sprawy na posiedzenie niejawne z uwagi na to, że przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można jej przeprowadzić na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Jednocześnie wyznaczono stronom strony termin 7 dni od dnia doręczenia powyższego zawiadomienia do pisemnego dodatkowego przedstawienia swojego stanowiska w sprawie w granicach zarzutów złożonej skargi kasacyjnej. W zakreślonym terminie nie wpłynęły od stron żadne pisma. Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpatrywaniu sprawy na skutek wniesienia skargi kasacyjnej związany jest granicami tej skargi, a z urzędu bierze pod rozwagę tylko nieważność postępowania w wypadkach określonych w § 2, z których żaden w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego orzeczenia determinują zakres kontroli dokonywanej przez Naczelny Sąd Administracyjny. Sąd ten, w odróżnieniu od wojewódzkiego sądu administracyjnego, nie bada całokształtu sprawy, lecz tylko weryfikuje zasadność zarzutów postawionych w skardze kasacyjnej. Podstawy, na których można oprzeć skargę kasacyjną zostały określone w art.174 P.p.s.a. Przepis art. 174 pkt 1 P.p.s.a. przewiduje dwie postacie naruszenia prawa materialnego, a mianowicie błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. Przez błędną wykładnię należy rozumieć niewłaściwe zrekonstruowanie treści normy prawnej wynikającej z konkretnego przepisu, natomiast przez niewłaściwe zastosowanie, dokonanie wadliwej subsumcji przepisu do ustalonego stanu faktycznego. Również druga podstawa kasacyjna wymieniona w art. 174 pkt 2 P.p.s.a. – naruszenie przepisów postępowania – może przejawiać się w tych samych postaciach, co naruszenie prawa materialnego, przy czym w wypadku oparcia skargi kasacyjnej na tej podstawie skarżący powinien nadto wykazać istotny wpływ wytkniętego uchybienia na wynik sprawy. Jednocześnie podkreślić należy, że w sytuacji, gdy strona wnosząca skargę kasacyjną zarzuca wyrokowi Sądu I instancji naruszenie przepisów prawa materialnego, jak i naruszenie przepisów postępowania, w pierwszej kolejności trzeba odnieść się do zarzutu naruszenia przepisów postępowania, bowiem dopiero wówczas, gdy zostanie przesądzone, że stan faktyczny przyjęty przez Sąd I instancji za podstawę orzekania jest prawidłowy albo nie został dostatecznie podważony, można przejść do oceny zasadności zarzutów prawa materialnego. W niniejszej sprawie strona skarżąca oparła skargę kasacyjną na jednej podstawie: naruszenia prawa materialnego (art. 174 pkt 1 P.p.s.a.). Mając na uwadze pierwszy z zarzutów, to uznać należy, że jest on bezpodstawny. Wstępnie zgodzić się należy, że użyte w art. 79 ust 1 pkt 2 P.r.d. pojęcie kradzieży należy rozumieć szerzej niż pojęcie przestępstwa kradzieży w rozumieniu art. 278 k.k. ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny (Dz. U. z 2017 r. poz. 2204). Sąd w niniejszym składzie podziela pogląd wyrażony przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, w myśl którego: "ratio legis tego przepisu sprowadza się do umożliwienia właścicielowi wyrejestrowania pojazdu w każdym wypadku, gdy utracił posiadanie wbrew własnej woli, a pozbawienie władztwa stanowi przestępstwo (czyn zabroniony), bądź nawet wykroczenie z uwagi na wartość pojazdu. Wszak w rozumieniu potocznym funkcjonuje właściwie jedynie pojęcie «kradzież» jako określenie zaboru mienia. Składając zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa, poszkodowany nie jest zobowiązany do podania kwalifikacji prawnej czynu, lecz jedynie opisu przebiegu zdarzenia. Dopiero organy ścigania na podstawie okoliczności sprawy dokonują jego kwalifikacji prawnej. Nie sposób wymagać od obywateli znajomości prawa, pozwalającej na właściwą ocenę prawną przestępstwa. W każdym wypadku przestępstwa przeciwko mieniu, skutek dla pokrzywdzonego jest zaś identyczny. Okoliczności zdarzenia różnicują jedynie postać przestępstwa, a w konsekwencji zagrożenie karą. Wszak przepis art. 278 § 1 k.k., stanowi o zaborze w celu przywłaszczenia cudzej rzeczy ruchomej, nie używając określenia "kradnie". Pojęcie to funkcjonuje natomiast w treści art. 279 i art. 280 k.k. Również przepis art. 282 k.k., nie posługuje się terminem «kradzież«. [...] przestępstwo z art. 280 k.k., określone jako rozbój, przy wąskiej wykładni pojęcia kradzież, nie stanowiłoby przypadku do wyrejestrowania pojazdu. Niuanse natury prawnej nie mogą jednak wypaczać sensu regulacji z-* art. 79 ust. 1 pkt 2 Prawa o ruchu drogowym. Właściciel pojazdu, który został pozbawiony w sposób bezprawny władztwa nad nim, nie może być pozbawiony możliwości jego wyrejestrowania" (tak trafnie wyrok WSA w Gliwicach z 20.02.2013 r., II SA/Gl 1435/12, podobnie wyrok WSA w Gliwicach z 06.02.2014 r., II SA/Gl 1337/13, wyrok WSA w Poznaniu z 11.04.2019 r., IV SA/Po 50/19). Uprawdopodobnieniu, że miała miejsce kradzież we wskazanym wyżej ujęciu sensu largo, służy przedłożenie przez podmiot wnioskujący o wyrejestrowanie pojazdu zaświadczenia wydanego przez właściwy organ Policji potwierdzające zgłoszenie kradzieży pojazdu albo postanowienia o umorzeniu dochodzenia w sprawie kradzieży pojazdu wystawione przez właściwy organ. Zauważyć jednak należy, że Sądowi I instancji nie można zarzucić naruszenia przepisu art. 79 ust 1 pkt 2 P.r.d. poprzez jego błędną wykładnię, tj. przyjęcie, że użyte w art. 79 ust 1 pkt 2 P.r.d. pojęcie kradzieży jest tożsame z pojęciem przestępstwa kradzieży w rozumieniu ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny (Dz. U. z 2017 r. poz. 2204). Jak bowiem wynika z uzasadnienia zaskarżonego wyroku WSA w Białymstoku, nie dokonywał on wykładni powołanego przepisu w sposób utożsamiający rozumienie zamieszczonego tam pojęcia kradzieży wyłącznie z przestępstwem kradzieży w rozumieniu art. 278 § 1 k.k. Zarówno organy administracyjne, jak Sąd I instancji zasadnie wskazały, że oświadczenie, o którym mowa w art. 79 ust. 1 pkt 2 P.r.d. istotnie jest elementem wniosku w sprawie wyrejestrowania pojazdu i jednocześnie wystarczającym warunkiem do otrzymania pozytywnej dla strony decyzji, ale tylko wówczas, gdy organ administracyjny nie dysponuje przeciwnymi dowodami w tej sprawie. Co więcej Sąd I instancji za orzecznictwem sądowym wskazał, że "mając na uwadze słuszny interes strony skarżącej oraz wnioski wynikające z uzasadnienia postanowienia o umorzeniu postępowania przygotowawczego, na marginesie należy zauważyć, że zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem, rozróżnienie na gruncie prawa karnego pomiędzy kradzieżą pojazdu, a jego przywłaszczeniem nie posiada prawnej doniosłości z punktu widzenia jego wyrejestrowania na podstawie art. 79 ust. 1 PrDrogU. Zarówno w przypadku kradzieży pojazdu, jak i w przypadku jego przywłaszczenia, żądanie wyrejestrowania pojazdu podlega rozpoznaniu na tej samej podstawie art. 79 ust. 1 pkt. 2 PrDrogU. (por. m.in. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 27.11.2012 r., sygn. akt III SA/Po 614/12, Lex nr 1241931)." Zatem Sąd I instancji szeroko ujmował rozumienie pojęcie kradzieży na tle art. 79 ust. 1 pkt 2 P.r.d., stwierdzając jedynie, że "reguła ta nie uchyla zasady prawdy obiektywnej postępowania administracyjnego, która nakazuje wydawanie rozstrzygnięć przy uwzględnieniu art. 7 k.p.a., a więc na podstawie ustaleń zgodnych z rzeczywistością. Nie należy bowiem tracić z pola widzenia, że w każdej rozpatrywanej sprawie, a więc i w tej o wyrejestrowanie pojazdu, organ administracji publicznej zobowiązany jest, zarówno z urzędu, jak i na wniosek strony, do podejmowania wszelkich czynności niezbędnych dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, prowadzącego w konsekwencji do rzetelnego jej załatwienia. Obowiązek ten jest realizowany przez nakaz zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia przez organ administracji całego materiału dowodowego zawarty w art. 77 § 1 k.p.a. oraz zasadę swobodnej oceny dowodów wyrażoną w art. 80 k.p.a. Jako dowód zaś organ winien dopuścić, zgodnie z art. 75 § 1 k.p.a., wszystko to co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem." Dlatego też nie jest dopuszczalna taka interpretacja art. 79 ust. 1 pkt 2 P.r.d., wedle której na organie ciąży obowiązek wydania decyzji o wyrejestrowaniu pojazdu nawet wówczas, gdy oświadczenie złożone przez właściciela jest niezgodne z zaistniałym stanem rzeczy (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 27.11.2012 r., sygn. akt III SA/Po 614/12). Powodem odmowy wyrejestrowania pojazdu nie było takie, czy inne rozumienie pojęcia kradzieży zawartego w art. 79 ust. 1 pkt 2 P.r.d., lecz stwierdzenie "wydania przez organ ścigania postanowienia o umorzeniu prowadzonego postępowania przygotowawczego w sprawie kradzieży z włamaniem, w wyniku której miało dojść do utraty przedmiotowego motocykla, z uwagi na brak danych dostatecznie uzasadniających popełnienie ww. czynu zabronionego." Jak już wskazano na wstępie naruszenie prawa materialnego może przejawiać się w dwóch postaciach: jako błędna wykładnia albo jako niewłaściwe zastosowanie określonego przepisu prawa. Podnosząc zarzut naruszenia prawa materialnego przez jego błędną wykładnię wykazać należy, że sąd mylnie zrozumiał stosowany przepis prawa, natomiast uzasadniając zarzut niewłaściwego zastosowania przepisu prawa materialnego wykazać należy, że sąd stosując przepis popełnił błąd subsumcji, czyli że niewłaściwie uznał, iż stan faktyczny przyjęty w sprawie nie odpowiada stanowi faktycznemu zawartemu w hipotezie normy prawnej zawartej w przepisie prawa. W obu tych przypadkach autor skargi kasacyjnej wykazać musi, jak w jego ocenie powinien być rozumiany stosowany przepis prawa, czyli jaka powinna być jego prawidłowa wykładnia. Jednocześnie należy podkreślić, że ocena zasadności zarzutu naruszenia prawa materialnego może być dokonana wyłącznie na podstawie ustalonego w sprawie stanu faktycznego, nie zaś na podstawie stanu faktycznego, który skarżący uznaje za prawidłowy (por. wyrok NSA z dnia 13 sierpnia 2013 r., II GSK 717/12, LEX nr 1408530; wyrok NSA z dnia 4 lipca 2013 r., I GSK 934/12, LEX nr 1372091). W przedmiotowej sprawie zarzut kasacyjny został oparty wyłącznie o niewłaściwą wykładnię przepisu. Jako całkowicie nieuzasadniony uznać należy zarzut błędnego zastosowania przepisu § 15 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 22 lipca 2002 r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów. Otóż w wbrew podniesionemu zarzutowi zawarte w art. 76 ust. 1 pkt 1 lit. a P.r.d. upoważnienie ustawowe obejmujące określenie warunków i trybu rejestracji pojazdu oraz wyrejestrowania pojazdów. Wynika to z nowelizacji tego przepisu dokonanej z dniem 1 stycznia 2016r. na mocy art.12 ust. 1 lit. a tiret pierwsze ustawy z dnia 22 grudnia 2015 r. o zmianie ustawy o działach administracji rządowej oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. 2015, poz. 2281). Co istotne na mocy art. 40 ust.1 cyt. ustawy "dotychczasowe przepisy wykonawcze wydane na podstawie art. 76 ust. 1 pkt 1 lit. a i b ustawy, o której mowa w art. 12, zachowują moc do dnia wejścia w życie przepisów wykonawczych wydanych na podstawie art. 76 ust. 1 pkt 1 lit. a i b ustawy, o której mowa w art. 12, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, jednak nie dłużej niż przez okres 24 miesięcy od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy." Tym samym w dacie orzekania w przedmiotowej sprawie przez organy pierwszej (decyzja z 28 sierpnia 2017 r.) i drugiej instancji (decyzja z 20 listopada 2017 r.) miał zastosowanie § 15 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 22 lipca 2002 r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów (Dz. U. t.j. z 2016 r., poz. 1038) zgodnie, z którym do wniosku o wyrejestrowanie pojazdu dołączano dowód rejestracyjny i kartę pojazdu, jeżeli była wydana, stosowne oświadczenie pod odpowiedzialnością karną za składanie fałszywych zeznań oraz zaświadczenie wydane przez właściwy organ Policji potwierdzające zgłoszenie kradzieży pojazdu albo postanowienie o umorzeniu dochodzenia w sprawie kradzieży pojazdu wystawione przez właściwy organ, w przypadku określonym w art. 79 ust. 1 pkt 2 ustawy. Zatem przepis ten znajdował umocowanie w upoważnieniu ustawowym do wydania tego rozporządzenia, którą stanowił art. 76 ust. 1 pkt 1 lit. a P.r.d., a tym samym mógł być przyjęty za podstawę wydania decyzji administracyjnej o wyrejestrowaniu pojazdu. Z powyższych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za pozbawioną usprawiedliwionych podstaw, co skutkowało jej oddaleniem na podstawie art. 184 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło