I OSK 573/20

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2022-12-07

Skład orzekający: Elżbieta Kremer, Zygmunt Zgierski, Maria Grzymisławska-Cybulska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy świadczenie na pokrycie kosztów utrzymania dziecka umieszczonego w rodzinie zastępczej przysługuje osobie, pod której bieżącą pieczą dziecko zostało tymczasowo umieszczone na mocy postanowienia sądu, mimo braku formalnego statusu rodziny zastępczej?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną Samorządowego Kolegium Odwoławczego, uznając, że tymczasowe umieszczenie dziecka pod pieczą osoby spokrewnionej na mocy postanowienia sądu, w sytuacji gdy trwa postępowanie o ustanowienie rodziny zastępczej, jest równoznaczne z umieszczeniem dziecka w pieczy zastępczej w rozumieniu ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej. W związku z tym, osobie tej przysługuje świadczenie na pokrycie kosztów utrzymania dziecka.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania K. C. świadczenia na pokrycie kosztów utrzymania dziecka J. K., umieszczonego tymczasowo pod jej pieczą na mocy postanowienia sądu. Organ I instancji i Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiły przyznania świadczenia, wskazując na brak formalnego statusu rodziny zastępczej u K. C. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił te decyzje, uznając, że tymczasowe umieszczenie dziecka pod pieczą spokrewnionej osoby na mocy postanowienia sądu jest wystarczającą podstawą do przyznania świadczenia. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło skargę kasacyjną.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Elżbieta Kremer Sędziowie: sędzia NSA Zygmunt Zgierski sędzia del. WSA Maria Grzymisławska-Cybulska (spr.) po rozpoznaniu w dniu 7 grudnia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 14 listopada 2019 r., sygn. akt II SA/Łd 505/19 w sprawie ze skargi K. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] marca 2019 roku nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia na pokrycie kosztów utrzymania dziecka umieszczonego w rodzinie zastępczej oddala skargę kasacyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 14 listopada 2019 r. sygn. II SA/Łd 505/19 uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia [...] marca 2019 roku nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Łodzi z dnia [...] lutego 2019 roku, nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia na pokrycie kosztów utrzymania dziecka umieszczonego w rodzinie zastępczej. Wyrok zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych. Decyzją z dnia [...] lutego 2019 r. Prezydent Miasta Łodzi odmówił K. C. przyznania świadczenia na pokrycie kosztów utrzymania dziecka - J. K. umieszczonego w rodzinie zastępczej. Organ I instancji wyjaśnił, iż strona wystąpiła o świadczenie, które przysługuje na pokrycie kosztów utrzymania dziecka umieszczonego w rodzinie zastępczej, zaś z materiałów sprawy wynika, iż postanowieniem z dnia 23 listopada 2018 r. Sąd Rejonowy dla Łodzi – Śródmieścia umieścił małoletnią w trybie natychmiastowym pod bieżącą pieczą strony. W odwołaniu od powyższej decyzji K. C. podniosła, iż złożyła wszystkie wymagane dokumenty i od dnia [...] października 2018 r. pełni opiekę nad małoletnią oraz ponosi koszty podstawowych potrzeb małoletniej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi z dnia [...] marca 2019 roku nr [...] podzieliło stanowisko organu I instancji. Organ II instancji wskazał, że na podstawie art. 80 ust. 1 i art. 87 ustawy dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej (t.j. Dz.U. z 2018r. poz. 998 ze zm. – dalej również jako: "u.p.z.") warunkiem koniecznym uzyskania przedmiotowego świadczenia jest posiadanie przez podmiot wnoszący żądanie (tj. wnioskodawcę) statusu bądź rodziny zastępczej małoletniego (spokrewnionej lub niespokrewnionej), bądź statusu osoby prowadzącej rodzinny dom dziecka. Tymczasem, jak wynika z akt sprawy, postanowieniem z dnia 23 listopada 2018 r. Sąd Rejonowy dla Łodzi – Śródmieścia postanowił w trybie natychmiastowym umieścić małoletnią pod bieżącą pieczą ciotki K. C. , która nie posiada przymiotu rodziny zastępczej małoletniej, ani osoby prowadzącej rodzinny dom dziecka, w których to umieszczona zostałaby małoletnia. Z decyzją tą nie zgodziła się K. C. , a Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 14 listopada 2019 r. sygn. II SA/Łd 505/19 uznał jej skargę za zasadną. Uzasadniając swoje stanowisko Sąd I instancji wskazał, że zasadą jest, że pieczę zastępczą w formie rodzinnej (rodzina zastępcza: spokrewniona, niezawodowa, zawodowa) i instytucjonalnej stosuje tylko sąd. Umieszczenie dziecka w pieczy zastępczej następuje zasadniczo na podstawie orzeczenia sądu. Sąd I instancji zauważył jednak, że omawiana regulacja nie odwołuje się jedynie do orzeczeń sądu opiekuńczego (rejonowego), wydanych na podstawie art. 109 § 2 pkt 5 k.r.o. Ustawodawca w art. 35 ust. 1 ustawy posłużył się zwrotem "umieszczenie w pieczy zastępczej następuje na podstawie orzeczenia sądu", co oznacza, iż każde orzeczenie sądu, w wyniku którego następuje powierzenie realizacji funkcji opiekuńczych i wychowawczych nad małoletnim, mające charakter powierzenia pieczy zastępczej, uprawniać może do uznania, iż rodzinie powierzono tymczasowo pełnienie funkcji rodziny zastępczej w rozumieniu art. 90 u.p.z., co stanowiłoby podstawę przyznania świadczeń, o których mowa w art. 80 ust. 1 pkt 1 u.p.z. Dlatego też, w ocenie Sądu I instancji nieprawidłowo uznano, iż świadczenie na pokrycie kosztów utrzymania dziecka w pieczy zastępczej należy się dopiero od daty wydania postanowienia o umieszczeniu dziecka w rodzinie zastępczej. Skargę kasacyjną od tego wyroku wywiodło Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi podnosząc zarzuty: I. naruszenia prawa materialnego: a) art. 193 w zw. z art. 10 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 1997 r., nr 78, poz. 483 z późniejszymi zmianami – dalej jako: "Konstytucja RP") poprzez jego niezastosowanie, polegające na zaniechaniu przedstawienia Trybunałowi Konstytucyjnemu pytania prawnego co do zgodności przepisów ustawy z dnia z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej (tekst jednolity Dz. U. 2019 r., poz. 111 z późniejszymi zmianami) z Konstytucją RP, b) art. 72 ust. 1 i 2 Konstytucji RP w zw. z art. 80 ust 1 i w zw. z art. 87 ust. 1 u.p.z., poprzez ich błędną wykładnię, c) art. 72 ust. 1 i 2 Konstytucji RP, poprzez jego zastosowanie, w sytuacji gdy z normy tej nie sposób bezpośrednio wywieść prawa do świadczenia na pokrycie kosztów utrzymania dziecka umieszczonego w rodzinie zastępczej, d) art. 32 ust. 2 Konstytucji RP w zw. z art. 80 ust 1 i w zw. z art. 87 ust. 1 u.p.z., poprzez błędną wykładnię, bowiem przepisy ustawy w zakresie w jakim ustanawiają kryteria podmiotowe przyznania świadczenia na pokrycie kosztów utrzymania dziecka umieszczonego w rodzinie zastępczej nie naruszają zasady równości wobec prawa oraz zakazu dyskryminacji, e) art. 20 Konwencji o Prawach Dziecka (Dz. U, z 1991 r., nr 120, poz. 526 z późniejszymi zmianami – dalej jako: "Konwencja") poprzez jego błędne zastosowanie w sytuacji, gdy norma ta nie odnosi się do świadczeń na pokrycie kosztów utrzymania dziecka umieszczonego w rodzinie zastępczej, a gwarancje z niej wynikające zrealizowane zostały poprzez postanowienie Sądu Rejonowego dla Łodzi-Śródmieścia w Łodzi z dnia 23 listopada 2018 r. w sprawie o sygn. akt VII Nsm 1689/18, f) art. 27 Konwencji, poprzez jego błędne zastosowanie w sytuacji, gdy z normy tej nie sposób bezpośrednio wywieść prawa do świadczenia na pokrycie kosztów utrzymania dziecka umieszczonego w rodzinie zastępczej, g) art. 3 ust 1 Konwencji, poprzez jego błędne zastosowanie w sytuacji, gdy z normy tej nie sposób bezpośrednio wywieść prawa do świadczenia na pokrycie kosztów utrzymania dziecka umieszczonego w rodzinie zastępczej, h) art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity Dz. U, z 2016 roku poz. 1066 z późniejszymi zmianami – dalej jako: "u.p.s.a.") przez niewłaściwe zastosowanie, gdyż dokonano oceny dowolnej, która to nie przystaje do stanu prawnego i zebranego materiału dowodowego i wykroczono poza granice określone tą normą, co w konsekwencji doprowadziło do naruszenia zasady trójpodziału władzy poprzez zastąpienie ustawodawcy swoim orzecznictwem, g) art. 80 ust. 1 w zw. z art. 87 ust. 1 i w zw. z art. 35 u.p.z., przez błędną wykładnię polegającą na uznaniu, iż tymczasowe oddanie dziecka pod bieżącą pieczę na czas prowadzonego postępowania sądowego jest równoznaczne z umieszczeniem tego dziecka w rodzinie zastępczej, II. naruszenie przepisów postępowania: a) art. 133 § 1 w zw. z art. 124 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2018 roku poz. 1302 z późniejszymi zmianami – dalej jako: "p.p.s.a.") poprzez jego niezastosowanie polegające na zaniechaniu wystąpienia do Trybunału Konstytucyjnego z pytaniem prawnym i tym samym zaniechanie zawieszenia postępowania, b) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. przez błędne przyjęcie, że miało miejsce naruszenie norm prawa materialnego, c) art. 141 § 4 w związku z art. 153 p.p.s.a. przez niespójność wskazań i oceny prawnej, zwłaszcza w zakresie pozostałych przesłanek warunkujących przyznanie świadczenia. Żądaniem skargi kasacyjnej objęto uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i oddalenie skargi, w przypadku, gdyby wniosek powyższy nie zasługiwał na uwzględnienie, uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi do ponownego rozpatrzenia. Ponadto wniesiono o orzeczenie o kosztach postępowania kasacyjnego oraz rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie Przewodniczący Wydziału I Izby Ogólnoadministracyjnej zarządzeniem z dnia 04 lipca 2022 r. poinformował strony, że Naczelny Sąd Administracyjny przeprowadza rozprawę wyłącznie zdalnie przy użyciu urządzeń technicznych umożliwiających przeprowadzenie jej na odległość, jeżeli wszystkie strony wyrażą na to zgodę. Jeżeli którakolwiek z wezwanych stron oświadczy, że nie ma możliwości technicznych uczestniczenia w rozprawie zdalnej, sprawa zostanie skierowana na posiedzenie niejawne. Wobec powyższego, strony zostały wezwane do zajęcia stanowiska w przedmiocie rozpoznania sprawy na posiedzeniu niejawnym. Pismem z dnia [...] lipca 2022 r. Kolegium oświadczyło, że posiada możliwości techniczne uczestnictwa w rozprawie zdalnej. K. C. pismem z dnia [...] lipca 2022 r. oświadczyła, że wyraża zgodę na rozpoznanie jej sprawy na posiedzeniu niejawnym. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału I Izby Ogólnoadministracyjnej z dnia 05 października 2022 r. sprawa została skierowana do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym stosownie do art. 15zzs⁴ ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2021 r., poz. 2095 ze zm.). Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę tylko w granicach skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 p.p.s.a.), z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania, co oznacza związanie przytoczonymi w skardze kasacyjnej jej podstawami, określonymi w art. 174 p.p.s.a. Wobec niestwierdzenia zaistnienia przesłanek nieważności postępowania, oceniając wyrok Sądu I instancji w ramach zarzutów zgłoszonych w skardze kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny uznał te zarzuty za niezasadne. 1.Bezzasadnie Sądowi I instancji zarzucono naruszenie art. 193 w zw. z art. 10 ust. 2 Konstytucji RP. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 193 Konstytucji RP zauważyć należy, że przepis ten nie nakłada obowiązku wystąpienia przez sąd z pytaniem prawnym, nawet jeżeli powstaną wątpliwości co do zgodności przepisów aktu normatywnego z Konstytucją RP. Jednocześnie, Naczelny Sąd Administracyjny, podobnie jak Sąd I instancji, nie powziął wątpliwości co do zgodności z Konstytucją RP znajdujących zastosowanie w sprawie przepisów ustawy z dnia 9 czerwca 2011 roku o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej (tekst jednolity Dz. U. z 2019 r., poz. 1111 ze zm.). 2.Niezasadnie zarzucono również Sądowi I instancji naruszenie art. 72 ust. 1 i 2 Konstytucji RP w zw. art. 80 ust. 1 i w zw. z art. 87 ust. 1 u.p.z. i w zw. z art. 35 u.p.z. oraz art. 32 ust. 2 Konstytucji RP. Nie może być uzasadnionych wątpliwości, co do tego, że wykładnia przepisów u.p.z. musi uwzględniać, że to rodzina jest dla dziecka naturalnym środowiskiem rozwoju, a przepisy u.p.z. mają służyć niesieniu skutecznej pomocy dla rodzin przeżywających trudności. Z uwzględnieniem tych dyrektyw, zawartych w Preambule do ustawy o wspieraniu rodziny i pieczy zastępczej orzekł w niniejszej sprawie Sąd Wojewódzki. Na podstawie art. 72 ust. 1 i 2 Konstytucji RP Rzeczpospolita Polska zapewnia ochronę praw dziecka. Każdy ma prawo żądać od organów władzy publicznej ochrony dziecka przed przemocą, okrucieństwem, wyzyskiem i demoralizacją. Dziecko pozbawione opieki rodzicielskiej ma prawo do opieki i pomocy władz publicznych. Przepis ten ustala obowiązek władz publicznych do zapewnienia ochrony praw dziecka, z czym łączy się prawo "każdego" do żądania ochrony dziecka przed szczególnie drastycznymi naruszeniami tych praw (ust. 1); a ponadto ustala zasadę prymarnej roli rodziców w sprawowaniu opieki nad dzieckiem i subsydiarnej roli władz publicznych w tym zakresie (ust. 2) - por. L. Garlicki, M. Derlatka [w:] Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej. Komentarz. Tom II, wyd. II, red. M. Zubik, Warszawa 2016, art. 72. Na podstawie art. 80 ust. 1 u.p.z. rodzinie zastępczej oraz prowadzącemu rodzinny dom dziecka, na każde umieszczone dziecko, przysługuje świadczenie na pokrycie kosztów jego utrzymania. Z kolei zgodnie z art. 87 ust. 1 u.p.z. świadczenia i dodatki, o których mowa w art. 80 ust. 1 i 1a oraz art. 81, przyznaje się od dnia faktycznego umieszczenia dziecka odpowiednio w rodzinie zastępczej lub rodzinnym domu dziecka do dnia faktycznego opuszczenia przez dziecko rodziny zastępczej lub rodzinnego domu dziecka (...). W niniejszej sprawie nie ma wątpliwości, że chodzi o dobro dziecka, szczególnie doświadczonego - najpierw pozbawionego właściwej opieki ze strony rodziców, a następnie - dotkniętego śmiercią babci ustanowionej dla niego rodziną zastępczą. Rodzina małoletniej J. K., na skutek śmierci jej babci, znalazła się w nieoczekiwanej sytuacji, która wymagała pilnego podjęcia poważnych decyzji, wiążących się długotrwałymi konsekwencjami. Z tej przyczyny opiekę nad J. przejęła w pierwszej kolejności siostra jej zmarłej babci - w osobie K. C. , pod bieżącą pieczą, której na mocy postanowienia z dnia 23 listopada 2018 r. sygn. VII Nsm 1689/18 dziewczynka została tymczasowo umieszczona. Jak wynika z protokołu rozprawy, dnia [...] marca 2019 r. zapadło postanowienie Sądu Rejonowego dla Łodzi Śródmieście zmieniające postanowienie z dnia 23 listopada 2018 r. sygn. VII Nsm 1689/18. Na mocy tego orzeczenia małoletnia J. K. została umieszczona pod bieżącą pieczą swojej siostry - M. K. . Orzeczenie Sądu Rejonowego dla Łodzi Śródmieście z dnia 23 listopada 2018 r. sygn. VII Nsm 1689/18 umieszczające J. K. pod bieżącą pieczą K. C. wydane zostało m.in. na podstawie art. 109 § 1 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy - dalej jako: "k.r.o.". Umieszczenie dziecka w pieczy zastępczej następuje na podstawie orzeczenia sądu (art. 35 ust. 1 u.p.z.). "Faktyczne umieszczenie" o którym mowa w art. 87 ust. 1 u.p.z. oznacza, że orzeczenie sądu jest warunkiem koniecznym, ale niewystarczającym do przyjęcia, że doszło do umieszczenia dziecka w rodzinie zastępczej. Chodzi o sytuację, w której dziecko rzeczywiście w rodzinie zastępczej przebywa. Orzeczenie sądu oznacza zaś takie rozstrzygnięcie, które podleganie dziecka pieczy innych osób, niż rodzice dziecka, czyni legalnym. Orzeczenie polega na przyznaniu uprawnienia do zapewnienia dziecku opieki i wychowania dziecka w rodzinie zastępczej (art. 32 ust. 1 u.p.z.). Jeśli sąd opiekuńczy powierza pieczę osobie wnioskującej o umieszczenie dziecka u niej jako w rodzinie zastępczej, to orzeczenie sądu, na okres postępowania przyznaje wnioskodawcy uprawnienie do działań przysługujących rodzinie zastępczej (por. wyrok NSA z dnia 12 czerwca 2015 r. sygn. I OSK 1411/14). W badanej sprawie nie ma wątpliwości, co do tego, że w chwili wydawania przez Sąd Rejonowy dla Łodzi Śródmieście postanowienia z dnia 23 listopada 2018 r. trwało postępowanie dotyczące ustanowienia K. C. rodziną zastępczą dla J. K. . Mając zatem na uwadze konkretne okoliczności tej sprawy Sąd I instancji dokonał prawidłowej wykładni przepisów art. 72 ust. 1 i 2 Konstytucji RP w zw. art. 80 ust. 1 i w zw. z art. 87 ust. 1 u.p.z. 3. Niezasadnie Sądowi I instancji zarzucono naruszenie art. 3 ust. 1, art. 20 i art. 27 Konwencji. Zgodnie z art. 20 Konwencji dziecko pozbawione czasowo lub na stałe swego środowiska rodzinnego lub gdy ze względu na swoje dobro nie może pozostawać w tym środowisku, będzie miało prawo do specjalnej ochrony i pomocy ze strony państwa. Na podstawie przepisu art. 27 Konwencji rolą państwa jest wdrożenie rozwiązań prawnych mających służyć realizacji prawa każdego dziecka do poziomu życia odpowiadającego jego rozwojowi fizycznemu, psychicznemu, duchowemu, moralnemu i społecznemu. Regulacja ta oznacza, że uchwalone przez Sejm i Senat ustawy muszą być z nią zgodne. Ratyfikowana umowa międzynarodowa, po jej ogłoszeniu w Dzienniku Ustaw, stanowi część krajowego porządku prawnego i jest bezpośrednio stosowana, chyba że jej stosowanie jest uzależnione od wydania ustawy (art. 9 i art. 91 ust. 1 Konstytucji RP). We wszystkich działaniach dotyczących dzieci, podejmowanych przez publiczne lub prywatne instytucje opieki społecznej, sądy, władze administracyjne lub ciała ustawodawcze, sprawą nadrzędną powinno być jak najlepsze zabezpieczenie interesów dziecka (art. 3 ust. 1 Konwencji). Interesy te muszą być rozumiane jako stworzenie dziecku możliwie najbardziej optymalnych warunków jego rozwoju fizycznego, psychicznego, duchowego, moralnego i społecznego. Również orzecznictwo Europejskiego Trybunału Praw Człowieka (dalej jako: "ETPCz") jednoznacznie wskazuje, że we wszelkich sytuacjach dotyczących dziecka, poszanowanie jego praw powinno stanowić główną wytyczną decyzji (tak m.in. w wyroku ETPCz z 26 czerwca 2014 r., Mennesson p. Francji, skarga nr 65192/11). Takie też wartości słusznie uwzględnił Sąd I instancji, mając na uwadze konkretne uwarunkowania badanej sprawy i fakt, że skoro Państwo systemowo wspiera rodziny w wychowywaniu i utrzymaniu dzieci, to osoba odpowiedzialna za utrzymanie dziecka, której Państwo (mocą orzeczenia sądowego) powierzyło pieczę nad jego wychowaniem i rozwojem, ma prawo skutecznego domagania się od tegoż Państwa pomocy w sprawowaniu tej opieki, w tym również pomocy materialnej, a więc przynajmniej częściowego pokrycia kosztów utrzymania dziecka. 4. Wbrew zarzutom skargi kasacyjnej, w sprawie nie doszło w sprawie do naruszenia art. 1 u.p.s.a. Pomijając fakt, że artykuł ten dzieli się na dwa paragrafy, a pełnomocnik skarżącego Kolegium nie wskazał dokładnie, o który paragraf mu chodzi, to przepis art. 1 u.p.s.a. ma charakter ustrojowy i może stanowić podstawę kasacyjną jedynie w drodze wyjątku, np. gdy sąd odmówił rozpoznania skargi, mimo prawidłowości jej wniesienia, czy też orzekał w sprawie, która nie podlega rozpoznaniu przez sądy administracyjne, albo rozpoznając prawidłowo wniesioną skargę dokonał kontroli w sprawie w oparciu o inne kryterium, niż kryterium legalności. Okoliczność, iż strona skarżąca kasacyjnie nie zgadza się ze stanowiskiem i argumentacją Sądu I instancji, przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, nie uzasadnia zarzutu naruszenia powyższego przepisu (por. wyrok NSA z dnia 14 października 2022 r. sygn. III OSK 5262/21). 5. Niezasadnie też Sądowi I instancji zarzucono naruszenie art. 133 § 1 w zw. z art. 124 § 1 pkt 5 p.p.s.a. Na podstawie art. 133 § 1 p.p.s.a. sąd administracyjny wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy, na podstawie akt sprawy (...). Podstawą orzekania jest więc materiał dowodowy zgromadzony przez organy administracji w toku postępowania administracyjnego. Na podstawie art. 124 § 1 pkt 5 p.p.s.a. sąd zawiesza postępowanie w razie przedstawienia przez sąd w tym postępowaniu pytania prawnego Trybunałowi Konstytucyjnemu albo Trybunałowi Sprawiedliwości Unii Europejskiej. W niniejszej sprawie Sąd I instancji nie przedstawił pytania prawnego i jak wyjaśniono na wstępie nie Sąd nie miał takiego obowiązku. W tej też sytuacji podniesiony zarzut należy ocenić jako bezzasadny. 6. Wbrew zarzutowi skargi kasacyjnej uzasadnienie wyroku zaskarżonego w niniejszej sprawie odpowiada wymogom przewidzianym w art. 141 § 4 p.p.s.a. W niniejszej sprawie Sąd I instancji nie dopuścił się naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albowiem wyjaśnił w dostateczny sposób przyczyny podjętego rozstrzygnięcia w odniesieniu do zebranego materiału dowodowego sprawy. Na podstawie art. 141 § 4 p.p.s.a. uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Na podstawie art. 141 § 4 p.p.s.a. można kwestionować kompletność elementów uzasadnienia, a nie jego prawidłowość merytoryczną. Ewentualna wadliwość argumentacji, bądź prezentowanie przez stronę innego poglądu niż wskazany w uzasadnieniu, nie stanowi o naruszeniu przez Sąd tego przepisu (por. wyroki NSA: z dnia 26 maja 2020 r., sygn. akt II OSK 3218/19, z dnia 11 marca 2020 r., sygn. akt I GSK 175/18, z dnia 17 grudnia 2019 r., sygn. akt I FSK 1789/17). 7. W konsekwencji niezasadny okazał się również zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a., który ma charakter wynikowy. Jego zastosowanie przez Sąd I instancji jest za każdym razem rezultatem uznania, że w sprawie zaistniało tego rodzaju naruszenie przepisów prawa materialnego, które uzasadniało wyeliminowanie z obrotu prawnego zaskarżonego przejawu działania administracji publicznej. W badanej sprawie Sąd Wojewódzki zasadnie stwierdził, że w sprawie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. Z tej też przyczyny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. Sąd I instancji uchylił wydane z naruszeniem prawa materialnego decyzje organów obydwu instancji. Z tych wszystkich względów skarga kasacyjna, jako pozbawiona usprawiedliwionych podstaw, podlegała oddaleniu zgodnie z art. 184 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło