I OSK 760/24
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2026-01-15
Skład orzekający: Jolanta Rudnicka, Iwona Bogucka, Agnieszka Miernik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, zatwierdzając projekt podziału nieruchomości, prawidłowo wykonał zalecenia sądu zawarte w poprzednim wyroku, w szczególności dotyczące uzupełnienia materiału dowodowego o dokładny wyrys miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla spornego fragmentu nieruchomości?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że organy administracji publicznej nie wykonały prawidłowo zaleceń sądu zawartych w poprzednim wyroku, ponieważ nie dołączyły do akt sprawy dokładnego wyrysu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla spornego fragmentu nieruchomości, co uniemożliwiło kontrolę zgodności podziału z planem. W związku z tym, uchylono zaskarżony wyrok i decyzję organu odwoławczego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła zatwierdzenia projektu podziału nieruchomości, który miał na celu wydzielenie działki pod ciąg pieszy, co mogło skutkować rozbiórką budynku należącego do skarżącego. Po uchyleniu przez WSA w Poznaniu poprzednich decyzji z powodu braku możliwości kontroli zgodności podziału z planem zagospodarowania przestrzennego z powodu nieczytelnego rysunku planu, organy administracji ponownie wydały decyzje zatwierdzające podział. WSA w Poznaniu oddalił skargę, uznając, że podział jest zgodny z planem. Skarżący wniósł skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 153 p.p.s.a., przez brak wykonania przez organy zaleceń sądu dotyczących uzupełnienia materiału dowodowego.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu oraz zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koninie i poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Miasta Turku. Zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koninie na rzecz L.L. kwotę 1120 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jolanta Rudnicka (spr.) Sędziowie sędzia NSA Iwona Bogucka sędzia del. WSA Agnieszka Miernik po rozpoznaniu w dniu 15 stycznia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej L.L. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 14 listopada 2023 r. sygn. akt I SA/Po 679/23 w sprawie ze skargi L.L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koninie z dnia 29 czerwca 2023 r. nr SKO-GG-4100/18/2023 w przedmiocie zatwierdzenia projektu podziału nieruchomości 1. uchyla zaskarżony wyrok; 2. uchyla zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koninie z dnia 29 czerwca 2023 r. nr SKO-GG-4100/18/2023, decyzję Burmistrza Miasta Turku z 17 kwietnia 2023 r., nr GMK.6831.P-8.2021; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koninie na rzecz L.L. kwotę 1120 ( jeden tysiąc sto dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z 14 listopada 2023 r., sygn. akt I SA/Po 679/23, oddalił skargę L. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koninie z 29 czerwca 2023 r., nr SKO-GG-4100/18/2023, w przedmiocie zatwierdzenia projektu podziału nieruchomości.
Wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy:
Wnioskiem z 5 maja 2021 r. Gmina Miejska Turek wystąpiła do Burmistrza Miasta Turku o wydanie decyzji zatwierdzającej projekt podziału nieruchomości położonej w [...], oznaczonej jako działka nr [...], przedstawiając wstępny projekt podziału nieruchomości oraz wydaną na podstawie art. 93 ust. 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2020 r. poz. 1990 ze zm. – dalej "u.g.n.") opinię z dnia 19 marca 2021 r. o jego zgodności z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Burmistrz Miasta Turku decyzją z 31 maja 2021 r. zatwierdził projekt podziału nieruchomości, położonej w [...] w rejonie ul. [...], polegający na wydzieleniu z działki nr [...] o pow. 0.0722 ha działek gruntu o numerach ewidencyjnych: [...] - pow. 0.0561 ha oraz [...] pow. 0.0161 ha, zgodnie z załącznikiem graficznym.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Koninie decyzją z 22 lipca 2021r. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji .
Po rozpatrzeniu wniesionej przez L. L. skargi na ww. decyzję, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z 14 kwietnia 2022 r., sygn. akt I SA/Po 766/21, uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Miasta Turku oraz postanowienie z 19 marca 2021 r. opiniujące wstępny projekt podziału nieruchomości. Sąd stwierdził, że uzasadnienie decyzji było lakoniczne, nie wynikało z niego, poza ogólnymi stwierdzeniami o zgodności podziału z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, czy podział respektował zawarte w planie parametry projektowanej drogi. Nie wynikało to, w ocenie Sądu, również z zebranego w sprawie materiału dowodowego. Sąd uznał, że decyzji organów obu instancji, jak i znajdującego się w aktach administracyjnych wstępnego projektu podziału nieruchomości nie da się skontrolować pod kątem zgodności granic nowopowstałej działki nr [...] z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, bowiem rysunek graficzny, dołączony do zatwierdzającej ten plan (publikowanej w Dz. Urz. Województwa Wlkp.) uchwały nr VI/48/03, jest nieczytelny, a dokładnego wyrysu planu dotyczącego spornego fragmentu w aktach sprawy było brak. Zaznaczył też, że w § 24 ust. 3 pkt 2 ww. uchwały ustalono linie rozgraniczające wydzielonych ciągów komunikacji pieszej (oznaczonej na planie symbolem m.in. 10 kx) o minimalnej szerokości 6 m. Natomiast zgodnie z ust. 4 tego przepisu, tereny wymienione w ust. 3 można również wydzielać i kształtować w zależności od potrzeb, na terenach funkcjonalnych w trakcie realizacji planu, zgodnie z ustaleniami planu i przepisami szczególnymi. Przy czym w omawianym wyroku Sąd podkreślił, że ani z dokumentów znajdujących się w aktach, ani z uzasadnień decyzji organów obu instancji, w kontekście dotychczas ustalonego stanu faktycznego sprawy, nie wynikało, czy szerokość ciągu pieszego, dla którego w wyniku podziału powstanie działka nr [...] stanowi 6 m, czy wielkość tę przekracza, co ewentualnie umożliwiałoby rozważenie możliwości ominięcia budynku skarżącego przy zachowaniu zgodności tego podziału z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Wobec tego, Sąd uchylił zaskarżone decyzje, nakazując, by organ I instancji ponownie przeanalizował możliwość dokonania podziału w zgodności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, ale z rozważeniem możliwości uwzględnienia przy tym podziale takiej szerokości ciągu pieszego, która pozwoliłaby uchronić budynek skarżącego przed rozbiórką. Jeżeli w wyniku ponownie przeprowadzonego postępowania, na podstawie wyczerpująco zebranego materiału dowodowego (udokumentowanego w aktach sprawy), po jego rozpatrzeniu, dojdzie do wniosku, że taki podział nie jest możliwy i zatwierdzi dotychczas proponowany podział, swoje rozstrzygnięcie powinien wyczerpująco uzasadnić.
Ponownie rozpatrując sprawę, Burmistrz Miasta Turku w dniu 20 marca 2023r. wydał nową opinię w której pozytywnie zaopiniował wstępny projekt podziału pod kątem jego zgodności z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta Turku "w rejonie ulicy [...]" uchwalonego uchwałą nr VI/48/03 Rady Miejskiej Turku z dnia 20 marca 2003 r. opublikowaną w Dzienniku Urzędowym Województwa Wielkopolskiego z 12 maja 2003 r., nr 74, poz. 1426.
Decyzją z dnia 17 kwietnia 2023 r., nr GMK.6831.P-8.2021 Burmistrz Miasta Turku zatwierdził projekt podziału nieruchomości, położonej w [...], w rejonie ul. [...] oznaczonej numerem ewidencyjnym [...] o pow. 0.0722 ha, obręb [...], objętej księgą wieczystą nr [...] prowadzoną przez Sąd Rejonowy w Turku, polegający na wydzieleniu z niej działek gruntu o numerach ewidencyjnych: [...] – o pow. 0.0561 ha oraz [...] – o pow. 0.0161 ha, zgodnie z załącznikiem graficznym w skali 1: 500, który stanowi integralną część decyzji.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Koninie decyzją z dnia 29 czerwca 2023 r. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.
Zdaniem Kolegium nie budzi wątpliwości, że plan zagospodarowania przestrzennego przeznacza część działki nr [...], stanowiącej własność skarżącego, na ciąg pieszy oznaczony na rysunku planu symbolem [...]. Plan ten wiąże organy administracji publicznej w procedurze wydawania na jego podstawie indywidualnych rozstrzygnięć. W ocenie SKO ponownie rozpoznając sprawę organ I instancji przeanalizował możliwość dokonania podziału z uwzględnieniem przy tym podziale takiej szerokości ciągu pieszego, która pozwoliłaby uchronić budynek skarżącego przed rozbiórką i uznał, że przy zachowaniu zgodności podziału z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, który przewiduje dla ciągu pieszego minimalną szerokość 6 m, nie ma możliwości ominięcia budynku skarżącego.
Na ww. decyzję L. L. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, który powołanym na wstępie wyrokiem z dnia 14 listopada 2023 r. oddalił skargę.
W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd wskazał, że przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ przeprowadził dowód z uchwały nr VI/48/03 Rady Miejskiej Turku z 20 marca 2003 r. dotyczącej miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta Turku "w rejonie ulicy [...]". Zgodnie z ww. planem, wydzielane działki przewidziane są do zagospodarowania na tereny mieszkalnictwa jednorodzinnego niskiej intensywności zabudowy – symbol [...] (działka nr [...]) oraz tereny urządzeń i tras komunikacyjnych – symbol [...] (działka nr [...]). Projektowane do wydzielenia działki mogą być przeznaczone i zagospodarowane tylko zgodnie z obowiązującym na omawianym terenie planem zagospodarowania przestrzennego. Prawidłowe zagospodarowanie zaprojektowanych do wydzielenia działek wiąże się z zapewnieniem dla nich dostępu do drogi publicznej. Wobec tego organ stwierdził, że wstępny projekt podziału nieruchomości w kolorze czerwonym jest zgodny z ustaleniami w/w planu. Zgodnie z § 24 ust 2 i 3 planu podstawowy układ komunikacji uzupełniają ciągi pieszojezdne – kkx, piesze – kx i ścieżki rowerowe. Podano, że ścieżki rowerowe należy zabezpieczyć w ciągach wyznaczonych ulic zgodnie z rysunkiem planu i przepisami szczególnymi. Ponadto wskazano, że ustala się linie rozgraniczające dla wydzielonych ciągów: 1) komunikacji pieszojezdnej oznaczonej na planie symbolem 32kkx, 36kkx o minimalnej szerokości 5 m, 2) komunikacji pieszej oznaczonej na planie symbolem 2kx, 5kx, 8kx, 10kx, 46kx, 49kx, 69kx o minimalnej szerokości 6 m. Sąd I instancji zgodził się z Kolegium, że nie budzi wątpliwości, iż plan ten przeznacza część działki nr [...] stanowiącej własność skarżącego, na ciąg pieszy oznaczoną na rysunku planu symbolem [...], czyli na komunikację pieszą.
Sąd uznał, że wobec tego słusznie organ stwierdził, iż wstępny projekt podziału nieruchomości jest zgodny z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Ponadto, przeanalizowano możliwość dokonania podziału z uwzględnieniem przy tym podziale takiej szerokości ciągu pieszego, która pozwoliłaby uchronić budynek skarżącego przed rozbiórką i uznano, że przy zachowaniu zgodności podziału z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, który przewiduje dla ciągu pieszego minimalną szerokość 6 m, nie ma możliwości ominięcia budynku skarżącego.
Sąd uznał powyższe ustalenia za prawidłowe, wynikające z zebranego materiału dowodowego. Z dołączonej do decyzji mapy z projektem podziału nieruchomości wynika – w ocenie Sądu – jednoznacznie, że przy budowie ciągu pieszego nie ma możliwości zachowania domu skarżącego.
W związku z powyższym Sąd stwierdził, że organ odwoławczy – będąc związanym oceną Sądu w prawomocnym wyroku z dnia 14 kwietnia 2022 r. – w myśl art. 153 p.p.s.a. – ponownie dokonał ustaleń stanu faktycznego sprawy w oparciu o niezakwestionowany materiał dowodowy zgromadzony w sprawie, a następnie wszechstronnie ocenił te ustalenia, a swoje rozstrzygnięcie wyczerpująco uzasadnił zgodnie z wymogami przepisu art. 107 § 3 K.p.a.
Odnosząc się do zarzutu skargi dotyczącego błędnego wskazania przez organ II instancji daty decyzji organu I instancji Sąd uznał, że jest to oczywista omyłka pisarska, gdyż w uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał prawidłową datę decyzji Burmistrza Miasta Turku. Nie budzi więc wątpliwości, że organ II instancji rozpatrzył odwołanie od decyzji z dnia17 kwietnia 2023 r. a nie z dnia 31 maja 2021r.
Od ww. wyroku skargę kasacyjną złożył skarżący, reprezentowany przez radcę prawnego, wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd I instancji. Wniesiono o zasądzenie zwrotu niezbędnych kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa według norm prawem przepisanych. Zrzeczono się przeprowadzenia rozprawy.
Na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej "p.p.s.a."), zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie przepisów postępowania, które to uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
a) art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 151 p.p.s.a, poprzez oddalenie wniesionej w niniejszej sprawie skargi z dnia 14 sierpnia 2023 r. na decyzję SKO w Koninie z dnia 29 czerwca 2023 r., pomimo istnienia uzasadnionych podstaw do jej uwzględnienia;
b) art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 153 p.p.s.a. w zw. z 170 p.p.s.a. w zw. z art. 6, art. 7, art. 8, art. 11 K.p.a., art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a., przez bezpodstawne przyjęcie przez Sąd, że postępowanie organów zostało przeprowadzone prawidłowo, zaś materiał dowodowy został uzupełniony o dokumenty potwierdzające dokonane ustalenia, a tym samym stan faktyczny sprawy został ustalony należycie, podczas gdy stan faktyczny sprawy nie został ustalony należycie, albowiem organy (wbrew wiążącej je opinii prawnej i wskazań co do dalszego postępowania zawartej w orzeczeniu WSA w Poznaniu z dnia 14 kwietnia 2022 r., sygn. akt I SA/Po 766/21) nie usunęły braków w zgromadzonym dotychczas materiale dowodowym, tj. nie dołączyły do akt sprawy dokładnego wyrysu planu zagospodarowania przestrzennego dotyczącego spornego fragmentu, w sytuacji gdy rysunek graficzny, dołączony do zatwierdzającej ten plan (publikowanej w Dz. Urz. Województwa WIkp.) uchwały nr VI/48/03, jest nieczytelny (na co wskazywał Sąd w ww. orzeczeniu I SA/Po 766/21, jak również zostało to podniesione przez skarżącego kasacyjnie w skardze do WSA z dnia 14 sierpnia 2023 r.), co w rezultacie wbrew stanowisku Sądu zawartym w orzeczeniu z dnia 14 listopada 2023 r. uniemożliwia prawidłowe skontrolowanie granic nowo powstałej działki nr [...] pod kątem zgodności z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego "w rejonie ulicy [...]";
c) art. 133 p.p.s.a., poprzez brak ustosunkowania się przez Sąd do zarzutu strony skarżącej, tj. wskazanego przez skarżącego w skardze, iż organy wbrew obowiązkowi zawartemu w orzeczeniu z dnia 14 kwietnia 2022 r. nie dokonały wyczerpującego zebrania materiału dowodowego, tj. nie załączyły wyrysu planu obejmującego sporny fragment, a w rezultacie Sąd I instancji nie mógł prawidłowo ocenić, czy ustalenia faktyczne dokonane przez skarżony organ odpowiadają prawu, a tym samym w sposób prawidłowy dopełnić swojego obowiązku kontroli działalności administracji publicznej.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że za skuteczną próbę uzupełnienia materiału dowodowego o wyrys z planu zagospodarowania przestrzennego nie można uznać znajdującego się w aktach sprawy komputerowego wydruku z serwisu mturek.emapa.net.pl. Wydruk ten nie stanowi bowiem dokumentu w rozumieniu przepisów prawa, nie jest wyrysem planu, a w rezultacie nie może to zostać uznane za wypełnienie obowiązku zawartego w wiążącym strony orzeczeniu z dnia 14 kwietnia 2022 r.
Na marginesie skarżący podniósł, że nawet przyjmując za miarodajny i mający stanowić ewentualny punkt odniesienia ww. wydruk, nie wskazuje on, aby dokonując podziału zgodnie z ustaleniami planu zagospodarowania przestrzennego miało to doprowadzić do naruszenia konstrukcji budynku.
Odpowiedzi na skargę kasacyjną nie wniesiono.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna ma usprawiedliwione podstawy.
Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania.
W niniejszej sprawie nie stwierdzono żadnej z przesłanek nieważności wymienionych w art. 183 § 2 p.p.s.a., wobec czego rozpoznanie sprawy nastąpiło w granicach zgłoszonych podstaw i zarzutów skargi kasacyjnej.
Skoro w niniejszej sprawie pełnomocnik skarżącego kasacyjnie – na podstawie art. 176 § 2 p.p.s.a. – zrzekł się rozprawy, a strona przeciwna w ustawowym terminie nie zawnioskowała o jej przeprowadzenie, to rozpoznanie skargi kasacyjnej nastąpiło na posiedzeniu niejawnym, zgodnie z art. 182 § 2 i 3 p.p.s.a.
Podstawową okoliczność stanowi to, że decyzje będące przedmiotem kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu zostały wydane w powtórnie przeprowadzonym postępowaniu a to z uwagi na uchylenie poprzednich decyzji organów administracji wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 14 kwietnia 2022 r., sygn. akt I SA/Po 766/21. Powody uchylenia decyzji zostały przed Sąd ten przedstawione w uzasadnieniu wyroku z 14 kwietnia 2022 r. Kluczowym zatem w sprawie jest dokonanie oceny, czy zostały wykonane zalecenia Sądu zawarte w wymienionym powyżej wyroku. Zgodnie bowiem z art.153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie.
Związanie, o którym mowa w art. 153 p.p.s.a. dotyczy oceny prawnej, czyli wyjaśnienia istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich stosowania w konkretnej sprawie, co może dotyczyć zarówno stanu faktycznego, jak i wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego. Zarówno więc organ administracji, jak i sąd, rozpatrując sprawę ponownie, obowiązane są zastosować się do oceny prawnej zawartej w uzasadnieniu wyroku, bez względu na poglądy prawne wyrażone w orzeczeniach sądowych w innych sprawach. Przy czym zasada związania oceną prawną powoduje, że skutki prawomocnego orzeczenia sądu administracyjnego dotyczą każdego nowego postępowania prowadzonego w zakresie danej sprawy i obejmują zarówno postępowanie sądowoadministracyjne, w którym orzeczenie zostało wydane, postępowanie administracyjne, w którym zapadło zaskarżone rozstrzygnięcie administracyjne, jak i wszystkie przyszłe postępowania administracyjne i sądowoadministracyjne dotyczące danej sprawy administracyjnej. Obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku sądu administracyjnego może być wyłączony tylko w wypadku istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego.
Wobec tego w niniejszej sprawie, obowiązkiem Sądu I instancji było zbadanie, czy organy ponownie rozpoznając sprawę uwzględniły zalecenia i wskazania co do dalszego postępowania, zawarte w wydanym w sprawie wyroku WSA w Poznaniu z 14 kwietnia 2022 r. Jak zostało to już wskazane w opisie stanu faktycznego sprawy Sąd w prawomocnym wyroku z 14 kwietnia 2022 r. stwierdził jednoznacznie: "Należy podkreślić, że decyzji organów obu instancji, jak i znajdującego się w aktach administracyjnych wstępnego projektu podziału nieruchomości nie da się skontrolować pod kątem zgodności granic nowopowstałej działki nr [...] z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, bowiem rysunek graficzny, dołączony do zatwierdzającej ten plan (publikowanej w Dz. Urz. Województwa Wlkp.) uchwały nr VI/48/03, jest nieczytelny, a dokładnego wyrysu planu dotyczącego spornego fragmentu w aktach sprawy brak.... Ani z dokumentów znajdujących się w aktach, ani z uzasadnień decyzji organów obu instancji, w kontekście dotychczas ustalonego stanu faktycznego sprawy, nie wynika, czy szerokość ciągu pieszego, dla którego w wyniku podziału powstanie działka nr (...) stanowi 6 m, czy wielkość tę przekracza, co ewentualnie umożliwiałoby rozważenie możliwości ominięcia budynku skarżącego przy zachowaniu zgodności tego podziału z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Braku dokumentów w aktach sprawy, jak i braku stosownych wyjaśnień w uzasadnieniach decyzji organów obu instancji, nie można pominąć, tym bardziej, że skarżący w trakcie prowadzonego postępowania zwracał organom uwagę na okoliczność spowodowania przez podział nieruchomości w zatwierdzonym kształcie definitywnego zniszczenia znajdującego się na niej budynku. Zatem organ pierwszej instancji powinien ponownie przeanalizować możliwość dokonania podziału w zgodności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, ale z rozważeniem możliwości uwzględnienia przy tym podziale takiej szerokości ciągu pieszego, która pozwoliłaby uchronić budynek skarżącego przed rozbiórką".
Ponownie rozpoznając sprawę organ pierwszej instancji sporządził nieco dłuższe uzasadnienie decyzji, do której załączył, sporządzony już wcześniej do decyzji z dnia 31 maja 2021 r., projekt podziału nieruchomości L. L. oznaczonej jako działka nr [...] oraz opinię z 20 marca 2023 r. z załącznikiem tej samej treści, co załącznik do opinii z 19 marca 2021 r. sporządzony przez geodetów S. J. i J. J 4 listopada 2020 r. ( z tą jedyną różnicą, że sporządzony w kolorze). Organ załączył także treść uchwały nr VI/48/03 Rady Miejskiej w Turku z 28 marca 2003 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta Turku w rejonie ulicy [...], która jest publikowana i ogólnie dostępna.
Rzecz jednak w tym, że dokładnego wyrysu planu dotyczącego spornego fragmentu nieruchomości, tak jak Sąd wskazał w zaleceniach wyżej wymienionego wyroku, nadal brak w aktach sprawy. Natomiast wydruk ( k. 6 akt), mimo, że nie stanowi dokumentu, to może stanowić materiał poglądowy, gdyż odpowiada załącznikowi graficznemu do planu znajdującego się na geoportalu (geoportal. gov.pl). Z tego wydruku nie da się jednak odczytać, z taką pewnością, o której napisano w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, zgodności projektowanego podziału z planem zagospodarowania przestrzennego. Jest wręcz przeciwnie na wydruku na k.6 akt administracyjnych sprawy linia wyznaczająca teren [...] nie przecina ( tak jak w projekcie podziału) budynku znajdującego się na działce skarżącego prawie na połowę i w żadnym wypadku z tego wydruku ani z wydruku będącego na geoportalu nie da się wywieść zgodności proponowanego podziału z planem. Wydruk ten ( nota bene załączony przez organ w postępowaniu uprzednio prowadzonym) nie stanowi dokumentu i nie jest wyrysem planu, a innych dokumentów organ niestety nie przedstawił. To zaś, co napisano w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji o wiążącej mocy planu zagospodarowania przestrzennego, jak i braku konieczności opiniowania projektu podziału przed tym samym organem, jest prawnie oczywiste, tak samo, jak nie kwestionowany jest opisany dotychczasowy przebieg postępowania. Niestety organy administracji nie wykazały dokumentami, które powinny znajdować się w aktach sprawy, tezy o zgodności zaproponowanego podziału z planem zagospodarowania przestrzennego. Wobec braku dokumentów, pomimo zawartych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji twierdzeń o oczywistej, nie nasuwającej wątpliwości zgodności podziału z planem i przeznaczeniem części działki nr [...] na ciąg pieszy, takie twierdzenia uzasadnienia decyzji jawią się jako dowolne i niewypełniające zaleceń Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zawartych w wyroku z 14 kwietnia 2022 r. Decyzje, których dalszym następstwem będzie rozbiórka budynku i pozbawienie właściciela jego praw, nie mogą być oparte na domysłach, lecz powinny być należycie udokumentowane.
Niestety Sąd I instancji kontrolujący wydane w sprawie decyzje nie dostrzegł wyżej opisanych nieprawidłowości, a w szczególności nie odniósł się i nie dokonał oceny w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku wykonania przez organy administracji zalecenia załączenia dokładnego wyrysu planu dotyczącego spornego fragmentu nieruchomości do akt sprawy, co pozwoliłby na ocenę spełnienia podstawowej przesłanki wydania decyzji o zatwierdzeniu podziału, czyli przesłanki zgodności z planem zagospodarowania przestrzennego.
Sąd I instancji stwierdził, że z dołączonej do decyzji mapy z projektem podziału nieruchomości wynika jednoznacznie, że przy budowie ciągu pieszego nie ma możliwości zachowania domu skarżącego. Tymczasem to ustalenie powinno wynikać z wyrysu graficznego planu, a nie tylko z projektu podziału.
Podnoszone w skardze kasacyjnej zarzuty naruszenia wskazanych w niej przepisów, a w szczególności art.153 p.p.s.a, okazały się uzasadnione.
Przypomnieć również należy, że zgodnie z art. 93 ust. 1 zdanie pierwsze ustawy o gospodarce nieruchomościami podziału nieruchomości można dokonać, jeśli jest on zgodny z ustaleniami planu miejscowego. Zgodność ta – w myśl art. 93 ust. 2 ugn – dotyczy zarówno przeznaczenia terenu, jak i możliwości zagospodarowania wydzielonych działek gruntu. Natomiast stosownie do art. 93 ust. 3b ugn, jeżeli przedmiotem podziału jest nieruchomość zabudowana, a proponowany jej podział powoduje także podział budynku, granice projektowanych do wydzielenia działek gruntu powinny przebiegać wzdłuż pionowych płaszczyzn, które tworzone są przez ściany oddzielenia przeciwpożarowego usytuowane na całej wysokości budynku od fundamentu do przekrycia dachu. W budynkach, w których nie ma ścian oddzielenia przeciwpożarowego, granice projektowanych do wydzielenia działek gruntu powinny przebiegać wzdłuż pionowych płaszczyzn, które tworzone są przez ściany usytuowane na całej wysokości budynku od fundamentu do przekrycia dachu, wyraźnie dzielące budynek na dwie odrębnie wykorzystywane części.
Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 27 marca 2024 r., I OSK 2924/20, pub.www.nsa.gov.pl, zajął - zasługujące na akceptację stanowisko - zgodnie z którym: "Jakkolwiek miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, przyjęty uchwałą rady gminy w przewidzianej przez prawo procedurze, jest aktem prawa miejscowego, kształtującym sposób i warunki zagospodarowania terenu, stanowiącym w myśl art. 87 ust. 2 Konstytucji RP źródło prawa powszechnie obowiązującego na obszarze działania organu, który je wydał, to jednak należy mieć na uwadze, że akt prawa miejscowego może być wydany jedynie na podstawie i w granicach upoważnień zawartych w ustawie, która określa też zasady i tryb wydawania tego rodzaju aktu (art. 94 Konstytucji RP). Akt prawa miejscowego, jako akt rangi podustawowej, powinien być zgodny z przepisami ustawy. W przypadku wystąpienia sprzeczności aktu podustawowego z Konstytucją lub ustawą, sąd jest uprawniony do odmowy zastosowania tego aktu, co znajduje uzasadnienie w treści art. 178 ust. 1 Konstytucji RP, zgodnie z którym sędziowie w sprawowaniu swojego urzędu są niezawiśli i podlegają tylko Konstytucji oraz ustawom."
Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art.188 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c i art.135 p.p.s.a. orzekł, jak w wyroku.
O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art.203 pkt 1 p.p.s.a. i § 14 ust.1 pkt 1 lit.c i ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. tj.2023, poz. 1935) Na koszty postępowania składają się wpisy sądowe: 200 zł – I instancja, 100 zł – druga instancja, opłata za uzasadnienie wyroku 100 zł. oraz koszty zastępstwa procesowego w kwocie 720 zł ( 480 zł za I instancję i 240 zł za II instancję). Łącznie 1120 zł.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło