I OW 12/15
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2015-06-24
Skład orzekający: Jolanta Rajewska, Izabella Kulig - Maciszewska, Jolanta Sikorska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Kto jest właściwym organem do rozpoznania wniosku o umorzenie zadłużenia alimentacyjnego w sytuacji sporu kompetencyjnego między Prezydentem Miasta a Wójtem Gminy?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił wniosek o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego z powodu braku jednoznacznego ustalenia faktycznego żądania wnioskodawcy oraz nieustalenia aktualnego miejsca zamieszkania strony, co uniemożliwia wskazanie właściwego organu do rozpoznania sprawy.Stan faktyczny
Wnioskodawca S. S. złożył wniosek o umorzenie zadłużenia alimentacyjnego. Sprawa była przekazywana między różnymi organami pomocy społecznej, które kwestionowały swoją właściwość do rozpoznania wniosku. W toku postępowania nie ustalono jednoznacznie, czy wniosek dotyczy umorzenia zaliczek alimentacyjnych czy świadczeń z funduszu alimentacyjnego, ani aktualnego miejsca zamieszkania wnioskodawcy.Rozstrzygnięcie
Oddalił wniosek Prezydenta Miasta Dąbrowa Górnicza o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Prezydentem Miasta a Wójtem Gminy Kwilcz.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jolanta Rajewska Sędziowie: Sędzia NSA Izabella Kulig - Maciszewska (spr.) Sędzia del. NSA Jolanta Sikorska Protokolant starszy asystent sędziego Joanna Ukalska po rozpoznaniu w dniu 24 czerwca 2015 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Prezydenta Miasta Dąbrowa Górnicza o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Prezydentem Miasta Dąbrowa Górnicza a Wójtem Gminy Kwilcz w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku S. S. o umorzenie zadłużenia alimentacyjnego postanawia: oddalić wniosek
Prezydent Miasta Dąbrowa Górnicza zwrócił się do Naczelnego Sądu Administracyjnego z wnioskiem o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy Wójtem Gminy Kwilcz a Prezydentem Miasta Dąbrowa Górnicza w przedmiocie wskazania organu właściwego do prowadzenia postępowania w sprawie umorzenia zadłużenia alimentacyjnego z wniosku S. S. zam. Ch. 27, [...]
W uzasadnieniu wniosku podano, że w dniu 23 kwietnia 2014 r. S. S. złożył pismo z prośbą o umorzenie zadłużenia alimentacyjnego powstałego wobec dzieci J. i A. S. Pismem z dnia 28 kwietnia 2014r. Ośrodek Pomocy Społecznej Sandomierzu przekazał podanie S. S. wraz z załącznikami do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Dąbrowie Górniczej celem rozpatrzenia według właściwości. Po przeanalizowaniu zebranej dokumentacji ustalono, że wierzycielka pobierała zaliczkę alimentacyjną z Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Dąbrowie Górniczej, a nie otrzymywała świadczeń z funduszu alimentacyjnego. Tut. Organ uznał się za niewłaściwy do rozpatrzenia prośby dłużnika alimentacyjnego, gdyż zgodnie z art. 30 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz.U. z 2012 r., poz. 1228 ze zm.), Organ właściwy dłużnika alimentacyjnego może umorzyć należności, o których mowa w art. 28 ust. 1 pkt. 1,2 i 4 ww. ustawy.
Zawiadomieniem z dnia 16 maja 2014r. Prezydent Miasta Dąbrowa Górnicza na podstawie art. 65 § 1 k.p.a. przekazał sprawę do Wójta Gminy Kościan. Następnie Wójt Gminy Kościan przekazał dokumentację w sprawie S. S. według właściwości do Wójta Gminy Kwilcz.
Zawiadomieniem z dnia 13 czerwca 2014r. Wójt Gminy Kwilcz przekazał podanie w sprawie umorzenia zaległości alimentacyjnych S. . do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Dąbrowie Górniczej wskazując, że wniosek dotyczy umorzenia zaległości powstałych z tytułu wypłaconych świadczeń alimentacyjnych na podstawie art. 30 ust. 2 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów.
Na skutek wniosku Prezydenta Dąbrowy Górniczej Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 18 listopada 2014 r. (I OW 141/14) oddalił wniosek stwierdzając, iż nie zostało w sposób jednoznaczny wyjaśnione na etapie postępowania administracyjnego, czy wnioskodawca domaga się umorzenia zobowiązań z tytułu zaliczek alimentacyjnych, czy też z tytułu zobowiązań wobec Funduszu Alimentacyjnego, czy też obu tych kategorii zobowiązań.
Wskazano, że z zaświadczenia Komornika Sądu Rejonowego w Sandomierzu wynika jednoznacznie, że wnioskodawca nie posiada zobowiązań wobec Funduszu Alimentacyjnego. Z Informacji z dnia 11 kwietnia 2014 r. wynika, że wnioskodawca posiada zobowiązania z tytułu alimentów, z tytułu zaliczki alimentacyjnej, zaległość wobec likwidatora Funduszu Alimentacyjnego (zobowiązanie z tytułu wypłat dokonywanych przez zlikwidowany Fundusz Alimentacyjny z tytułu świadczeń wypłacanych do 2004 przez Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, który jest innym funduszem niż obecny Fundusz Alimentacyjny).
Z uwagi na fakt, iż S. S. nie posiada zadłużenia z tytułu wypłaconych przez Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w Dąbrowie Górniczej świadczeń alimentacyjnych osobie uprawnionej, a posiada jedynie zadłużenie z tytułu wypłaconych zaliczek alimentacyjnych, organ zgodnie z art. 30 § 1 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów zwrócił podanie dłużnika alimentacyjnego wraz z załącznikami do Gminnego Ośrodki Pomocy Społecznej w Kwilczu celem rozpatrzenia według właściwości miejscowej, albowiem zgodnie z adresem wnioskodawcy zam. w Ch. 27, [...], właściwy jest ten Organ.
W odpowiedzi na wniosek Wójt Gminy Kwilcz wskazał, że S. S. w swoim wniosku wnosi o umorzenie zadłużenia alimentacyjnego bez jednoznacznego wskazania czy wnosi o umorzenie zaległości z tytułu wypłaconych zaliczek alimentacyjnych bądź też świadczeń z funduszu alimentacyjnego.
Organ podał, iż jest w posiadaniu informacji, iż S. S. zam. Ch. 27, [...]od dnia 7 czerwca 2014 r. nie przebywa pod ww. adresem. W związku z powyższym Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Kwilczu nie jest organem właściwym dłużnika.
W tym stanie sprawy Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W pierwszej kolejności stwierdzić należy, że kwestia właściwości organu do rozpoznania przedmiotowego wniosku S. S. była już przedmiotem rozstrzygnięcia przez Naczelny Sąd Administracyjny, który postanowieniem z dnia 18 listopada 2014 r. w sprawie I OW 141/14 oddalił wniosek Prezydenta Miasta Dąbrowa Górnicza o rozstrzygniecie sporu o właściwość pomiędzy nim a Wójtem Gminy Kwilcz. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie Sąd wskazał, że brak jednoznacznego sprecyzowania żądania wniosku nie pozwala na wskazanie organu właściwego do jego rozpoznania, zwłaszcza że nieaktualny jest adres strony. Jak stwierdził Sąd w takiej sytuacji nie można wykluczyć, że w sprawie występuje właściwość obu spierających się organów, albo jednego z nich, albo jeszcze innego ze względu na miejsce zamieszkania strony.
Stosownie do art. 153 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi organy były związane tą oceną. Pomimo tego nie poczyniły żadnych ustaleń, które pozwoliłyby na merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy. Nadal organ nie wyjaśnił jakie jest faktyczne żądanie wnioskodawcy. Wprawdzie z zaświadczenia komornika wynika, że posiada on zobowiązania z tytułu alimentów, wypłaconej zaliczki alimentacyjnej, zaległości wobec likwidatora Funduszu Alimentacyjnego, ale w swoim wniosku S. S. powołuje się na art. 30 ust. 2 ww. ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów oraz na przesłanki zawarte w tym przepisie, które odnoszą się do wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego. Jednak przede wszystkim nadal nie jest ustalony adres zamieszkania wnioskodawcy.
Dodać należy, że pod wskazanym przez Prezydenta Miasta Dąbrowa Górnicza adresem mieści się Centrum Integracji Społecznej, natomiast z akt administracyjnych sprawy nie wynika aby wnioskodawca był pouczony o treści art. 41 k.p.a.
W tej sytuacji wobec niewykonania wskazań Sądu odnośnie dalszego postępowania zawartych w orzeczeniu z dnia 18 listopada 2014 r. w sprawie I OW 141/14, co nadal powoduje brak możliwości merytorycznego rozpoznania wniosku o rozstrzygniecie sporu o właściwość, Naczelny Sąd Administracyjny na mocy art. 151 w zw. z art. 15 § 2 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło