I OW 149/18

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Leszek Kiermaszek sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska sędzia del. WSA Ewa Kręcichwost-Durchowska (spr.) po rozpoznaniu w dniu 14 grudnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Wójta Gminy [...] o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Wójtem Gminy [...] a Prezydentem Miasta [...] w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku A.W. o udzielenie pomocy w formie zasiłku stałego i zasiłku okresowego postanawia: oddalić wniosek. Wójt Gminy [...] wnioskiem z dnia [...] czerwca 2018 r. zwrócił się do Naczelnego Sądu Administracyjnego o rozstrzygnięcie sporu o właściwość zaistniałego pomiędzy nim a Prezydentem Miasta [...] w przedmiocie rozpatrzenia wniosku A.W. o udzielenie pomocy w formie zasiłku stałego i zasiłku okresowego. We wniosku wskazał, że w dniu [...] czerwca 2018 r. do Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w R. wpłynął protokół z ustnego zgłoszenia podania o udzielenie pomocy A. W. w formie zasiłku stałego i zasiłku okresowego oraz kwestionariusz rodzinnego wywiadu środowiskowego z dnia [...] maja 2018 r. Organ wyjaśnił, że na terenie Gminy [...] pod adresem R., ul. [...], gdzie A. W. ma stały meldunek, obecnie mieszka A. W. – jego była żona, która w dniu [...] maja 2018 r. złożyła pisemne oświadczenie, że jej były mąż od [...] lat nie mieszka w jej domu i nie przebywa na terenie Gminy [...], a ona podjęła kroki zmierzające do jego wymeldowania. GOPS [...] mając wiedzę o długiej nieobecności A. W. na terenie R., podjął szereg czynności w celu ustalenia sytuacji mieszkaniowej wnioskodawcy. Wystąpił z trzema wnioskami o udostępnienie danych osobowych do Urzędu Gminy R. W odpowiedzi uzyskał informację, że ww. nie figuruje w rejestrze podatku rolnego od gruntów stanowiących gospodarstwo rolne i w rejestrze podatku od nieruchomości oraz podatku leśnego. Ponadto nie złożył on deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi i nie ponosił z tego tytułu kosztów. Ośrodek pozyskał również informację z działu ewidencji ludności, że od dnia [...] maja 2018 r. prowadzone jest postępowania administracyjne w przedmiocie wymeldowania A. W. z miejsca stałego pobytu tj. R., ul. [...]. Następnie wskazał, że w ramach prowadzonego postępowania dowodowego ustalono adres zamieszkania A. W.: [...], ul. [...]. Zdaniem organu z otrzymanych pism nie wynika, aby A. W. w ostatnich latach wiązał swoje życie z Gminą [...]. Ponadto wywiad środowiskowego przesłany przez MOPS w K. wskazuje, że aktualnie przebywa on w piwnicy przy ul. [...] w K. tj. w mieście, w którym wcześniej wynajmował mieszkanie. Wójt Gminy [...] stwierdził także, że nieznana jest historia dotycząca miejsca pobytu A. W. w ostatnich [...] latach, ale przypuszczać można, że jego nieobecność na terenie Gminy [...] zmusiła go do skoncentrowania swojego życia w K. Powołując się na art. 101 ust. 3 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2017 r. poz. 1769) podniósł, że w jego ocenie o przypadkach szczególnie uzasadnionych sytuacją osobistą osoby bezdomnej można mówić w kontekście podjęcia przez tę osobę działań zmierzających do związania swojego ośrodka życia z danym miejscem pobytu w celu stabilizacji życiowej. Wskazał, że w wywiadzie środowiskowym zawarto informację, że wnioskodawca wynajmował lokal mieszkalny w K., jak również, że w czerwcu 2018 r. MOPS w K. wypłacił mu zasiłek stały i zasiłek okresowy. Zdaniem organu sytuacja materialna oraz warunki, w których mieszka wnioskodawca świadczą jednoznacznie o tym, że oceniany przypadek uznać należy za "szczególnie uzasadniony" w rozumieniu art. 101 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej. Podkreślił, że wykładnia i zastosowanie przepisów ww. ustawy określających właściwość miejscową organów pomocy społecznej, powinna przede wszystkim uwzględniać zasady pomocy społecznej wymienione w art. 2 ust. 1, art. 3 ust. 1 i 2 tej ustawy. Podniósł, że w sytuacji, gdy zarówno treść wniosku jak i dane zgromadzone w ramach przeprowadzonego wywiadu, wskazywały na konieczność przyznania świadczenia na mocy art. 101 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej przez gminę miejsca pobytu, za organ właściwy w tej sprawie należy uznać Prezydenta Miasta K. Ponadto także sytuacja osobista A. W., koncentrującego swą aktywność życiową w K. i nadal w nim przebywającego, uzasadnia uznanie właściwości Prezydenta Miasta [...]. W odpowiedzi na powyższy wniosek Prezydent Miasta [...] wniósł o wskazanie Wójta Gminy [...] jako organu właściwego w sprawie. W uzasadnieniu wskazał, że nie zgadza się ze stanowiskiem Wójta, że w sprawie zachodzi szczególnie uzasadniony przypadek, o jakim mowa w art. 101 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej. Wyjaśnił, że w dniu [...] czerwca 2018 r. wydano decyzję przyznającą A. W. pomoc w formie posiłków od [...] czerwca 2018 r. do [...] czerwca 2018 r. realizowanych w Barze "[...]" oraz pomoc w formie zasiłku stałego od dnia [...] czerwca 2018 r. do [...] czerwca 2018 r. w wysokości [...] zł. Jednocześnie w dniu [...] czerwca 2018 r. zawiadomieniem przekazano sprawę według właściwości do Wójta Gminy [...] w przedmiocie zasiłku stałego od [...] lipca 2018 r. i zasiłku okresowego od [...] lipca 2018 r. Prezydent Miasta [...] wskazał, że na podstawie zebranych informacji ustalono, że A.W. jest osobą ubogą, bezdomną oraz długotrwale chorą. Z racji wieku (ukończone [...] lat) posiada uprawnienia do świadczenia w formie zasiłku stałego. Za zgodą znajomej przebywa w piwnicy bloku przy ul. [...] w K. Posiada tam materac do spania, ale nie ma dostępu do wody. Jako adres do korespondencji wskazał: K., ul. [...]. Organ podał, że wnioskodawca nadal posiada zameldowanie w R. pod adresem: [...], ul. [...], nie posiada jednak realnej możliwości powrotu do domu. Jednocześnie jego była żona, która zamieszkuje pod tym adresem, złożyła wniosek o jego wymeldowanie z pobytu stałego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 15 § 1 pkt 4 w związku z art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm. - dalej jako: "P.p.s.a."), Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzyga spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej. Przez spór o właściwość, o którym mowa w art. 4 P.p.s.a., należy rozumieć sytuację, w której przynajmniej dwa organy administracji publicznej, jednocześnie uważają się za właściwe do załatwienia konkretnej sprawy (spór pozytywny) lub też żaden z nich nie uważa się za właściwy do jej załatwienia (spór negatywny). W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, w niniejszej sprawie zachodzą podstawy do oddalenia wniosku. Wskazać należy, że rozstrzygnięcie sporu o właściwość może nastąpić jedynie w sytuacji, gdy spór taki w ogóle istnieje i polega ono na wskazaniu organu, który zgodnie z przepisami jest właściwy do rozpoznania sprawy. Natomiast w sytuacji, gdy spór jeszcze nie zaistniał albo przestał już istnieć Sąd oddala wniosek. W sprawie niniejszej mamy do czynienia z sytuacją, w której na dzień rozpoznawania sprawy przez Naczelny Sąd Administracyjny spór taki już nie istniał. Jak wynika bowiem z akt sprawy Prezydent Miasta [...], będący jedną ze stron sporu o właściwość, uwzględnił wniosek A. W. z dnia [...] maja 2018 r., i decyzjami z dnia [...] sierpnia 2018 r. nr [...] i [...] przyznał mu pomoc w formie zasiłku stałego oraz zasiłku okresowego, od dnia [...] lipca 2018 r. na stałe. W tej sytuacji brak jest podstaw do rozstrzygania wnioskowanego sporu. Skoro zaś strona wnioskująca nie cofnęła złożonego wniosku o rozstrzygnięcie sporu o właściwość, podlega on oddaleniu na podstawie art. 15 § 1 pkt 4 i § 2 P.p.s.a.