I OW 225/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Marek Stojanowski po rozpoznaniu w dniu 21 listopada 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Wójta Gminy H. o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Wójtem Gminy H. a Burmistrzem Miasta i Gminy R. w przedmiocie wskazania organu właściwego do wydania decyzji w przedmiocie skierowania A.P. do domu pomocy społecznej bez jej zgody w związku z postanowieniem Sądu Rejonowego postanawia: odrzucić wniosek. Pismem z 29 października 2025 r. Wójt Gminy H. złożył do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosek o rozstrzygnięcie sporu o właściwość z Burmistrzem Miasta i Gminy R. w przedmiocie wskazania organu właściwego do wydania decyzji w przedmiocie skierowania A.P. do domu pomocy społecznej bez jej zgody w związku z postanowieniem Sądu Rejonowego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm. dalej: "ppsa"), sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej. Stosownie do art. 191 ust. 16 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej (Dz. U. z 2025 r. poz. 49, dalej: "upz"), w sprawach rozstrzygania sporów o właściwość powiatów oraz gmin obowiązanych do ponoszenia wydatków, o których mowa w ust. 1, stosuje się przepisy kpa. Powyższe oznacza, że sprawa w której wystąpił spór o właściwość jest sprawą administracyjną, a przepisy kpa dotyczące organów administracji publicznej należy odpowiednio zastosować do pozostających w sporze powiatów. Stosownie do art. 22 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r., poz. 572, dalej: "kpa") spór o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, rozstrzyga wspólny dla nich organ wyższego stopnia – z zastrzeżeniem pkt 2-4 – a w razie braku takiego organu – sąd administracyjny. W świetle powyższego przepisu niewątpliwym jest, że sąd administracyjny jest właściwy do rozstrzygnięcia sporu o właściwość pomiędzy organami jednostek samorządu terytorialnego wyłącznie wtedy, kiedy nie ma ustalonego na podstawie art. 22 § 1 pkt 1-4 kpa organu administracji publicznej właściwego do rozstrzygnięcia tego sporu. Zgodnie z art. 17 pkt 1 kpa organem wyższego stopnia w stosunku do organów jednostek samorządu terytorialnego, są samorządowe kolegia odwoławcze, chyba że ustawy szczególne stanowią inaczej. Jak wynika z § 1 pkt 9 lit. d rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z 17 listopada 2003 r. w sprawie obszarów właściwości miejscowej samorządowych kolegiów odwoławczych (Dz. U. z 2003 r., nr 198, poz. 1925), organy pozostające w sporze mają siedzibę na obszarze właściwości Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. Obszar właściwości powyższego kolegium obejmuje powiat n. – na obszarze którego siedzibę mają oba pozostające w sporze organu. W sprawie brak jest przepisów szczególnych w zakresie właściwości organów, co oznacza że wspólnym dla organów pozostających w sporze organem wyższego stopnia jest Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T., przez co zgodnie z art. 22 § 1 pkt 1 w zw. z art. 17 pkt 1 kpa to ten organ jest właściwy do rozstrzygnięcia sporu. Z tego względu, w świetle przytoczonych wyżej przepisów, Naczelny Sąd Administracyjny nie jest właściwy do rozstrzygnięcia niniejszego sporu a złożony wniosek podlegał odrzuceniu, jako złożony w sprawie nie należącej do właściwości sądu administracyjnego i dlatego na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 w zw. z art. 15 § 2 w zw. z art. 64 § 3 w zw. z art. 193 ppsa orzeczono jak w postanowieniu.