I OW 230/14

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2015-04-24

Skład orzekający: Irena Kamińska, Małgorzata Pocztarek, Marian Wolanin

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Naczelny Sąd Administracyjny jest właściwy do rozstrzygnięcia sporu o właściwość w przedmiocie ustalenia organu właściwego do ponoszenia odpłatności za pobyt w domu pomocy społecznej, gdy brak jest ostatecznej decyzji o skierowaniu do takiego domu?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny jest właściwy do rozstrzygnięcia sporu o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, jeśli nie istnieje wspólny organ wyższego stopnia. W przypadku braku ostatecznej decyzji o skierowaniu do domu pomocy społecznej, spór o ustalenie organu właściwego do ponoszenia odpłatności jest przedwczesny, co skutkuje oddaleniem wniosku o rozstrzygnięcie sporu.
Stan faktyczny
Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w S. wystąpił do Naczelnego Sądu Administracyjnego o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy nim a Burmistrzem S. w sprawie ustalenia odpłatności za pobyt W.N. w Domu Pomocy Społecznej w N.. Spór wynikł z faktu, że W.N. był kierowany do DPS, ale następnie zrezygnował z pobytu, a decyzja o skierowaniu nie została ostatecznie uchylona, co rodziło wątpliwości co do właściwości gminy do ustalenia odpłatności. Organy gminne prezentowały odmienne stanowiska co do miejsca zamieszkania i właściwości miejscowej.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o rozstrzygnięcie sporu o właściwość.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie : Przewodniczący: Sędzia NSA Irena Kamińska Sędziowie: Sędzia NSA Małgorzata Pocztarek Sędzia WSA del. Marian Wolanin (spr.) Protokolant st. inspektor sądowy Barbara Dąbrowska-Skóra po rozpoznaniu w dniu 24 kwietnia 2015 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Wójta Gminy S. o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Wójtem Gminy S. a Burmistrzem S. w przedmiocie wskazania organu właściwego do ponoszenia odpłatności za pobyt W. N. w domu pomocy społecznej postanawia: oddalić wniosek Wnioskiem z dnia 26 września 2014 r., działając z upoważnienia Wójta Gminy S., Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej wystąpił do Naczelnego Sądu Administracyjnego o rozstrzygnięcie sporu o właściwość powstałego pomiędzy nim, a Burmistrzem S. w sprawie ustalenia odpłatności za pobyt W.N. w Domu Pomocy Społecznej w N.. W uzasadnieniu wniosku wskazano, że W.N. został skierowany do Domu Pomocy Społecznej w N. decyzją Dyrektora Ośrodka Pomocy Społecznej w S. z dnia [...] sierpnia 2011 r., Nr [...], jednakże w dniu [...] września 2011 r. podopieczny zrezygnował z pobytu w Domu Pomocy Społecznej w N. na terenie Gminy S.. W związku z tym, decyzją z dnia [...] grudnia 2011 r., Nr [...], Dyrektor Ośrodka Pomocy Społecznej w S. uchylił swoją decyzję z dnia [...] października 2011 r., Nr [...] o odpłatności za pobyt W.N. w Domu Pomocy Społecznej w N.. Nie została natomiast uchylona powołana wyżej decyzja Dyrektora Ośrodka Pomocy Społecznej w S. z dnia [..] sierpnia 2011 r., Nr [...] o skierowaniu W.N. (zamieszkałego T., zameldowanego na pobyt stały B. ul. [...]) do Domu Pomocy Społecznej w N.. Z postanowienia Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...], sygn. akt [...] wynika, że w przypadku W.N. zachodzą przesłanki do umieszczenia go w domu pomocy społecznej bez jego zgody. W dniu [...] lipca 2014 r. Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w S. ponownie przesłał komplet dokumentów dotyczących umieszczenia W.N. w Domu Pomocy Społecznej w N. bez jego zgody do Ośrodka Pomocy Społecznej w S., gdyż decyzja o skierowaniu podopiecznego nie została uchylona. Ośrodek Pomocy Społecznej w S. pismem z dnia [...] sierpnia 2014 r. poinformował Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w S., że ww. dokumenty zostały przekazane do Ośrodka Pomocy Społecznej w C., gdyż ostatnie miejsce zameldowania W.N. na pobyt stały było w Domu Pomocy Społecznej w miejscowości N. gmina C. Ośrodek Pomocy Społecznej w C. pismem z dnia [...] sierpnia 2014 r. przesłał komplet dokumentów W.N. do Ośrodka Pomocy Społecznej w S.. W odpowiedzi na wniosek o rozstrzygnięcie sporu o właściwość Dyrektor Ośrodka Pomocy Społecznej w S. w piśmie z dnia 6 lutego 2014 r. wskazał, że W.N. od wielu lat zamieszkuje w lokalu mieszkalnym stanowiącym własność jego nieżyjących rodziców w miejscowości T. gm. S. Natomiast posiadał zameldowanie na pobyt stały w miejscowości B. ul. [...] gm. S.. Na podstawie oświadczenia W.N. o wyrażeniu zgody na umieszczenie go w domu pomocy społecznej złożonego w dniu [...] maja 2011 r. przed pracownikiem socjalnym OPS w S. oraz materiału dowodowego, Ośrodek Pomocy Społecznej w S. wydał decyzję Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2011 r. w sprawie skierowania podopiecznego do domu pomocy społecznej dla osób w podeszłym wieku, przewlekle somatycznie chorych. Decyzją powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie w C., znak [...], z dnia [...] sierpnia 2011 r. W.N. został umieszczony w Domu Pomocy Społecznej w N.. W dniu [...] października 2011 r. do tut. Ośrodka wpłynęło pismo Domu Pomocy Społecznej w N., znak [...], informujące, że W.N. z dniem [...] października 2011 r. zrezygnował z pobytu w ww. Domu. W związku z tym OPS w S. decyzją Nr [...]z dnia [...] grudnia 2011 r. postanowił uchylić decyzję z dnia [...] sierpnia 2011 r. dotyczącą skierowania W.N. do domu pomocy społecznej. Kolejna decyzja Nr [...], z dnia [...] grudnia 2011 r., stanowiła o uchyleniu z dniem [...] października 2011 r. decyzji Nr [...], z dnia [...] września 2011 r., w sprawie odpłatności za pobyt W.N. w Domu Pomocy Społecznej w N.. Podnoszone przez OPS w S. we wniosku o rozstrzygnięcie sporu o właściwość stwierdzenie, że tut. Ośrodek nie uchylił decyzji kierującej W.N. i nadal ona obowiązuje jest niezgodne ze stanem faktycznym. OPS w S. na żadnym etapie swojego postępowania nie występował o wgląd w taką decyzję. OPS w S. nie przekazywał ww. Ośrodkowi decyzji, gdyż ten nie był stroną w postępowaniu. W okresie pobytu W.N. w domu pomocy społecznej korespondencja była kierowana na Dom Pomocy Społecznej w N., a po jego opuszczeniu na adres wskazany przez zainteresowanego, tj. T. W dniu [...] sierpnia 2011 r. W.N. został wymeldowany z pobytu stałego w B. przy ul. G. gmina S. i zameldowany na pobyt stały w miejscowości N. gm. C. Informacje te potwierdził pracownik Wydziału Ewidencji Ludności UM w S. Na dzień wszczęcia postępowania w sprawie skierowania do domu pomocy społecznej W.N. nie był on zatem mieszkańcem gminy S., dlatego OPS w S. przesłał komplet dokumentów do OPS w C. do załatwienia wg właściwości z uwagi na stałe zameldowanie W.N. na terenie tej gminy. Z posiadanych aktualnie dokumentów wynika, że W.N. od kilkunastu lat zamieszkiwał w budynku mieszkalnym w miejscowości T. Tam skoncentrowało się jego całe życie osobiste i wynikało z tego, że ma zamiar tam pozostać na stałe. Z gminą S. łączyło go jedynie poprzednie zameldowanie na pobyt stały w B.. Z rodziną zamieszkałą w tej miejscowości nie utrzymywał i nie utrzymuje żadnych kontaktów. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 4 w zw. z art. 15 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270, ze zm.) – dalej ppsa, Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzyga spór o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej. W rozpatrywanej sprawie zaistniał negatywny spór o właściwość pomiędzy Wójtem Gminy S., działającym na obszarze położonym we właściwości miejscowej Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C., a Burmistrzem Miasta S., działającym na obszarze położonym we właściwości miejscowej Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Z. Organy obu gmin nie mają zatem wspólnego organu wyższego stopnia właściwego - w ramach art. 22 §1 pkt 1 kpa - do rozstrzygnięcia zaistniałego sporu o właściwość, dlatego właściwym do rozstrzygnięcia tego sporu jest Naczelny Sąd Administracyjny. Wnioskodawca sporu o właściwość powołał się na okoliczność pozostawania w obiegu prawnym decyzji Dyrektora Ośrodka Pomocy Społecznej w S. z dnia [...] sierpnia 2011 r. o skierowaniu W.N. do domu pomocy społecznej dla osób w podeszłym wieku, przewlekle somatycznie chorych. Tymczasem decyzja ta została uchylona decyzją Dyrektora Ośrodka Pomocy Społecznej w S. z dnia [...] grudnia 2011 r., Nr [...]. Z art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz.U. z 2015 r. poz. 163, ze zm.) wynika, że decyzję o skierowaniu do domu pomocy społecznej i decyzję ustalającą opłatę za pobyt w domu pomocy społecznej wydaje organ gminy właściwej dla tej osoby w dniu jej kierowania do domu pomocy społecznej. Przesłanką wydania decyzji o ustaleniu opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej jest zatem uprzednie wydanie przez ten sam organ decyzji o skierowaniu danej osoby do domu pomocy społecznej. W niniejszej sprawie brak jest w obrocie prawnym decyzji o skierowaniu W.N. do domu pomocy społecznej. Z tego względu, na obecnym etapie, nie jest możliwe określenie w ramach powołanego art. 59 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej właściwego organu do ustalenia odpłatności za pobyt W.N. w domu pomocy społecznej, skoro nie została rozstrzygnięta kwestia skierowania tej osoby do domu pomocy społecznej. Spór o właściwość w niniejszej sprawie należy więc uznać za przedwczesny, dlatego na podstawie art. 4 i art. 15 § 1 pkt 4 ppsa, Naczelny Sąd Administracyjny postanowił, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło