I OZ 1007/16

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska po rozpoznaniu w dniu 13 października 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Z. Ś. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 9 maja 2016 r., sygn. akt III SA/Kr 1379/15 o odrzuceniu zażalenia Z. Ś. na postanowienie tego Sądu z dnia 1 kwietnia 2016 r. w sprawie ze skargi Z. Ś. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. z dnia [...] września 2015 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 9 maja 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odrzucił zażalenie Z. Ś. na postanowienie tego Sądu z dnia 1 kwietnia 2016 r., którym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie utrzymał w mocy postanowienie referendarza sądowego z dnia 8 stycznia 2016 r. w przedmiocie prawa pomocy. W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że ani art. 194 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ani żaden inny przepis tej ustawy, nie przyznaje stronie możliwości wniesienia zażalenia na postanowienie sądu wydane po rozpoznaniu sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego. W tym przypadku wojewódzki sąd administracyjny orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu, co oznacza, że droga sądowa zostaje wyczerpana. Mając powyższe na uwadze, WSA w Krakowie odrzucił zażalenie na podstawie art. 178 w zw. z art. 197 § 2 i art. P.p.s.a. Pismem z dnia 30 maja 2016 r. Z. Ś. wniósł zażalenie na "postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Kraków, Wydział III, z dnia 18 maja 2016 r., sygn. akt III SA/Kr 1379/15, doręczone mi 28 maja 2016 r. w przedmiocie udzielonego mi prawa pomocy". Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Na wstępie Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że pismo skarżącego z dnia 30 maja 2016 r. należało potraktować jako zażalenie na opisane wyżej postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 9 maja 2016 r. Za taką kwalifikacją przedmiotowego pisma przemawia fakt, iż w dniu 18 maja 2016 r. Sąd I instancji nie wydał żadnego orzeczenia, które mogłoby podlegać kontroli instancyjnej. Wskazaną datą opatrzone jest natomiast pismo przewodnie, przy którym Sąd I instancji przesłał skarżącemu postanowienie z dnia 9 maja 2016 r. Pismo to, wraz z postanowieniem z 9 maja 2016 r. zostało doręczone skarżącemu w dniu 28 maja 2016 r., czyli w dacie wskazanej w zażaleniu. W terminie otwartym do wniesienia zażalenia na postanowienie z dnia 9 maja 2016 r. skarżący złożył pismo z dnia 30 maja 2016 r. Powyższe spostrzeżenia, przy uwzględnieniu, iż strona działała w tej sprawie bez pomocy profesjonalnego pełnomocnika, uprawniały Naczelny Sąd Administracyjny do uznania, że zakresem rozpoznawanego zażalenia objęte jest postanowienie WSA w Krakowie z dnia 9 maja 2016 r. Przystępując do oceny prawidłowości tego postanowienia należy wskazać, że zgodnie z art. 194 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718, zwanej dalej P.p.s.a.), zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego przysługuje na postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego, gdy ustawa wyraźnie przewiduje możliwość wniesienia zażalenia oraz na postanowienia wymienione w art. 194 § 1 pkt 1-10 cyt. ustawy. Ustawodawca, w powołanej wyżej ustawie, w brzmieniu nadanym nowelizacją, która weszła w życie w dniu 15 sierpnia 2015 r., nie przewidział środków odwoławczych od orzeczeń wojewódzkich sądów administracyjnych, które zapadły po rozpoznaniu sprzeciwu od orzeczenia referendarskiego (art. 260 ustawy). Taka kolejność zapadłych orzeczeń przed wojewódzkimi sądami administracyjnymi kończy merytoryczne rozpoznawanie wniosków w przedmiocie przyznania prawa pomocy. W takim przypadku wojewódzki sąd administracyjny działa jako instancja kontrolująca orzeczenie referendarza sądowego. Orzeczenia tych sądów stają się prawomocne z chwilą ich wydania i nie przysługują od nich żadne środki odwoławcze, w tym także zażalenie (art. 168 § 1ustawy). Nie jest to bowiem przypadek, o którym stanowi art. 258 § 4 P.p.s.a. Wniesione w niniejszej sprawie zażalenie na postanowienie Sądu I instancji utrzymujące w mocy postanowienia referendarza sądowego dotyczące prawa pomocy było więc niedopuszczalne, na co zasadnie wskazał Sąd I instancji w zaskarżonym postanowieniu z dnia 9 maja 2016 r. W tym warunkach istniały podstawy do zastosowania art. 178 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., a tym samym odrzucenia przez Sąd I instancji zażalenia na postanowienie tego Sądu z dnia 1 kwietnia 2016 r. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku art. 197 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.